Επίσκεψη Πατριάρχου Ιεροσολύμων στον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών

Την πολυσχιδή ειρηνευτική διακονία του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών κρίσεων στη Μέση Ανατολή, εξήρε ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ.κ. Ιερώνυμος κατά την συνάντηση που είχε το πρωί της Δευτέρας στην Ιερά Αρχιεπισκοπή Αθηνών με τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων κ.κ. Θεόφιλο στέλνοντας παράλληλα σαφή μηνύματα για την ανάγκη πανορθόδοξης ενότητας. 

«Οι κατά τόπους αδελφές Ορθόδοξες Εκκλησίες, εν ομονοία και συμπνοία μετά του Σεπτού Οικουμενικού Πατριαρχείου, της πρωτευθύνου και πρωτοθρόνου Εκκλησίας, σύμφωνα με την κανονική παράδοση και τα θεσπίσματα των Οικουμενικών Συνόδων της Ορθοδοξίας, καλούμεθα να διακονήσουμε και να διαφυλάξουμε την ενότητα των κατά τόπους Εκκλησιών, να διευκολύνουμε τον διάλογο και να συμβάλουμε στην κοινή μαρτυρία της Ορθοδόξου Εκκλησίας απέναντι στα μεγάλα ζητήματα του καιρού μας» σημείωσε ο Αρχιεπίσκοπος και τόνισε: «Η πρόσφατη νομοθετική πρωτοβουλία της Ελληνικής Κυβερνήσεως, σε συνεργασία με την Εκκλησία της Ελλάδος, για τους κληρικούς που διακονούν στις κοινότητες της ομογένειας αποτελεί μία ιδιαίτερα σημαντική εξέλιξη. Πρόκειται για μία ενέργεια η οποία αναγνωρίζει εμπράκτως την καθοριστική συμβολή του εφημεριακού κλήρου στη διατήρηση της πνευματικής ζωής των κοινοτήτων του εξωτερικού, στην καλλιέργεια της ορθόδοξης συνείδησης και στη διαφύλαξη των άρρηκτων δεσμών του απανταχού Ελληνισμού με την πατρίδα και την παράδοσή του».

Από την πλευρά του ο Πατριάρχης Ιεροσολύμων ευχαρίστησε τον Μακαριώτατο για τη θερμή υποδοχή και υπογράμμισε ότι η Εκκλησία της Ελλάδος αποτελεί μία ζωτική δύναμη για το σύνολο της Ορθοδοξίας και σημείωσε ότι ήταν είναι και θα είναι τροφός όχι μόνο του Πατριαρχείου Ιεροσολύμων, αλλά όλων των Ορθοδόξων Εκκλησιών και Πατριαρχείων. Ευχαρίστησε επίσης τον Αρχιεπίσκοπο για το ενδιαφέρον υπέρ του Παναγίου Τάφου και των Αγίων προσκυνημάτων με την επιχορήγηση υποτροφιών. «Δι’ ημάς η Εκκλησία της Ελλάδος είναι η τροφός των Ορθοδόξων Εκκλησιών και Πατριαρχείων, διότι από τους κόλπους της αναδείχθηκαν Πατριάρχες, Ιεράρχες, θεολόγοι και πνευματικοί πατέρες, οι οποίοι στήριξαν και συνεχίζουν να στηρίζουν τη μαρτυρία της Ορθοδοξίας στα πέρατα της οικουμένης. Κατά δε τα έτη της πρωθιεραρχικής Υμών διακονίας, Μακαριώτατε, επιδείξατε εκκλησιαστικό φρόνημα, σύνεση και σταθερή μέριμνα για τα καλώς νοούμενα συμφέροντα της Εκκλησίας, αναλαμβάνοντας το βάρος της ευθύνης με διάκριση, πραότητα και αφοσίωση στην αποστολή της» σημείωσε ο Πατριάρχης και συμπλήρωσε: «Επιτρέψατε δε εις ημάς να εκφράσουμε τις θερμές μας ευχαριστίες για το επιδεικνυόμενο ενδιαφέρον υπέρ του Παναγίου Τάφου, δηλαδή των Προσκυνημάτων και του χριστεπωνύμου ημών αραβοφώνου ποιμνίου, μέσω της χορήγησης υποτροφιών, αλλά και της συμπαράστασης προς τον ενταύθα Έξαρχό μας, Οσιολογιώτατο Αρχιμανδρίτη Ιερώνυμο».

Ακολουθεί ολόκληρη η προσφώνηση του Αρχιεπισκόπου:

Μακαριώτατε,

Μὲ πολλὴ χαρὰ καὶ συγκίνηση ὑποδεχόμαστε σήμερα στὴν ἕδρα τῆς Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας τῶν Ἀθηνῶν τὴν Ὑμετέρα Μακαριότητα μετά τῆς τιμίας Συνοδείας Ὑμῶν, τὸν Προκαθήμενο τῆς Σιωνίτιδος Ἐκκλησίας, τὸν Φύλακα τοῦ Παναγίου Τάφου καὶ τῶν Πανσέπτων Προσκυνημάτων τῆς Χριστιανοσύνης, τὸν Πρωθιεράρχη τῆς Ἐκκλησίας ποὺ συνδέεται ἀμέσως μὲ τὰ γεγονότα τῆς θείας Οἰκονομίας καὶ τῆς σωτηρίας τοῦ κόσμου.

Ἡ παρουσία Σας ἀνάμεσά μας ἀποτελεῖ ξεχωριστὴ εὐλογία γιὰ τὸν ἱερό κλῆρο καί τό χριστεπώνυμο πλήρωμα τῆς ἐν Ἑλλάδι Ἐκκλησίας. Στὸ πρόσωπό Σας τιμοῦμε τὸ σεπτὸ Πατριαρχεῖο Ἱεροσολύμων καί ὅλους τούς Ἁγιοταφίτες, οἱ ὁποῖοι ἐπὶ αἰῶνες διαφυλάσσουν τὴν ἱερὴ παρακαταθήκη τῶν Ἁγίων Τόπων καὶ συνεχίζουν νὰ μαρτυροῦν τὴν ἀλήθεια τοῦ Εὐαγγελίου σὲ μία περιοχή ποὺ δοκιμάζεται διαρκῶς ἀπὸ συγκρούσεις, ἀβεβαιότητες καὶ ἀνθρώπινες τραγωδίες.

Ἰδιαιτέρως σήμερα, ποὺ οἱ Ἅγιοι Τόποι καὶ ὁλόκληρη ἡ Μέση Ἀνατολὴ ἐξακολουθοῦν νὰ βιώνουν δύσκολες καταστάσεις, ἡ παρουσία καὶ ἡ μαρτυρία τοῦ Πατριαρχείου Ἱεροσολύμων καθίστανται ἀκόμη πιὸ σημαντικές. Ἡ διακονία Σας ὑπὲρ τῆς εἰρήνης, τῆς συμφιλιώσεως τῶν λαῶν, τῆς προστασίας τῶν χριστιανικῶν κοινοτήτων καὶ τῆς διαφυλάξεως τοῦ θρησκευτικοῦ χαρακτῆρος τῶν Ἁγίων Προσκυνημάτων συνιστᾶ πολύτιμη προσφορὰ στὴν ἀνθρωπότητα καὶ στὴ διεθνῆ κοινότητα.

Μακαριώτατε,

Οἱ σχέσεις μεταξὺ τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος καὶ τοῦ Πατριαρχείου Ἱεροσολύμων εἶναι σχέσεις ἀδελφικές, ἱστορικῆς συνέχειας καὶ ἀμοιβαίου σεβασμοῦ. Ἡ κοινὴ πορεία μας μέσα στοὺς αἰῶνες ἔχει θεμελιωθεῖ στὴν κοινὴ πίστη, στὴν κοινὴ παράδοση καὶ στὴν κοινὴ εὐθύνη γιὰ τὴ διατήρηση τῆς Ὀρθοδόξου μαρτυρίας στὸν σύγχρονο κόσμο. Εὐθύνη τήν ὁποία φέρουμε ἀπό κοινοῦ ὅλες οἱ Ἐκκλησίες, οἱ συναπαρτίζουσες τό σύστημα τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν.

Ζοῦμε σὲ μία περίοδο μεγάλων μεταβολῶν, κατὰ τὴν ὁποία οἱ προκλήσεις γιὰ τὴν Ἐκκλησία δὲν περιορίζονται στὰ στενὰ γεωγραφικὰ ὅρια τῶν κατά τόπους δικαιοδοσιῶν. Τὰ ζητήματα ποὺ ἀφοροῦν τὴν ποιμαντικὴ μέριμνα, τὴ διακονία τοῦ συγχρόνου ἀνθρώπου, τὴν παρουσία τῆς Ὀρθοδοξίας στὸν δημόσιο χῶρο καὶ τὴν ἐνίσχυση τῶν κοινοτήτων τῆς διασπορᾶς ἀπαιτοῦν στενότερη συνεργασία καὶ βαθύτερη συνεννόηση.

Ἡ ἑνότητα δὲν εἶναι μία θεωρητικὴ ἔννοια οὔτε μία διοικητικὴ ἀναγκαιότητα. Εἶναι θεολογικὴ καὶ πνευματικὴ προϋπόθεση γιὰ τὴν αὐθεντικὴ μαρτυρία τοῦ Εὐαγγελίου. Ὅσο περισσότερο διαφυλάσσουμε τὴν ἑνότητα τῆς πίστεως καὶ τὴν κοινωνία τῆς ἀγάπης, τόσο περισσότερο ἀνταποκρινόμαστε στὴν παρακαταθήκη ποὺ μᾶς παρέδωσαν οἱ Ἅγιοι Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας.

Γιὰ τὸν λόγο αὐτό, ἀναγνωρίζουμε τὴ σημασία τῆς πανορθοδόξου συνεργασίας στό πλαίσιο καί τή βάση τῆς κανονικῆς καί ἐκκλησιολογικῆς εὐταξίας.

Ἡ πολυτίμητη συμβολὴ τῶν Πρεσβυγενῶν Πατριαρχείων καὶ τῶν κατά τόπους Ἐκκλησιῶν ἀναδεικνύεται πληρέστερα, ὅταν ἀσκεῖται μέσα στὸ πλαίσιο τῆς κανονικῆς παραδόσεως καὶ τοῦ σεβασμοῦ τῶν διακριτῶν εὐθυνῶν καὶ διακονιῶν ποὺ ἡ Ἐκκλησία ἔχει διαμορφώσει μέσα στὸ διάβα τῶν αἰώνων.

Οἱ κατά τόπους ἀδελφές Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες ἐν ὁμονοίᾳ καί συμπνοίᾳ μετά τοῦ Σεπτοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, τῆς πρωτευθύνου καί πρωτοθρόνου Ἐκκλησίας, σύμφωνα μὲ τὴν κανονικὴ παράδοση καὶ τά θεσπίσματα τῶν Οἰκουμενικῶν Συνόδων τῆς Ὀρθοδοξίας, καλούμεθα νά διακονήσουμε καί νά διαφυλάξουμε τὴν ἑνότητα τῶν κατά τόπους Ἐκκλησιῶν, νά διευκολύνουμε τὸν διάλογο καὶ νά συμβάλλουμε στὴν κοινὴ μαρτυρία τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας ἀπέναντι στὰ μεγάλα ζητήματα τοῦ καιροῦ μας.

Ἐντός τοῦ πλαισίου αὐτοῦ, Ἅγιε ἀδελφέ, ἐπιθυμοῦμε νὰ ἐξάρουμε ἰδιαιτέρως τὴν πολυσχιδῆ καὶ ὑψηλῆς σημασίας διακονία τῆς Ὑμετέρας Μακαριότητος πρὸς ὄφελος ὄχι μόνον τοῦ Πατριαρχείου Ἱεροσολύμων, ἀλλὰ καὶ τοῦ συνόλου τῶν χριστιανικῶν κοινοτήτων τῶν Ἁγίων Τόπων, τῶν ὁποίων ἀποτελεῖτε σημεῖον ἀναφορᾶς.

Ἡ πατρικὴ μέριμνα, ἡ ἀκατάβλητη φροντίδα καὶ οἱ πρωτοβουλίες Σας ὑπὲρ τῆς εἰρηνικῆς συνυπάρξεως, τῆς προστασίας τῶν χριστιανικῶν πληθυσμῶν καὶ τῆς διαφυλάξεως τοῦ μοναδικοῦ θρησκευτικοῦ καὶ πνευματικοῦ χαρακτῆρος τῶν Ἁγίων Τόπων ἀποτελοῦν πολυτίμητη προσφορὰ πρὸς ὅλη τὴ Χριστιανοσύνη, διότι τὸ ἔργο ποὺ ἐπιτελεῖται στὴ γῆ τῆς θείας Ἀποκαλύψεως, ἔστω καὶ ἐὰν ἐκδηλώνεται σὲ συγκεκριμένο γεωγραφικὸ χῶρο καὶ ἀπαντᾷ σὲ τοπικὲς ἀνάγκες, ὑπερβαίνει τὰ στενὰ ὅρια τῆς περιοχῆς καὶ προσλαμβάνει παγχριστιανικὴ καὶ πανανθρώπινη διάσταση. Διὰ τοῦτο, ἀναγνωρίζουμε μὲ εὐγνωμοσύνη τὴν ἀνεκτίμητη συμβολή Σας καὶ Σᾶς εὐχαριστοῦμε γιὰ τὴν ἀδιάκοπη μαρτυρία καὶ προσφορά Σας στὴν ὑπόθεση τῆς εἰρήνης, τῆς καταλλαγῆς καὶ τῆς ἐλπίδος.

Ἐπιτρέψτε μου, ἐπίσης, στό σημεῖο αὐτό, μέ ἀφορμή τήν εὐλογητή παρουσία Σας ἀναμεσά μας, νὰ ἐκφράσω τὴν ἱκανοποίησή μας γιὰ πρωτοβουλίες ποὺ ἀναγνωρίζουν καὶ ἐνισχύουν τὸ ἔργο τῆς Ἐκκλησίας στὸν παγκόσμιο Ἑλληνισμό.

Ἡ πρόσφατη νομοθετικὴ πρωτοβουλία τῆς Ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως, σέ συνεργασία μέ τήν Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος, γιὰ τοὺς κληρικοὺς ποὺ διακονοῦν στὶς κοινότητες τῆς ὁμογενείας ἀποτελεῖ μία ἰδιαίτερα σημαντικὴ ἐξέλιξη. Πρόκειται γιὰ μία ἐνέργεια ἡ ὁποία ἀναγνωρίζει ἐμπράκτως τὴν καθοριστικὴ συμβολὴ τοῦ ἐφημεριακοῦ κλήρου στὴ διατήρηση τῆς πνευματικῆς ζωῆς τῶν κοινοτήτων τοῦ ἐξωτερικοῦ, στὴν καλλιέργεια τῆς ὀρθοδόξου συνειδήσεως καὶ στὴ διαφύλαξη τῶν ἀρρήκτων δεσμῶν τοῦ ἀπανταχοῦ Ἑλληνισμοῦ μὲ τὴν πατρίδα καὶ τὴν παράδοσή του.

Οἱ κληρικοὶ ποὺ διακονοῦν στὶς ἐκκλησιαστικὲς ἐπαρχίες καὶ κοινότητες τῆς διασπορᾶς δὲν ἐπιτελοῦν μόνον λειτουργικὸ καὶ ποιμαντικὸ ἔργο. Ἀποτελοῦν συχνὰ τοὺς κυριότερους φορεῖς μεταδόσεως τῆς γλώσσης, τοῦ πολιτισμοῦ, τῶν ἀξιῶν καὶ τῆς ἱστορικῆς μνήμης τοῦ Γένους.

