E-περιοδικό της Ενορίας Μπανάτου εν Ζακύνθω. Ιδιοκτήτης: Πρωτοπρεσβύτερος του Οικουμενικού Θρόνου Παναγιώτης Καποδίστριας (pakapodistrias@gmail.com), υπεύθυνος Γραφείου Τύπου Ι. Μ. Ζ. Οι δημοσιογράφοι δύνανται να αντλούν στοιχεία, αφορώντα σε εκκλησιαστικά δρώμενα της Ζακύνθου, με αναφορά του συνδέσμου των αναδημοσιευόμενων. Η πνευματική ιδιοκτησία προστατεύεται από τον νόμο 2121/1993 και την Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης, κυρωμένη από τον νόμο 100/1975.

Τα νεότερα στα θεματικά ένθετα

Κυριακή, 28 Φεβρουαρίου 2016

H ενθρόνιση του νέου Επισκόπου Μοζαμβίκης κ. Χρυσοστόμου και ο Επιβατήριος Λόγος του








Σε κλίμα ενθουσιασμού έγινε η ενθρόνιση του νέου Επισκόπου Μοζαμβίκης κ. Χρυσοστόμου -Καραγκούνη, του από Βερενίκης- στον Καθεδρικό Ναό Μιχαήλ και Γαβριήλ στο Μαπούτο από τον εκπρόσωπο της Α.Θ.Μ., του Πάπα και Πατριάρχου Αλεξανδρείας κ.κ. Θεοδώρου Β΄, Σεβ. Μητροπολίτη Ζάμπιας και Μαλάουι κ. Ιωάννη.

Παρευρέθησαν οι κ .κ. Πρέσβεις της Αιγύπτου Karim Ashraf της Ρωσίας Andrey Kemarsky, ο Επίτιμος Γενικώς Πρόξενος της Ελλάδος Γεράσιμος Μαρκέτος, οι οποίοι απηύθυναν χαιρετισμό ο εκπρόσωπος της Αγίας Έδρας στο Μαπούτο, ο πατέρας Τιμόθεος, εκπρόσωποι άλλων δογμάτων καθώς και εκπρόσωποι μέσων μαζικής ενημέρωσης.

Ο Μητροπολίτης Ζάμπιας και Μαλάουι κ. Ιωάννης ενεχείρισε στον νέο Επίσκοπο Μοζαμβίκης κ. Χρυσόστομο το δώρο της αγάπης του Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας και Πάσης Αφρικής, καθώς και την σημαια της Μοζαμβίκης και την εφημερίδα της Κυβέρνησης με την επίσημη αναγνώριση από την Δημοκρατία της Μοζαμβίκης.

Στην ομιλία του ο Μητροπολίτης Ζάμπιας και Μαλάουι, μεταξύ άλλων ανέφερε τα εξής :

Με ιδιαίτερη τιμή και περισσή χαρά, με την εντολή και την ευλογία του Μακαριωτάτου Πάπα και Πατριάρχου Αλεξανδρείας και Πάσης Αφρικής κ.κ. ΘΕΟΔΩΡΟΥ Β΄, στέκομαι ενώπιόν σας σήμερα, με την ευκαιρία της ιστορικής ενθρονίσεως του Σεβασμιωτάτου Μοζαμβίκης κ.Χρυσοστόμου.

Δοξολογώ το όνομα του Αγίου Θεού, διότι με αξίωσε να υπηρετήσω κι εγώ τους Ορθοδόξους πιστούς της πανέμορφης αυτής χώρας, να υπηρετήσω, όσο το κατά δύναμιν, την ιεραποστολή προσπάθεια του Πατριαρχείου μας και να διατηρώ στην καρδιά μου τις ωραίες αναμνήσεις και τις μοναδικές εμπειρίες που βίωσα, κατά την διάρκεια της πενταετούς διακονίας μου. Η Μοζαμβίκη έχει κατοίκους ευγενείς, πλούσιους όχι τόσο σε χρήματα, αλλά σε αγάπη και πολιτισμό. Θα το διαπιστώστε από τις πρώτες στιγμές της διακονίας σας. 

Στέκομαι για να σας παραδώσω εγώ σήμερα, Σεβασμιώτατε, την επισκοπική ράβδο, εκ χειρών του Πατριάρχου μας, που πολύ αγάπησε και ανάλωσε τις δυνάμεις του για την θεμελίωση της Ορθόδοξης πίστης σε αυτόν τον ευλογημένο από τον Θεό τόπο, που αγωνίστηκε για να αναστηλώσει τα ιερά σκηνώματα της Ορθόδοξης πίστης μας, τους Ιερούς μας Ναούς, τους οποίους από το 1896 και εντεύθεν οι πατέρες μας απόδημοι Έλληνες ανήγειραν και έως εσάς τούτη την ευλογημένη στιγμή, από την οποία και εξής θα συνεχίσετε στέκεστε «επί την λυχνίαν» της Εκκλησίας της Μοζαμβίκης.

Η αγάπη σας, γνωρίζω πολύ καλά εξ εμπειρίας, ότι είναι περισσή. Αυτήν την αγάπη, και γιατί όχι ακόμα περισσότερη, να καταθέτετε συνεχώς ως «θυμίαμα εύοσμον, μύρον πολύτιμον» στον νέο σας πνευματικό Πατέρα και χειραγωγό σας εις Χριστόν. 

Εδώ, Σεβασμιώτατε άγιε Μοζαμβίκης, στο κέντρο της πρωτεύουσας, στο ωκεανοφίλητο Μαπούτο, και στον περικαλλή Ναό των Παμμεγίστων Ταξιαρχών, έδρα της Ιεράς Σας Επισκοπής, θα βρίσκεται το επιτελείο σας, οι άνθρωποί σας, οι συν-κυρηναίοι σας, που θα σηκώνουν μαζί σας τον βαρύ, αλλά ταυτόχρονα γλυκύ, σταυρό της διακονίας σας.
θα τα καταφέρετε, διότι είστε άνθρωπος αγάπης, υπομονής, καταλλαγής. 

Εκτός από την ιστορική Μπέιρα, ήδη έχει θεμελιωθεί στα βόρεια της χώρας, στα σύνορα με το Μαλάουι, ο πρώτος Ορθόδοξος Ενοριακός πυρήνας, στον Ιερό Ναό Αγίου Διονυσίου Μουρακέλας, που αριθμοί περί τους 2000 πιστούς κατηχούμενους, ενώ ετοιμάζονται σε ακτίνα 200 χιλιομέτρων άλλοι πέντε ενοριακοί πυρήνες.

Χρειάζεται όμως εντατικοποίηση της ιεραποστολικής προσπάθειας, για να μπορέσει να αποδώσει πνευματικούς καρπούς. Χρειάζεται συνεχής εποπτεία, εντατικός αγώνας, διαρκής κόπος και μόχθος. Είμαι σίγουρος, Σεβασμιώτατε, ότι επί των ημερών της αρχιερατείας σας, θα ανθίσει το άνθος της Ορθόδοξης πίστης στην περιοχή. Το έδαφος είναι οργωμένο και ήδη έχει σπαρθεί της πίστεως ο καρπός ………

Σεβασμιώτατε άγιε Μοζαμβίκης, 
Από σήμερα αναλαμβάνετε τα ηνία της Τοπικής Εκκλησίας της Μοζαμβίκης και όλοι προσβλέπουν στο πρόσωπό σας ως τον «ποιμένα τον καλόν», σύμφωνα με τον Ευαγγελιστή Ιωάννη.

