e-περιοδικό της Ενορίας Μπανάτου εν Ζακύνθω. Ιδιοκτήτης: Πρωτοπρεσβύτερος του Οικουμενικού Θρόνου Παναγιώτης Καποδίστριας (pakapodistrias@gmail.com), υπεύθυνος Γραφείου Τύπου Ι. Μητροπόλεως Ζακύνθου. Οι δημοσιογράφοι δύνανται να αντλούν στοιχεία, αφορώντα σε εκκλησιαστικά δρώμενα της Ζακύνθου, με αναφορά του συνδέσμου των αναδημοσιευόμενων. Η πνευματική ιδιοκτησία προστατεύεται από τον νόμο 2121/1993 και την Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης, κυρωμένη από τον νόμο 100/1975.

Τα νεότερα στα θεματικά ένθετα

Κυριακή, 4 Απριλίου 2021

Τίμιος Σταυρός, το υποστύλωμα της ανθρώπινης ύπαρξης

Ομιλία του Πρωτοπρεσβυτέρου του Οικουμενικού Θρόνου ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ, 

κατά την Κυριακή της Σταυροπροσκυνήσεως, 4 Απριλίου 2021, στον Ναό της Παναγούλας εν Βανάτω Ζακύνθου

«Τύπων μεν τις και μόνον έν που δακτύλω, ευθύς τον εχθραίνοντα δαίμονα στρέφει», αναφέρει ο όσιος Θεόδωρος ο Στουδίτης σ’ ένα επίγραμμά του. Δηλαδή, και μόνον να σημειώσει κάποιος με το δάκτυλό του τον Σταυρό, ευθύς απομακρύνει την εχθρική δύναμη. Τόσο πολύ σέβεται η ορθόδοξη θεολογία και ο πιστός λαός μας τον Τίμιο Σταυρό του Χριστού! Αποτελεί για όλους μας, στο μακρύ διάστημα δύο χιλιετιών, το υποστύλωμα του πνευματικού οικοδομήματος ενός εκάστου, το οποίο -ανθεκτικότατο πλέον σε κλύδωνες και αλλότριες δυνάμεις- μας διασώζει και μας εξασφαλίζει την συνέχεια και την διάρκεια προς τα Έσχατα! 

Όντως, αγαπητοί! Ο καθένας μας, επιθυμώντας να παραμείνει στοιχισμένος στην παράταξη του Χριστού, κάνει προσπάθειες να οικοδομήσει πέτρα-πέτρα το οικοδόμημα της ψυχής του, πάντα βέβαια με ακρογωνιαίο λίθο Εκείνον. Χτίζει -όχι εύκολα, ομολογουμένως- το εν λόγω οικοδόμημα, υποβοηθούμενος από την «υγιαίνουσα διδασκαλία» και την μαρτυρική εμπειρία της Εκκλησίας, μεταχειριζόμενος μάλιστα τα ιερά Μυστήριά Της, ώστε να ισχυροποιηθεί με στέρεους αρμούς η προσπάθειά του. Συχνά-πυκνά όμως εφοδεύουν οι έξωθεν οι κακοί μας οι καιροί, ενίοτε βρίσκουν σε αδυναμία και πτωτική ροπή τον έσω άνθρωπο, οπότε το κτίσμα της ψυχής υφίσταται τέτοιες και τόσες σεισμικές ρωγμές, ώστε είναι επίφοβο να χαθεί ολοσχερώς ο αγώνας του ανθρώπου για να στεγάσει «εις Χριστόν» τον εαυτό του.

Τότε ο εμπερίστατος και απελπιζόμενος άνθρωπος αναθυμάται ότι ο προφητικός λόγος του Δαβίδ τον είχε συμβουλεύσει, αιώνες προ Χριστού: «Εάν μη Κύριος οικοδομήση οίκον, εις μάτην εκοπίασαν οι οικοδομούντες». Στον λόγο αυτόν ο άνθρωπος αντιτείνει δικαιολογούμενος: «Μα έκανα ό,τι μπόρεσα, Κύριε… Δεν υπήρξα ενάντιός Σου… Και όμως! Κινδυνεύει να μου σωριαστεί κατάχαμα η ψυχή. Πιστεύω, Κύριε. Βοήθει μου τη απιστία…»