Ἡ μέριμνα τῆς Πολιτείας γιὰ τὴν ἐνίσχυση τοῦ ἔργου αὐτοῦ καί μάλιστα μέ ἀπόλυτο σεβασμό στήν ἐκκλησιολογία καί τήν κανονική μας παράδοση, δὲν ἀφορᾷ μόνο τὴν Ἐκκλησία. Ἀφορᾷ τὸ μέλλον τοῦ ἀπανταχοῦ Ἑλληνισμοῦ, τὴ διατήρηση τῶν δεσμῶν τῶν νέων γενεῶν μὲ τὴν πατρίδα καὶ τὴν πνευματικὴ καὶ πολιτιστικὴ συνέχεια τοῦ Ἔθνους μας.

Μακαριώτατε,

Στὸ πρόσωπό Σας ἀσπαζόμαστε τὴν Ἁγία Σιών, τὸν Πανάγιο Τάφο, τὴ Γεθσημανή, τὴ Βηθλεὲμ καὶ ὅλους τοὺς τόπους ποὺ ἁγιάσθηκαν ἀπὸ τὴν παρουσία τοῦ Κυρίου μας. Ἀσπαζόμαστε τὴ μαρτυρία μιᾶς Ἐκκλησίας ποὺ ἀγωνίζεται καθημερινὰ νὰ κρατήσει ζωντανὸ τὸ φῶς τῆς Ἀναστάσεως στὸν τόπο ὅπου αὐτὴ ἀνεδείχθη γιὰ ὅλη τὴν οἰκουμένη.

Εὐχόμαστε ὁ Πανάγαθος Θεὸς νὰ Σᾶς χαρίζει ὑγεία, δύναμη, μακροημέρευση καὶ πλούσια τὴν ἐξ ὕψους ἐνίσχυση, ὥστε νὰ συνεχίζετε ἀπρόσκοπτα τὴν ὑψηλὴ καὶ πολυεύθυνη διακονία Σας πρὸς ὠφέλεια τοῦ Πατριαρχείου Ἱεροσολύμων, τῆς Ὀρθοδοξίας καὶ τοῦ πληρώματος τῆς Ἐκκλησίας.

Σᾶς καλωσορίζουμε μὲ ἀγάπη στὴν πατρίδα μας καὶ Σᾶς διαβεβαιώνουμε ὅτι ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος, ὡς ἀδελφὴ Ἐκκλησία, θὰ παραμένει πάντοτε συνοδοιπόρος, συμπαραστάτης καὶ στὸ ἔργο καὶ στὴν ἀποστολή Σας.

Καλῶς ἤλθατε, Μακαριώτατε.

Ακολουθεί ολόκληρη η αντιφώνηση του Πατριάρχη Ιεροσολύμων:

Μακαριώτατε,

«Ἰδοὺ δὴ τί καλὸν ἢ τί τερπνόν, ἀλλ’ ἢ τὸ κατοικεῖν ἀδελφοὺς ἐπὶ τὸ αὐτό». Μὲ τοὺς λόγους τούτους τοῦ προφητάνακτος Δαβὶδ χαιρετίζομεν σήμερον τὴν Ὑμετέραν Μακαριότητα, καθ’ ὅτι ἡ παροῦσα συνάντησις ἀποτελεῖ δι’ ἡμᾶς ἔκφρασιν χαρᾶς καὶ πνευματικῆς εὐφροσύνης.

Προσερχόμεθα οὖν, σήμερον, πρὸς Ὑμᾶς, ἀγαλλομένῳ ποδί. Γνωρίζομεν καλῶς ὅτι ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος δὲν ἀποτελεῖ ἁπλῶς μίαν αὐτοκέφαλον Ἐκκλησίαν μεταξὺ τῶν λοιπῶν, ἀλλὰ μίαν ζωτικὴν δύναμιν διὰ τὸ σύνολον τῆς Ὀρθοδοξίας καὶ δή τῆς ἑλληνοφώνου τοιαύτης.

Λέγομεν τοῦτο διότι καθίσταται ὁρατὴ καὶ ἡ ἄρρηκτος κοινωνία μετὰ τοῦ σεπτοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου τῆς Κωνσταντινουπόλεως καὶ τῶν λοιπῶν πρεσβυγενῶν Πατριαρχείων, τὰ ὁποῖα ἐπὶ αἰῶνας διακονοῦν τὴν πανορθόδοξον μαρτυρίαν καὶ τὴν συνοχὴν τῶν κατὰ τόπους Ἁγίων τοῦ Θεοῦ Ἐκκλησιῶν.

Δι’ ἡμᾶς ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος εἶναι ἡ τροφὸς τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν καὶ Πατριαρχείων. Διότι ἐκ τῶν κόλπων αὐτῆς ἀνεδείχθησαν Πατριάρχαι, Ἱεράρχαι, θεολόγοι καὶ πνευματικοὶ πατέρες, οἵτινες ἐστήριξαν καὶ συνεχίζουν νὰ στηρίζουν τὴν μαρτυρίαν τῆς Ὀρθοδοξίας εἰς τὰ πέρατα τῆς οἰκουμένης.

Κατὰ δὲ τὰ ἔτη τῆς πρωθιεραρχικῆς Ὑμῶν διακονίας, Μακαριώτατε, ἐπεδείξατε φρόνημα ἐκκλησιαστικόν, σύνεσιν καὶ σταθερὰν μέριμναν διὰ τὰ καλῶς νοούμενα συμφέροντα τῆς Ἐκκλησίας, ἀναλαμβάνοντες τὸ βάρος τῆς εὐθύνης μὲ διάκρισιν, πραότητα καὶ ἀφοσίωσιν εἰς τὴν ἀποστολὴν αὐτῆς.

Ἐπιτρέψατε δ’ ἡμῖν νὰ ἐκφράσωμεν τὰς θερμὰς ἡμῶν εὐχαριστίας διὰ τὸ ἐπιδεικνυόμενον ἐνδιαφέρον ὑπὲρ τοῦ Παναγίου Τάφου, δηλονότι τῶν Προσκυνημάτων καὶ τοῦ χριστεπωνύμου ἡμῶν ἀραβοφώνου ποιμνίου, διὰ τῆς ἐπιχορηγήσεως ὑποτροφιῶν, οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τῆς συμπαραστάσεως πρὸς τὸν ἐνταῦθα Ἔξαρχον ἡμῶν, Ὁσιολογιώτατον Ἀρχιμανδρίτην Ἱερώνυμον.

Συγχρόνως, ἐκφράζομεν τὴν θερμὴν ἐπιθυμίαν καὶ προσδοκίαν ἡμῶν νὰ ὑποδεχθῶμεν συντόμως τὴν Ὑμετέραν Μακαριότητα εἰς τὰ Ἱεροσόλυμα, ἵνα προσκυνήσωμεν ἀπὸ κοινοῦ τὸν Πανάγιον καὶ Ζωοδόχον Τάφον τοῦ Κυρίου καὶ νὰ ἐπισφραγίσωμεν ἔτι περαιτέρω τοὺς ἀδελφικοὺς δεσμοὺς τῶν Ἐκκλησιῶν ἡμῶν, οἵτινες ἑδράζονται εἰς τὴν κοινὴν πίστιν, τὴν κοινὴν παράδοσιν καὶ τὴν κοινὴν εὐθύνην διὰ τὴν μαρτυρίαν τῆς Ὀρθοδοξίας εἰς τὸν σύγχρονον κόσμον.

Εὐχόμεθα ἐκ βάθους καρδίας ὅπως ὁ Κύριος τῆς δόξης χαρίζηται εἰς Ὑμᾶς ὑγείαν, δύναμιν καὶ πλουσίαν τὴν χάριν τοῦ Παναγίου Πνεύματος, ἵνα συνεχίζητε ἐπὶ πολλὰ ἔτη τὴν σοφὴν καὶ καρποφόρον διακονίαν Ὑμῶν, πρὸς οἰκοδομὴν τῆς Ἐκκλησίας καὶ δόξαν τοῦ Ἁγίου Τριαδικοῦ Θεοῦ.

Ἀμήν.

Φωτογραφίες: Χρήστος Μπόνης