Σας διαβεβαιώνω ότι θα είμαι στο πλευρό σας για οτιδήποτε με χρειαστείτε. Αυτό δεν το αναφέρω απλά, αλλά το εννοώ ουσιαστικά. Θεωρείστε την ταπεινότητά μου αληθινό σας αδελφό.

Στην συνέχεια ο Θεοφ. Επίσκοπος Μοζαμβίκης κ. Χρυσόστομος εκφώνησε την ενθρονιστήρια ομιλία του.

Μετά το πέρας των ομιλιών ακολούθησε δεξίωση στο Πνευματικό- Πολιτιστικό Κέντρο της Επισκοπής από την Εκκλησιαστική Επιτροπή προς τιμήν του νέου Επισκόπου.

Επιβατήριος λόγος του Θεοφιλεστάτου Επισκόπου Μοζαμβίκης κ. Χρυσοστόμου
28 Φεβρουαρίου 2016

Σεβασμιώτατε Μητροπολίτα Ζάμπιας και Μαλάουι κ. Ιωάννη. Εκπρόσωπε της Α.Θ.Μ. του Πάπα και Πατριάρχου Αλεξανδρείας και Πάσης Αφρικής κ. Θεοδώρου Β’
Eκπρόσωπε της Αγίας Έδρας Καρδινάλιε κ. Edgar Pena Parã
Εξοχώτατε κύριε πρέσβη της Αιγύπτου κ. Karim Sharaf
Eξοχώτατε κύριε πρέσβη της Ρωσίας κ. Αndrey Kemarsky
Αξιότιμε Πρόξενε της Ελλάδος κύριε Γεράσιμε Μαρκέτο
Αξιότιμε εκπρόσωπε της μόνιμης αντιπροσωπείας της Ε.Ε. στο Maputo κ. Στέργιε Βαρβαρούση
Αξιότιμη Αρχόντισσα των Εκκλησιών κ. Μαρίνα Τσικλάκη
Εκπρόσωποι των δογμάτων και εκκλησιών

Σεβαστοί Πατέρες
Περιούσιε λαέ του Θεού ευλογημένε.

Την ιερά τούτη ώρα της ενθρονίσεώς μου ως επισκόπου στην ευλογημένη αυτή γωνιά της Αφρικανικής ηπείρου, την οποία ο Μακαριώτατος Πατράρχης κ. Θεόδωρος Β´, και η περί Αυτόν Σύνοδος της Εκκλησίας των Αλεξανδρέων μου εμπιστεύθηκε να ποιμάνω πνευματικώς, βαθιά συγκίνηση δονεί την ψυχή μου και βαρύ το χρέος αισθάνομαι, εγώ ο ταπεινός εργάτης του αγρού του Κυρίου.

Κύριος και πρωταρχικός σκοπός της νέας διακονίας μου στην θεόσωστο επισκοπή Μοζαμβίκης, Σεβασμιώτατε Μητροπολίτα Ζάμπιας και Μαλάουι κ. Ιωάννη, θα γίνει η συνέχιση της πνευματικής παρακαταθήκης που άφησε η εξάχρονη διακονία σας, μέσα από το κήρυγμα του ευαγγελικού λόγου με πνεύμα ιεραποστολικής αφοσίωσης και αγάπης.

Η ιεραποστολή, την οποία ο Μακαριώτατος και η Σεπτή συν Αυτόν Ιεραρχία του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας ενστερνήθηκε, εδράζεται στον λόγο του ευαγγελίου. Τούτο δεν αποτελεί όρο κενό. Είναι η διαρκής και αδιάλειπτη παρουσία του Χριστού στην πορεία της ζωής των ανθρώπων εδώ στην Αφρική , από τον πρώτο έως και τον τελευταίο. Γι αυτό και παρά τις αντιξοότητες και τα προβλήματα που αναφύονται καθημερινά, τα αποτελέσματα είναι χειροπιαστά και τα μηνύματα πάντοτε ελπιδοφόρα, αφού ακριβώς στον λόγο του Χριστού βρίσκεται η απαρχή του ιεραποστολικού χαρακτήρα της εκκλησίας μας, έτσι όπως αυτός μας παρεδόθη μέσα από το κατά Ματθαίον Ευαγγέλιο. Πορευθέντες ουν μαθητεύσατε πάντα τα Έθνη βαπτίζοντες αυτούς εις το όνομα του Πατρος και του Υιού και του Αγίου Πνεύματος, διδάσκοντες αυτούς τηρείν πάντα όσα ενετειλάμην υμίν.

Όπως πολλές φορές έχει τονισθεί, όταν αναφερόμαστε στην ιεραποστολή, ομιλούμε ουσιαστικά περί της θυσιαστικής αγάπης, που είναι έργο μαρτυρικό, έργο πλήρης αφοσίωσης στην μαρτυρία Χριστού. Χωρίς υπεκφυγές και αλλοιώσεις. Όπως έχει πει και ο Μακαριώτατος Πατριάρχης Αλεξανδρείας κ. Θεόδωρος ο Β’ (Ο Ιεραπόστολος προσφέρει τα πάντα, γίνεται ολοκαύτωμα και θυσία της φιλανθρωπίας στον ιερό βωμό της φιλανθρωπίας για τον ταπεινό κάτοικο της Αφρικής, στην ψυχή του οποίου γεννάται η πεποίθηση οτι γι αυτόν υπάρχει πλέον ένας Θεός και ένας άνθρωπος, ο Ιεραπόστολος, συμμερίζεται την ένδεια και την αγωνία του να συμπάσχει προκειμένου να του προσφέρει αυτά τα πολύτιμα υλικά αγαθά που ο ανεπτυγμένος κόσμος θεωρεί αυτονόητα για τον καθένα. Έτσι επεκτείνεται στους αιώνες, στο χώρο και στον χρόνο, το αποστολικό λειτούργημα και αποκαλύπτεται ο Θεός της αγάπης προς όλους τους λαούς.)

Το Πατριαρχείο υπήρξε πάντοτε ο θεματοφύλακας των παραδόσεων της εκκλησίας μας στην Αφρικανική ήπειρο. Με αυτή την παρακαταθήκη υπόσχομαι να αφιερώσω την διακονία μου σε τούτο τον ευλογημένο λαό της Μοζαμβίκης και να του προσφέρω την αγάπη και την αμέριστη συμπαράστασή μου μέσα από την διαρκή συμμετοχή των ευχαριστιακών συνάξεων και την ανύστακτη φροντίδα τόσο των πνευματικών όσο και των κοινωνικών αναγκών του ποιμνίου μου.

Κατά την εύσημο τούτη ημέρα η μνήμη μου επιστρέφει για μια ακόμη φορά στους κεκοιμημένους γονείς μου, τους οποίους πάντοτε θα ευγνωμονώ και θα μνημονεύω στις προσευχές μου. Το ίδιο ισχύει και για το μακαριστό Μητροπολίτη Φθιώτιδος Δαμασκηνό, ο οποίος με χειροτόνησε σε διάκονο και πρεσβύτερο.

Από αυτήν την θέση, επιτρέψετέ μου Σεβασμιώτατε, να εκφράσω την αφοσίωσή μου στο πρόσωπο του Πατριάρχη μας κ. Θεοδώρου και την ευγνωμοσύνη μου για την χειροτονία μου κατ αρχάς ως Επισκόπου Βερενίκης καθώς και την εκλογή και την σημερινή ενθρόνησή μου ως Επαρχιούχου Επισκόπου Μοζαμβίκης.

Ευχαριστώ κι εσάς προσωπικώς Σεβασμιώτατε Άγιε Αδελφέ για την παρουσία σας εδώ σήμερα και για όσα φροντίσατε γι αυτή την ευλογημένη ώρα. Σας διαβεβαιώ ότι θα ακολουθήσω τα ευδιάκριτα ίχνη της έως τώρα διακονία σας στην Μοζαμβίκη με ευλάβεια και αγάπη. Σας εύχομαι καλή δύναμη στην καινούργια αποστολή σας. Ο Θεός να σας σκέπει και να σας ευλογεί.

Ευχαριστώ τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Περιστερίου για την αγάπη και την ηθική ενίσχυση στο πρόσωπό μου καθώς και άπαντες τους Μητροπολίτες του Αλεξανδρινού θρόνου για την τιμή που μου έκαναν εκλέγοντάς με Επίσκοπο Μοζαμβίκης. Ιδιαιτέρως εκφράζω την ευγνωμοσύνη μου στον Γέροντα Μητροπολίτη Λεοντοπόλεως κ. Γαβριήλ καθως και στο Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Πηλουσίου κ. Νήφωνα για την στήριξή τους.

Τέλος θα ήθελα να ευχαριστήσω εκ βάθους καρδίας τον ιεράρχη της ιδιαιτέρας μου πατρίδος, Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Φθιώτιδος κ. Νικόλαο, δια την αμέριστη πατρική αγάπη και στήριξη προς το πρόσωπό μου, αλλά και στην διακονία μου εδώ στην Ιερα Επισκοπή Μοζαμβίκης.

Δέσποτε Κύριε Ιησου Χριστέ, ο μονογενής Υιός και Λόγος του Ουρανιού Πατρός ο καταξιώσας εμέ τον ταπεινό και αμαρτωλό να ανέλθω στο μέγα τούτο της Αρχιερωσύνης αξίωμα, σοι προσπίπτω, παρακαλώ και δέομαι όπως μη αποστρέψεις το πρόσωπόν σου απ' εμού και μη εγκαταλείπεις με πάσας τας ημέρας της ζωής μου.Φωτισόν μου τον νου και την διάνοια να ποιώ το πανάγιο θέλημά Σου, πρεσβείαις του ευαγγελιστού Μάρκου και πάντων σου των Αγίων. Αμήν.

Η Κυριακή του Ασώτου Γιου και Σπλαχνικού Πατέρα εν Βανάτω της Ζακύνθου















\






















Η Ευχαριστιακή Σύναξη της Ενορίας μας για την σημερινή Κυριακή του Ασώτου, έγινε στον Ναό της Φανερωμένης Μπανάτου. Προέστη ο Αρχιμανδρίτης Γαβριήλ Βόγιας, Ηγούμενος της Μονής Προδρόμου Χαρτάτων Ζακύνθου, του οικείου Εφημερίου κωλυομένου, εξαιτίας ατυχήματος. Διακόνησε ο Διάκονός μας Ιωάννης Ρένεσης. Ομίλησε επίκαιρα ο συμπροσευχόμενος Εφημέριος π. Παναγιώτης, την δε ομιλία του μπορείτε να αναγνώσετε ΕΔΩ! Στο τέλος έγινε ο εκκλησιασμός επί τω σαραντισμώ ενός νεογέννητου αγοριού ενοριτών μας!

Η Κυριακή του Ασώτου στον Ελληνορθόδοξο Καθεδρικό του Αμμάν της Ιορδανίας

Πρωί Κυριακής, 28ης Φεβρουαρίου 2016, στον Ελληνορθόδοξο Ναό της Υπαπαντής, προεστώτος του Σε. Μητροπολίτου Φιλαδελφείας κ. Βενεδίκτου (της Σιωνίτιδος Εκκλησίας). Κατά την διάρκεια της θ. Λειτουργίας καθιερώθηκε μια νέα θεομητορική εικόνα της Τριχερούσας  (μια από τις δέκα εικόνες, τις οποίες προσέφερε ευσεβής δωρητής), ενώ έγινε και ο σαραντισμός ενός νεογέννητου τέκνου Ενοριτών.
























Σάββατο, 27 Φεβρουαρίου 2016

Η ψυχή αναζητεί εναγωνίως τον Θεό

ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
της Κυριακής του Ασώτου
28ης Φεβρουαρίου 2016
(Λουκ. Ιε΄ 11-32)

Γράφει ο π. Αναστάσιος Στεργιώτης


Θλιβερή η παρακμή και το κατάντημα του αρχοντόπουλου της παραβολής. Ενός παιδιού καλομαθημένου μέσα στις πολυτέλειες και τις ανέσεις του πατρικού σπιτιού, όπου όλοι τον κολάκευαν και τον υπηρετούσαν.
Όμως δεν του αρκούσε! Επιζητούσε πλήρη ασυδοσία και ελευθερία, ώστε να μπορεί να ζει σπάταλα και έκλυτα. Έβρισκε το πατρικό σπίτι πληκτικό, τον έπνιγε η αγάπη των δικών του και ήθελε να ξεφύγει. Απαίτησε το μερίδιό του από την πατρική περιουσία, το οποίο του δόθηκε χωρίς αντίρρηση, παρά την βαθειά λύπη του πατέρα του. Πώς όμως το χρησιμοποίησε;
Το κατασπάταλησε με κοινές γυναίκες και το διασκόρπισε σπάταλα γλέντια και κόλακες, συμφεροντολόγοι φίλοι, οι οποίοι τον εγκατέλειψαν όταν περιέπεσε στην φτώχεια και την αθλιότητα καταντώντας χοιροβοσκός. Εκεί, αναλογιζόμενος την αθλιότητά του, αποφάσισε να πέσει στα πόδια του πατέρα του, επιστρέφοντας μετανοημένος στο πατρικό σπίτι, να ζητήσει ειλικρινά και ταπεινά συγχώρεση.
Και ο πατέρας του τον περιέβαλε με την αγάπη και την στοργή του, παρά τις αντιρρήσεις του άλλου γιού του, που τον κατηγόρησε για μεροληψία υπέρ του άσωτου γιου.
Η αμαρτία και η ασωτία είναι για τον άνθρωπο ένα φοβερό τέρας, που τα κατατρώει όλα!... Τόσο τα υλικά όσο και τα πνευματικά αγαθά… Όπου επικρατεί αμαρτία κυριαρχεί η υλική και ψυχική στέρηση («τα οψώνια της αμαρτίας θάνατος»). Καθημερινά εξανεμίζονται περιουσίες μεγάλες ή μικρές, υποσκάπτεται η υγεία του ανθρώπου από τις κάθε είδους καταχρήσεις, επικρατεί η βία και η ακαταστασία και πολλές φορές το έγκλημα και ο θάνατος.
Πέρα όμως από την ψυχική ζημιά ο αμαρτωλός πεθαίνει ψυχικά και πνευματικά λίγο-λίγο, μέρα με την μέρα. Χάνει την αγάπη των συνανθρώπων του και την ειλικρινή φιλία, ενώ τον περιστοιχίζουν άνθρωποι συμφεροντολόγοι και φαύλοι.
Η ψυχή αναζητεί εναγωνίως τον Θεό, αλλά δυσκολεύεται να τον φτάσει, διότι μεταξύ ανθρώπου και Θεού παρεμβάλλεται η αμαρτία. Έτσι το φως του Χριστού δεν λάμπει πια στην ανθρώπινη ψυχή και μόνο ένας μπορεί να το ξαναδώσει: Ο πανάγαθος και ελεήμων Θεός, ο οποίος είναι ο πατέρας του άσωτου της παραβολής αλλά και όλων των ανθρώπων. Αυτό όμως θα συμβεί μόνο μετά από ειλικρινή δική μας προσπάθεια, όταν εμείς οι ίδιοι θελήσουμε να απαλλαγούμε από την τυραννία των ψυχοφθόρων παθών. Ο Θεός θα επιβραβεύσει και θα υποβοηθήσει την ειλικρινή μετάνοιά μας, χωρίς να μνησικακήσει και να εκδικηθεί. Τότε θα νιώσουμε πραγματικά ελεύθεροι, κατακτώντας την σωστή και σωτήρια «εν Χριστώ ελευθερία» και όχι την ψευδεπίγραφη ελευθερία του Σατανά, που οδηγεί στον θάνατο. Ας μιμηθούμε κι εμείς τον μετανοημένο άσωτο, για να κερδίσουμε την αιώνια ζωή. Γένοιτο!

Παρασκευή, 26 Φεβρουαρίου 2016

Ο Γέροντας Ευμένιος Σιναΐτης στη Μητρόπολη Σουηδίας






















Κατόπιν προσκλήσεως του Σεβ. Μητροπολίτου Σουηδίας και πάσης Σκανδιναυΐας κ. Κλεόπα, το Σάββατο, 20 Φεβρουαρίου, επισκέφθηκε την πόλη του Göteborg ο Παν. Αρχιμανδρίτης κ. Ευμένιος Λυκάκης, αδελφός της Ιεράς Μονής Αγίας Αικατερίνης Όρους Σινά. Ο π. Ευμένιος τέλεσε την Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό της Αγίας Τριάδος Göteborg μαζί με τον Αιδ. Πρεσβύτερο κ. Ιωάννη Νικολαΐδη, Εφημέριο της Ενορίας των Εισοδίων της Θεοτόκου της πόλεως Borås.

Το απόγευμα της ιδίας ημέρας ο π. Ευμένιος μετέβη στην Στοκχόλμη, όπου τον υπεδέχθη στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Γεωργίου ο Σεβασμιώτατος, την δε επομένη το πρωί τέλεσε την Θεία Λειτουργία μαζί με τον Παν. Αρχιμανδρίτη κ. Σωσίπατρο Στεφανούδη, Ι. Προϊστάμενο του ως άνω ναού.

Οι δύο ενορίες δεξιώθηκαν τον π. Ευμένιο Λυκάκη στις εγκαταστάσεις τους, μετά το πέρας της Θείας Λειτουργίας, προσφέροντας την φιλοξενία και τον σεβασμό τους προς το πρόσωπο του σεβασμίου κληρικού.

Στην ομιλία του ο Σεβ. Μητροπολίτης κ. Κλεόπας ανέφερε, μεταξύ άλλων, τα εξής:

"Σήμερα, αποδεχθείς την πρόσκλησίν μου να επισκεφθεί και πάλι την Ιερά Μητρόπολη, την οποία διηκόνησε, υποδειγματικώ τω τρόπω, μας χαροποίησε διά της σεπτής παρουσίας του και έδωσε χαρά ανεκλάλητον σε πολλούς αδελφούς μας, ιδίως της ενορίας της Αγίας Τριάδος Göteborg, οι οποίοι αναπολούν στο παρελθόν και νοσταλγούν την ιστορικήν δράσιν του σεβασμίου πατρός στην περιοχή τους.

Η παρουσία σας κοντά μας, αγαπητέ μου π. Ευμένιε, συμπίπτει, θεία χάριτι, με την απόφαση της ελαχιστότητός μου να αποκτήσει η ενορία του Göteborg εντός του θέρους, μόνιμον εφημέριον, τον οποίον δικαιούται ως η δευτέρα μεγαλυτέρα εις Ελληνορθόδοξον πληθυσμόν ενορία της καθ᾿ ημάς Ιεράς Μητροπόλεως. Διά των τιμίων σας προσευχών, Πανοσιολογιώτατε, πιστεύω ότι ο νέος εφημέριος θα ανταποκριθεί εις την υψηλή του αποστολή και η ενορία μας εκεί θα ζήσει νέαν περίοδον δόξης πνευματικής, όπως ήτο και η δική σας."

Στην αντιφώνησή του, ο π. Ευμένιος ευχαρίστησε τον κ. Κλεόπα γιά την καθόλα τιμητική πρόσκληση που του απηύθυνε να επισκεφθεί την Ι. Μητρόπολη Σουηδίας, γιά την υποδοχή που του εγένετο και γιά την αβραμιαία φιλοξενία που απηύλαυσε, συνέστησε δε στο πλήρωμα της τοπικής Εκκλησίας να προσεύχονται γιά τον επίσκοπό τους και να εκδηλώνουν παντίοις τρόποις τον σεβασμό τους προς αυτόν, ιδία δε διά της εθελοντικής τους εργασίας και προσφοράς προς την Εκκλησία τους.

Ο Μητροπολίτης προσέφερε στον π. Ευμένιο την μελέτη του γιά τον Άγιο Νεκτάριο Πενταπόλεως και την δράση του στην Ριζάρειο Σχολή καί ένα επιπλέον αντίγραφο της μελέτης του ως δώρον γιά τον Σεβ. Αρχιεπίσκοπο Σιναίου κ. Δαμιανό.

Φωτογραφικό υλικό: Κωνσταντίνος Πασχαλίδης, Δημήτριος Καλπακίδης, Ιωάννα Τιμούδα, Μανώλης Τσαγκαράκης, Νικόλαος Κίτσιος.

Εξεδήμησε προς Κύριον ο π. Παναγιώτης Έκτορας, Εφημέριος Μέσω Γερακαρίου Ζακύνθου

Εξεδήμησε προς Κύριον, σήμερα το πρωί, μετά από τρίμηνη περίπου ταλαιπωρία της υγείας του, ο Οικονόμος Παναγιώτης Έκτορας, υιός του Διονυσίου και της Μαύρας, Εφημέριος Μέσω Γερακαρίου Ζακύνθου. 

Ο αοίδιμος ιερέας γεννήθηκε, από αγροτική οικογένεια, στο γραφικό χωριό Σαρακηνάδο της Ζακύνθου, στις 18 Ιανουαρίου 1947. Φλεγόμενος παιδιόθεν από τον θείο ζήλο, 32χρονος ήδη, χειροτονήθηκε Διάκονος στις 29 Αυγούστου 1979 και Πρεσβύτερος στις 3 Φεβρουαρίου 1980 από τον τότε Μητροπολίτη Ζακύνθου κυρό Παντελεήμονα Μπεζενίτη. 

Η κηδεία του θα γίνει αύριο, Σάββατο (27.2.2016), στη 1 το μεσημέρι, στον Ναό της Αγίας Τριάδος Μέσω Γερακαρίου, όπου επί δεκαετίες ευόρκως εφημέρευσε. Της Εξοδίου Ακολουθίας θα χοροστατήσει ο Σεβ. Μητροπολίτης Ζακύνθου κ. Διονύσιος Δ΄. 

Αιωνία αυτού η μνήμη, ενός σεμνού, καλοκάγαθου, φιλακόλουθου και ανοιχτόκαρδου λειτουργού του Υψίστου. Είθε ο Άγιος Θεός να τον καταστήσει και ακοίμητο λειτουργό του Ουρανίου Θυσιαστηρίου! Ολόθερμα συλλυπητήρια στην Πρεσβυτέρα Χρυσούλα και τα τέκνα του Ελένη, Γρηγόριο και Σπυρίδωνα μετά των οικείων τους.

π. Π. Κ.

Ο Mητροπολίτης Δωδώνης κ. Χρυσόστομος για την αποτέφρωση των νεκρών [video]

Παρασκευή 26/2/2016, Συντάκτης: Ημέρα τση Ζάκυθος WEB TV




Η πρόσληψη του Ρωμανού του Μελωδού, του Πίνδαρου της Εκκλησιαστικής Ποίησης, από τον Οδυσσέα Ελύτη

Διάλεξη του ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ Αντ. ΑΝΔΡΙΟΠΟΥΛΟΥ, Θεολόγου και Μουσικού, κατά την 7η εκδήλωση του ε΄ κύκλου δράσεων του Κέντρου Λόγου ΑΛΗΘΩΣ 
[Μπανάτο Ζακύνθου, 20-2-2016]
Εισαγωγή
Θα μου επιτρέψετε να σας πω αρχικώς, γιατί επέλεξα αυτό το θέμα: Τον Ρωμανό του Ελύτη. Για μια σειρά από λόγους, όσο κι αν φαίνεται περίεργο.
  • Βλέποντας στα δελτία των ειδήσεων ότι η πόλη Χομς της Συρίας καταστράφηκε ολοσχερώς, λόγω του εμφυλίου που τελειωμό δεν έχει εκεί, όπως ξέρετε, σκέφτηκα: Η Έμμεσα της Συρίας, η γενέτειρα του Ρωμανού. Σύρος ο Ρωμανός, το λέει κι ο Ελύτης, αλλά πολίτης της μεγάλης Αυτοκρατορίας της Νέας Ρώμης, οπότε υπηρέτησε διάκονος στη Βηρυτό και κατέληξε στην Κωνσταντινούπολη. Σήμερα οι χριστιανοί της Συρίας δοκιμάζονται σκληρά. Και καλό θα ήταν να μην τους ξεχνάμε. Η ποίηση του Ρωμανού λειτουργεί και παραμυθητικά για όλους μας.
  • Η Ζάκυνθος είναι ένα νησί με το οποίο ο Ελύτης συνδέθηκε ποικιλοτρόπως. Τον Μάιο του 1980, λίγους μήνες μετά την βράβευσή του με το Νόμπελ, τον Δεκέμβριο του 1979, ο ποιητής ήλθε στη Ζάκυνθο προσκεκλημένος του τότε Μητροπολίτου Παντελεήμονος, μακαριστού πλέον, για να ξεκουραστεί. Ή γιατί σύμφωνα με τον λόγιο κ. Διονύση Σέρρα ένιωθε την ανάγκη εξόφλησης (και μ’ αυτόν τον τρόπο) ενός βαθύτερου χρέους του προς τους δύο κορυφαίους πνευματικούς του πατέρες και οδηγούς», τον Κάλβο και τον Σολωμό.
Η σχέση του Ελύτη με δυο Παναγιές της Ζακύνθου: την Κυρία των Αγγέλων και την Πάντων Χαρά. Ο Ελύτης στην επίσκεψή του στη Ζάκυνθο τον Μάιο του 1980, φωτογραφήθηκε μπροστά στην ιστορική εκκλησία της «Κυρίας των Αγγέλων» και την μνημονεύει στην συλλογή του ΤΡΙΑ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΜΕ ΣΗΜΑΙΑ ΕΥΚΑΙΡΙΑΣ:
Ο ΚΗΠΟΣ ΒΛΕΠΕΙ
(απόσπασμα [2.])
ἀλλὰ τότε ἀκόμα ὑπήρχανε
τριανταφυλλιὲς μὲ σημασία θρησκευτικὴ
ἀλληλούια
ἡ Κυρία τῶν Ἀγγέλων
μὲ χρυσὸ ἀλεξίπτωτο
κατέβαινε ὣς τὸ μαξιλάρι σου
Η άλλη Παναγία είναι η Πάντων Χαρά: Αυτήν την εικόνα που φυλάσσεται εδώ στον Άγιο επέλεξε ο Ελύτης για να ονομάσει το εκκλησάκι του. Έφυγε από την ζωή αφήνοντας ένα τάμα, το οποίο εκπλήρωσε η ποιήτρια Ιουλίτα Ηλιοπούλου: Στο μικρό και παρθενικό νησί των Κυκλάδων Σίκινο, στην οποία –σημειωτέον- δεν πήγε ποτέ ο Ελύτης, ανηγέρθη παπαδιαμαντικό παρεκκλήσι –με το πέλαγος να χάσκει από κάτω- της Παναγίας της Παντοχαράς. Ο Ελύτης στον Κήπο με τις αυταπάτες λέει προφητικά: Έρχομαι ... στην Παρθένο της Σικίνου πριν να υπάρξει... Η Παντοχαρά, που ο Ελύτης την βρήκε στη Ζάκυνθο και την μετέφερε στη Σίκινο. Γι’ αυτό, θέλοντας να συνδέσω τη Ζάκυνθο με την Σίκινο, για την ημέρα των θυρανοιξίων του ναΐσκου ζήτησα από τον π. Παναγιώτη Καποδίστρια, ο οποίος είχε και προσωπική – ποιητική, θα έλεγα σχέση με τον Ελύτη - να γράψει ένα απολυτίκιο, το οποίο και ψάλαμε εκεί στις 6 Αυγούστου 2011. Το απολυτίκιο τελειώνει με την φράση: “χαίροις, ωραιότης έλλογος, θεοπερίχυτη”.
Όταν το ψάλαμε, με πλησίασε ένας σοβαρός άνθρωπος ενθουσιασμένος από το κείμενο, και μου είπε “Αν δεν λεγόταν Παντοχαρά θα 'πρεπε να ονομαστεί Θεοπερίχυτη αυτή η Παναγιά του Ελύτη”. Κι εγώ σκέφτηκα αμέσως: “Παντοχαρά η θεοπερίχυτη”!
  • Ένας τελευταίος λόγος για την επιλογή του θέματος: η επέτειος της συμπλήρωσης 20 χρόνων από την αναχώρηση του Ελύτη από τον μάταιο αυτό κόσμο –«αλλά πέρασμα»-,  όπως έχει γράψει ο Νίκος Καρούζος: «Μάταιος ο κόσμος αλλά πέρασμα». Κι ο Ελύτης μας άφησε ανεξίτηλο το ίχνος του. Νομίζω απόψε πραγματοποιείται εδώ η πρώτη εκδήλωση στην Ελλάδα για την επέτειο των 20 χρόνων από το ξόδι του ποιητή.
Ας έρθουμε τώρα στον Ρωμανό του Ελύτη.

Ο Ρωμανός ο Μελωδός ανήκει στην προσωπική μυθολογία του Ελύτη.
Σε συνέντευξή του, που δημοσιεύθηκε τη μέρα των γενεθλίων του, 2 Νοεμβρίου, το 1975, ο Ελύτης δηλώνει: «Με απασχολούν κυριότατα μορφές που αγαπώ, από τον Ρωμανό τον Μελωδό και τον Παπαδιαμάντη ως τον Ανδρέα Εμπειρίκο» (Συν τοις άλλοις, σ. 139).
Σε άλλη συνέντευξή του, δύο χρόνια αργότερα, το 1977 στα Επίκαιρα, απαντώντας στο ερώτημα πώς ικανοποιεί το ενδιαφέρον του για την ελληνική παράδοση, ο ποιητής θα πει:
«Αισθάνομαι ότι είναι ανάγκη αυτούς που αγαπούμε, να τους φέρνουμε κοντά στη δική μας ευαισθησία… Από το Βυζάντιο διάλεξα τον Ρωμανό τον Μελωδό κι έχω κάνει μια μικρή εργασία, ανέκδοτη ακόμα» (Συν τοις άλλοις, σ. 156).
Ο Ελύτης γράφει το δοκίμιό του για τον Ρωμανό τον Μελωδό το 1975. Το κείμενό του παραμένει αδημοσίευτο ως το 1986, οπότε δημοσιεύεται στο τριμηνιαίο περιοδικό λογοτεχνίας, θεωρίας της λογοτεχνίας και κριτικής ΕΚΗΒΟΛΟΣ (τεύχος 15, 1986). Αναδημοσιεύεται πολύ αργότερα και στον τόμο Εν λευκώ του ποιητή, τον δεύτερο – μετά τα Ανοιχτά Χαρτιά – με πεζά του (1972-1995).
Από αυτό το δοκίμιο σας διαβάζω την εξαίσια εισαγωγή:
«Το φως της λαμπάδας που άναψε αυτός ο νεαρός διάκονος της Βηρυτού, φτάνοντας μία μέρα στη Βασιλεύουσα μ’ ένα τυλιχτάρι κάτω από τη μασχάλη, για να κλειστεί σ’ ένα καμαράκι και να γράψει εκατοντάδες ποιήματα, δεν ομολογεί απλώς πίστη και αφοσίωση στην εκκλησία του Χριστού· καίει και θρέφεται από μια παράδοση που δεν είχε ίσως κανένα πλέον αντίκρισμα στον απέραντο ελληνόφωνο πληθυσμό (ηττημένη καθώς ήτανε από τον μονοθεϊσμό και τις νέες ανθρωπιστικές αξίες), κρατιότανε όμως γερά, σαν τρόπος εκφραστικός, αγκιστρωμένη από τη γλώσσα κι έτοιμη, μεσ’ απ’ αυτήν, να περάσει στο αντίπαλο στρατόπεδο, για να κατισχύσει με τον ίδιο τρόπο ακριβώς που ο φορέας της είχε, ειρηνικά κι εκείνος, πετύχει να βρεθεί, από υποτελής, κυρίαρχος και ιδρυτής μιας παντοδύναμης αυτοκρατορίας.
Αν ο Μέγας Κωνσταντίνος ήταν αδύνατον να προβλέψει το αποτέλεσμα που θα μπορούσε να είχε η μετακίνησή του, πόσο μάλλον ο Ρωμανός. Λίγοι, ελάχιστοι, ακόμη και σήμερα, έχουμε συνειδητοποιήσει ότι το χαρτί που του έδωσε κάποια νύχτα η Παναγία να καταβροχθίσει, όπως μας λένε τα συναξάρια, τον έκανε άξιο να μεταμοσχεύσει από τον κορμό του αρχαίου στον κορμό του μεσαιωνικού ελληνισμού έναν ειδικό τρόπο του εκφράζεσθαι που έφτασε σώος ως τις μέρες μας. Είναι κάτι τόσο μεγάλο αυτό και -δυστυχώς- σε τόσο μικρό ποσοστό φανερωμένο, που η δυσκολία να το αποδείξεις το αφήνει να πάρει μοιραία το σχήμα της υπερβολής.
Και πρώτα - πρώτα, ο ίδιος ο Ρωμανός θα ’χε λόγους να διαμαρτυρηθεί: καμιά σχέση δεν ήθελε να ’χει αυτός με τον αρχαίο κόσμο. Ούτε καν Ελληνας δεν ήταν. Σύρος ή κατά τον Maas, Εβραίος, έγραψε στην κοινή του καιρού του, μια μεταβατική φάση της ελληνικής, που -υπάρχουνε πολλά δείγματα- τη χειρίσθηκε με τους δισταγμούς και τα παραπατήματα ενός ξένου. Κάτι περίπου σαν τους μεγάλους σύγχρονους ποιητές μας που δεν ήξεραν ελληνικά, όπως έλεγε ο Σεφέρης για τον Σολωμό, τον Κάλβο και τον Καβάφη και που ωστόσο -ίσως γι’ αυτό- αναπαρθενεύσανε, από έναν δρόμο απροσδόκητον ο καθένας τους, τον ποιητικό λόγο.»
Το δοκίμιο αυτό του Ελύτη δεν έχει ακόμα «ανακαλυφθεί», θα έλεγα, από τους φιλολόγους και τους εδικούς ερευνητές.
Η πρώτη αναφορά σ’ αυτό έγινε από τον σπουδαίο νεοελληνιστή David Connoly, ο οποίος σε μια επιστημονική ανακοίνωσή του με τίτλο: «Μεταφράζοντας πρισματική ποίηση: Οδυσσέας Ελύτης και Τα ελεγεία της Οξώπετρας», αναφέρεται στα δύο είδη ποίησης που διακρίνει και αντιπαραθέτει ο Ελύτης: την «πρισματική» και την «επίπεδη». Ο Conolly παρατηρεί ότι η πρισματική ποίηση, σύμφωνα με τον Ελύτη, είναι αυτό το ιδιαίτερο γνώρισμα που χαρακτηρίζει τη γνήσια ελληνική ποιητική παράδοση και το οποίο απαντάται στον Όμηρο, τον Πίνδαρο, τους αρχαίους λυρικούς ποιητές, τον Ρωμανό, τον Κάλβο και, κατά συμπέρασμα, τον ίδιο τον Ελύτη. Δηλαδή, όπως λέει ο ίδιος ο Ελύτης, «πρόκειται για ρήσεις όπου τα μέταλλα της γλώσσας και των εικονιστικών στοιχείων συγχωνεύονται. Και όπου η διατύπωση μιας αλήθειας είναι και η διέγερση ενός κόσμου αφομοιώσιμου από την προσληπτικότητα της φαντασίας μας. Αυτές είναι που ψηλαφώ τώρα στο Ρωμανό…».
Στο δοκίμιο, το θέμα του Ελύτη είναι φυσικά και η γλώσσα του Ρωμανού. Έτσι, ο ποιητής παραθέτει κι ένα «πρόχειρο», όπως το χαρακτηρίζει, «Γλωσσάριο» του Ρωμανού, το οποίο καταδεικνύει την επιμέλεια του Ελύτη και την ουσιαστική προσέγγισή του στην ποίηση του βυζαντινού υμνογράφου. Επίσης, παραθέτει στίχους και ημιστίχια με εκφραστικές επιτυχίες του Ρωμανού, ο οποίος «σὰν χειριστὴς τοῦ γλωσσικοῦ ὀργάνου, ἔφτασε χάρη στὴν ἰδιοφυΐα του, ν’ ἀγγίζει τὴ σπανιότητα στὴν ἔκφραση καὶ νὰ τὴ συλλάβει αὐτογέννητη, ταυτισμένη μὲ τὴν ὑπερβατικὴ εἰκόνα.»

Στο δοκίμιο συναντάμε και την εμβληματικὴ γνωμάτευση του Ελύτη: «τὸ σχέδιο διαγράφεται καθαρὰ στὸν ποιητικὸ ὁρίζοντα: τρεῖς κολῶνες ποὺ συγκρατοῦν τὶς καμπύλες τῶν ἁψίδων σὲ μίαν ἀπὸ τὶς προσόψεις τοῦ ἑνιαίου ἑλληνικοῦ λόγου: Πίνδαρος, Ρωμανὸς ὁ Μελωδός, Ἀνδρέας Κάλβος». Πρόκειται για την πιο γνωστή «ρήση» του Ελύτη, από το δοκίμιο για το Ρωμανό.

Ο καθηγητής Φώτης Δημητρακόπουλος σε σχετικό άρθρο του αποφαίνεται πως: Τὸ δοκίμιο αὐτὸ τοῦ ποιητῆ τοῦ «Ἄξιόν ἐστι» ἀποτελεῖ θαυμάσια εἰσαγωγὴ στὴν ποίηση τῶν κοντακίων τοῦ Ρωμανοῦ. Και συμπληρώνει: Στὴν ἑλληνικὴ γλώσσα διαθέτουμε τὶς γραμματολογικὲς προσεγγίσεις τοῦ Ν. Β. Τωμαδάκη, Βυζαντινὴ Ὑμνογραφία, τὸ ὁμότιτλο ἔργο τοῦ Κάρολου Μητσάκη, καὶ τὸν οἰκεῖο τόμο τῆς Πατρολογίας τοῦ Παναγιώτη Χρήστου.

Άρα, ο Ελύτης είναι ο μόνος μη θεολόγος που ασχολείται σοβαρά με τον Ρωμανό ως ποιητή και αγκωνάρι, θα λέγαμε, του γλωσσικού μας πολιτισμού. Αυτό δεν είναι καθόλου λίγο.

Ο Ρωμανός, επισημαίνει σε σχετική μελέτη της η ερευνήτρια Μαριλένα Πρωίμου, έχει μια ιδιαίτερη αξία για τον Ελύτη ως εκφραστής της ελληνικότητας με όχημα τη γλώσσα, της οποίας η συνέχεια είναι και συνέχεια του πολιτισμού, του οποίου ο Ρωμανός αποβαίνει απολογητής «εκών άκων». Και αυτό που καταξιώνει το Ρωμανό είναι η ποιητική τεχνική, η ιδιαίτερη μορφή, που εκδηλώνεται σε δύο τομείς: τη γλώσσα (λεξιλόγιο) και τη σύνταξη.
Το δοκίμιο Ελύτη για τον Ρωμανό είναι σημαντικό για την Μαριλένα Πρωίμου γιατί αποκαλύπτεται σ’ αυτό η ποιητική διαδικασία κατά τον Ελύτη που θα μπορούσε να συνοψισθεί στα εξής σημεία:
  • Επιλογή σπάνιων λέξεων και αδοκίμαστου συνδυασμού τους.
  • Δημιουργία ποιητικής και ψυχικής ετοιμότητας – ποιητική «έκπληξη»
  • Καθαρότητα στη σύλληψη του κόσμου.
Ο Ελύτης μαγεύεται κυριολεκτικά από τον Ρωμανό και επηρεάζεται καθοριστικά από αυτόν, καθώς θεωρεί ότι ο Ρωμανός διασώζει μέσα στον χριστιανικό κόσμο την πρισματική ποιητική έκφραση των αρχαίων.
Σύμφωνα με τον μακαρίτη, κράτιστο φιλόλογο Τάσο Λιγνάδη στη σχετική μελέτη του για το περίφημο Άξιον Εστί του Ελύτη, οι επιρροές του ποιητή από τον Ρωμανό είναι πάμπολλες.
Ο Λιγνάδης παραπέμπει σε 10 τουλάχιστον ύμνους – κοντάκια του Ρωμανού, απ’ όπου έχει εμπνευσθεί ο Ελύτης και συγκεκριμένα: «Εις την Γέννησιν», «Εις τον Νιπτήρα», «Εις τους Αγίους 40 μάρτυρας», «Εις τα άγια νήπια», «Εις την άρνησιν του Πέτρου», «Εις τα Θεοφάνια», «Εις την Σαμαρείτιδα», «Εις την Ανάστασιν», «Εις την Υπαπαντήν», «Εις την Αγίαν Πεντηκοστήν». Μια φράση του Ρωμανού είναι αρκετή για τον Ελύτη.
Όμως, ειδικά στο Άξιον Εστί, έχουμε και την μορφή που δανείζεται ο Ελύτης από τον Ρωμανό. Η στιχουργική μορφή των Ασμάτων ακολουθεί πιστά και στην οπτική της εμφάνιση τρόπους διατυπώσεως της εκκλησιαστικής υμνογραφίας, και κατ’ εξοχήν των κοντακίων του Ρωμανού, από την Οξφορδιανή έκδοση των MaasTrypanis του 1963, την οποία είχε υπ’ όψιν του ο Ελύτης (Λιγνάδης, σ. 30).
Ο ίδιος ο Ελύτης σε συνέντευξή του το Νοέμβριο του 1981, λέει ότι η «συμμετρία» στην ποίηση είναι πρόνοια: «Όταν κάνεις ένα έργο που είναι μεγαλύτερο από μία σελίδα και αποτελεί πια ένα μεγάλο σύνολο, πρέπει να έχει μια ορισμένη αρχιτεκτονική. Εγώ, λοιπόν, δεν θα το ‘λεγα συμμετρία, αλλά αρχιτεκτονική… Να σας δώσω ένα παράδειγμα: το Άξιον Εστί δε θα μπορούσε ποτέ να σταθεί, αν δεν είχα την πρόνοια να έχω τη σχεδόν μαθηματική αυτή διάταξη στοιχείων του ποιήματος. Νομίζω ότι στα μεγάλα ποιήματα αυτό είναι απαραίτητο και έχω παραδείγματα και από παλιά ακόμα. Και ο Πίνδαρος είχε τέτοια πρόνοια και ο Ρωμανός ο Μελωδός στο Βυζάντιο…» (Συν τοις άλλοις, σ. 241). Και σε άλλη συνέντευξή του επεξηγεί για το ίδιο θέμα: «Πολύ με βοήθησαν, για ν’ αντιμετωπίσω αυτό το πρόβλημα, δύο μεγάλα πνεύματα της ελληνικής παράδοσης: ο Πίνδαρος, στα κλασικά χρόνια, και ο Ρωμανός ο Μελωδός, στο Βυζάντιο… Στις μεγάλες συνθέσεις, η αρχιτεκτονική αυτή μέριμνα –με την εναλλαγή των συλλαβικών μέτρων και την, κατά μαθηματικά διαστήματα, επαναφορά τους– αποδείχθηκε ευεργετική. Ο ειδικός τόνος γεννούσε τον ειδικό τύπο. Και αυτό χωρίς ο αναγνώστης να είναι υποχρεωμένος, όπως ο ειδικευμένος μελετητής, έστω και να υποψιάζεται καν την ύπαρξή τους για να χαρεί το αποτέλεσμα που εντέλει –και πολύ σωστά– μόνον αυτό μετράει» (Συν τοις άλλοις, σ. 262-63).
Εδώ πρέπει να αναφέρουμε και κάτι όχι και τόσο γνωστό. Στον λόγο του Ελύτη στην Ακαδημία της Στοκχόλμης, με αφορμή το βραβείο Νόμπελ που του απονεμήθηκε, υπάρχουν και κάποιες παράγραφοι που δεν συμπεριελήφθησαν στην τελική έκδοση του κειμένου. Δημοσιεύονται όμως στον σχετικό ιστότοπο της Ακαδημίας, στη γαλλική και αγγλική εκδοχή του λόγου. Σε μία απ’ αυτές ο Ελύτης λέει ότι ακολούθησε το παράδειγμα του Ρωμανού για την αρχιτεκτονική του Άξιον Εστί.
Άρα είναι παραπάνω από σαφής η επίδραση του Ρωμανού στην αρχιτεκτονική και τη μορφή του Άξιον Εστί.
Στον Μικρό Ναυτίλο του Ελύτη ο Ρωμανός έχει την τιμητική του, καθώς η περίφημη φράση «Μυρίσαι το άριστον» που κυριαρχεί ως γενικός τίτλος ενοτήτων στη συλλογή, είναι για πολλούς συνώνυμη του Ελύτη, αλλά είναι δάνειο από τον Ρωμανό (το μνημονεύει και ο ποιητής στο σχετικό δοκίμιό του). Επίσης, στο Ταξιδιωτικό Σάκο του (Όττω τις εράται), πάντα στον Μικρό Ναυτίλο, ο ποιητής φυσικά παίρνει μαζί του και Ρωμανό, δύο στίχους:
Και το αίμα μου μέλαν, όθεν βάπτω και γράφω
Το άνθος γλυκάζον εμοί γέγονεν τιθύμαλλος
Είναι πολύ ενδιαφέρον ότι στον Μικρό Ναυτίλο, ο Ελύτης έχει ως τίτλους των διαφόρων ενοτήτων του εναλλάξ Σαπφώ (όττω τις εράται), Ρωμανό (Μυρίσαι το άριστον) και Κάλβο (Και με φως και με θάνατον). Τρεις πυλώνες του ελληνικού πολιτισμού που για τον Ελύτη είναι καθοριστικής σημασίας. Άλλωστε ο Ελύτης στα Ανοιχτά Χαρτιά (σ. 448) λέει ότι νιώθει ένας «αριστοκράτης, ο μόνος που έχει το προνόμιο να λέει τον ουρανό «ουρανό», και τη θάλασσα «θάλασσα», ακριβώς όπως η Σαπφώ ακριβώς όπως ο Ρωμανός, εδώ και χιλιάδες χρόνια, και μόνον έτσι να βλέπω αλήθεια το γαλάζιο του αιθέρος ή ν’ ακούω το ρόχθο του πελάγους…».
Θα κλείσω, επιτρέψτε μου, με τον επίλογο του δοκιμίου Ελύτη, όπου ο Ελύτης κάνει λόγο για την ποιητική ασκητική του Ρωμανού, που φαίνεται ότι θέλγει και τον ίδιο.
«Διάκονος ήταν και καθώς φαίνεται, διάκονος έμεινε ως το τέλος της ζωής του ο Ρωμανός με τόσες πτυχές στην ιδιωτική του ζωή όσες και στο φτωχό του ράσο. Είναι αυτό ένα μεγαλείο που, ανεξάρτητα εντελώς από κάθε ηθική, χριστιανική ή άλλη, μας βοηθεί να βλέπουμε τους δημιουργούς μέσα στη μόνωσή τους και να τους παρακολουθούμε στον αγώνα τους για μιαν αφιλόκερδη αποτίμηση της ζωής και των αξιών που περικλείνει.
Εκεί, σ’ ένα κελί του ναού της Θεοτόκου της εν τοις Κύρου, τον φαντάζομαι κι εκείνον να βαδίζει επάνω κάτω μια ζωή ολόκληρη, παλεύοντας με τις λέξεις όπως ο Σολωμός κι ας ήταν ένας κόμης όπως ο Παλαμάς κι ας ήταν ένας γραμματικός. Δε γίνεται αλλιώς η ποίηση. Κακομαθημένοι στις μέρες μας, προσπαθούμε να γεμίσουμε τα βιογραφικά κενά με υποθέσεις: 'αδύνατον ένας ποιητής με τόση φήμη και με την εύνοια επιπλέον του Ιουστινιανού να μην είχε καταλάβει ύπατα αξιώματα'. Λησμονούμε ότι για μερικούς ανθρώπους η συγγραφή δεν είναι φιλοδοξία. Είναι υψηλή αποστολή.
Εν χάρτη της ψυχής μου γεγραμμένην την αίτησιν έχω, λέει. Και βέβαια, η ορθόδοξη αγωγή του Ρωμανού απωθεί την παρούσα ζωή, προσβλέπει στη μέλλουσα. Όμως αρκεί να φανταστούμε σαν 'μέλλουσα' την παρούσα, κεκαθαρμένη, φτασμένη σε μιαν ιδανική τελειότητα, για να προσμετρήσουμε τον βαθμό της παραδιόρθωσης που επιφέρει, με τα έργα του τα ποιητικά, στα φαινόμενα και να διαβάσουμε, πίσω από τις γραμμές μιας δογματικής έκφρασης, την ομολογημένη του λατρεία σε ό,τι θ’ αποκαλούσαμε 'διαυγές', 'άσπιλο', 'άφθαρτο' -συνώνυμα όλα τους ενός ποιητικού παραδείσου.

Οι χρόνοι που ακολούθησαν μας έδωσαν ασφαλώς περισσότερο έμπειρους στον χειρισμό της γλώσσας υμνογράφους. Όμως αυτός, ο πρώτος, παραμένει μοναδικός· ο πλησιέστερος και προς τους αρχαίους και προς τους σύγχρονους ποιητές μας· ένας κρίκος ανοξείδωτος ανάμεσα σε δύο μεγάλες περιόδους ενός και του ίδιου πολιτισμού. Αυτός επέτυχε να διατηρήσει και ν’ ανανεώσει τους εκφραστικούς πυρήνες που πρέπουν στο ήθος του ελληνικού λόγου. Και αυτός θεμελίωσε αρχιτεκτονήματα που ο ίδιος σχεδίασε πάνω στις ανάγκες της συγγραφικής του αποστολής. Τα δύο αυτά, επιστεγασμένα από την ηθική του προσωπικότητα, την αναπτυγμένη στο μάκρος μιας συνεπέστατης προς τις ιδέες του ζωής, είναι που του έδωσαν το δικαίωμα να πλαγιοϋπογράφει τις συνθέσεις του με την τόσο περήφανη, στο βάθος, ρήση: Τούτο του ταπεινού Ρωμανού.»
Στους περίφημους στίχους του Ελύτη από το Άξιον εστί
«Όπου και να σας βρίσκει το κακό, αδελφοί
Όπου και να θολώνει ο νους σας
Μνημονεύετε Διονύσιο Σολωμό
Και μνημονεύετε Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη»,
Μπορούμε, νομίζω, να προσθέσουμε:
Και μνημονεύετε Ρωμανό τον Μελωδό.