Έτσι ο Χριστός, όντας σπλαχνικός προς το πλάσμα του, παρέχει στον άνθρωπο που αγωνιά για την ευστάθεια όσων έχτιζε μέχρι τώρα, την κατεξοχήν υποστύλωση του οικοδομήματος: Τον Σταυρό Του, ο οποίος, στερεούμενος κάτω από την στέγη του δικού του γήινου κτίσματος, το συγκρατεί στη θέση του ακλόνητο και αβλαβές. Τούτο συμβαίνει, διότι το Ξύλο αυτό έχει δυναμοποιηθεί από το άχραντο Αίμα τού αυτοθυσιασθέντος Χριστού που χύθηκε πάνω Του κι έκτοτε έχει την εξουσία να δυναμώνει τις αδύναμες προσωπικότητες, να στερεώνει τις σεισμόπληκτες ψυχές, να διακρατά τις ασυγκράτητες κινήσεις του νου, ν’ ασφαλίζει τις ανασφάλιστες συνειδήσεις.

Η δυναμοποίηση του Τιμίου Ξύλου δεν προέρχεται μόνον -εννοείται- από το ότι επ’ Αυτού εξέπνευσε ο Θεάνθρωπος, αλλά κυρίως επειδή υπήρξε, είναι και θα είναι στον αιώνα, το σκαλί προς την Ανάσταση Εκείνου, στην οποίαν εν πρώτοις κι εν τέλει στηρίζεται όχι μόνον η πίστη μας, όχι μόνον η πάσα ελπίδα μας, αλλά και η σύνολη εκκλησιαστική ζωή και εμπειρία, παρατεινόμενη στους αιώνες. Γι’ αυτήν ακριβώς την αναστατική διάσταση του Σταυρού, η οποία υποστυλώνει ανακουφιστικά την λιγοσύνη ή μειονεξία του καθενός μας, δικαιούμαστε να καυχιόμαστε!

Ο άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος, συνοψίζοντας την ανωτέρω πεποίθηση, παραδέχεται: «Ο σταυρός, το σύμβολο του θανάτου, έγινε πηγή μεγάλης ευλογίας, τείχος που μας προστατεύει και μας προσφέρει κάθε είδους ασφάλεια. Ο σταυρός κατάφερε συντριπτική πληγή στον Διάβολο, έγινε χαλινάρι για τους δαίμονες, φίμωτρο για όλες τις αντικείμενες δυνάμεις. Ο σταυρός κατήργησε τον θάνατο, συνέτριψε τις χάλκινες πύλες του Άδου, κομμάτιασε τους σιδερένιους μοχλούς του θανάτου, εξαφάνισε του Διαβόλου τη δύναμη, αφαίρεσε τη δύναμη της αμαρτίας, την οικουμένη ολόκληρη –που βρισκόταν υπό καταδίκη- την ελευθέρωσε».

Οπότε, αγαπητοί μου, ενωτιζόμενοι τις συμβουλές των Αγίων Πατέρων, των συνεσταυρωμένων και συναναστημένων με τον Βασιλέα της Δόξης, ας μη φοβόμαστε, κατέχοντας στο κέντρο της ζωής μας την ασφάλεια του Σταυρού. Ο δε νέος άγιος της Εκκλησίας μας, Παΐσιος ο Αγιορείτης, κατακλείει σήμερα τον λόγο μας: «Να κάνετε τον σταυρό σας και να μην φοβάστε! Έχω υπ’ όψιν μου ανθρώπους που κάνουν την ζωή τους μαρτύριο, γιατί φοβούνται τα πάντα και είναι χριστιανοί, βαπτισμένοι, μυρωμένοι, κοινωνούν, διαβάζουν το Ευαγγέλιο, τα έχουν μάθει απέξω τα ρητά. […] Αν ο άνθρωπος έχει την Χάρη του Θεού δεν φοβάται τίποτε! Γι’ αυτό πάντα ζητάμε τη Χάρη του Θεού κάνοντας τον σταυρό μας»! Γένοιτο!

Δεν υπάρχουν σχόλια: