ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΟ
ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ
Κυριακή Γ΄ Νηστειών (Της Σταυροπροσκυνήσεως) 15/3/2026
Του π. ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ ΠΟΜΟΝΗ
Ένας από τους αρχαιότερους και πιο προβεβλημένους θεσμούς της ιουδαϊκής θρησκείας και κοινωνίας, ήταν εκείνος του Μεγάλου Αρχιερέα. Εκείνου που είχε εκλεγεί μέσα από τη κοινωνία και το ιερατείο και μπορούσε να εισέρχεται εις τα Άγια των Αγίων και να προσφέρει θυσίες στον Θεό.
Θεολογικό σχόλιο στην Κυριακή της Σταυροπροσκυνήσεως
Η Γ΄ Κυριακή των Νηστειών αποκαλείται και Κυριακή της Σταυροπροσκυνήσεως, διότι η Αγία μας Εκκλησία προβάλλει για προσκύνηση τον Τίμιο Σταυρό για τον αγιασμό ημών των πιστών και την ενδυνάμωσή μας στον προσωπικό μας αγώνα αυτή την ιερή περίοδο.
Αναρωτιόμαστε συνήθως οι άνθρωποι, γιατί να έχουμε τόσα βάσανα στη ζωή μας, γιατί να σηκώνουμε συνέχεια σταυρούς. Και απευθύνουμε αυτό το «γιατί» προς τον Θεό με παράπονο, πολλές φορές και με πικρό γογγυσμό. Ξεχνάμε όμως ότι ζητάμε τον λόγο από ένα Θεό που βρίσκεται ο ίδιος καθηλωμένος (καρφωμένος) σε σταυρό, που του τον ετοιμάσαμε εμείς. Και θα έπρεπε όχι εμείς, αλλά Εκείνος να μας ρωτάει, πώς καταφέραμε να του προσφέρουμε ό,τι χειρότερο μπορούσαμε, πικρό σταυρό στον Βασιλέα της Δόξης (Κυριακή Σταυροπροσκυνήσεως).
«Εἶπεν ὁ Κύριος· ὅστις θέλει ὀπίσω μου ἀκολουθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθείτω μοι» (Μάρκ. 8,34)
«Εἶπε ὁ Κύριος: ῞Οποιος θέλει νὰ μὲ ἀκολουθήσει, ἂς ἀπαρνηθεῖ τὸν ἑαυτό του, ἂς σηκώσει τὸν σταυρό του κι ἂς μὲ ἀκολουθεῖ».
Σκέψεις του π. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ
[Εράνισμα ομιλιών απ' άμβωνος]
Του ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ, Θεολόγου – Καθηγητού
Η κρητική γη ανέδειξε, και αυτή, μια πληθώρα αγίων της Εκκλησίας μας. Ανάμεσά τους αναδείχτηκαν και πολλοί Νεομάρτυρες, οι οποίοι στα δύσκολα χρόνια της τουρκοκρατίας, έδωσαν τη δική τους μαρτυρία και τη ζωή τους, για τη μόνη σώζουσα πίστη του Χριστού. Ένας από αυτούς υπήρξε και ο ηρωικός Άγιος Νεομάρτυρας Μανουήλ.
Εσπερινός της Κυριακής της Σταυροπροσκυνήσεως, από τον Πατριαρχικό Ναό του Αγίου Γεωργίου, χοροστατούντος του Σεβ. Μητροπολίτου Σελευκείας κ. Θεοδώρου - Σάββατο,14 Μαρτίου 2026, Φανάρι.
ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΛΟΥΘΩΣ:
Την Παρασκευή, 13 Μαρτίου 2026, ο Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας κ. Μακάριος επισκέφθηκε την Ενορία Αγίου Αποστόλου Ανδρέου του Πρωτοκλήτου, στο προάστιο Gladesville του Σύδνεϋ, και χοροστάτησε στην Ακολουθία της Γ’ Στάσεως των Χαιρετισμών προς την Υπεραγία Θεοτόκο.
Οι προγραμματισμένες εκδηλώσεις που επρόκειτο να πραγματοποιηθούν στην Αυστραλία, υπό την αιγίδα της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αυστραλίας, στο πλαίσιο της επίσκεψης του Πρωθυπουργού της Ελλάδας κ. Κυριάκου Μητσοτάκη, αναβάλλονται λόγω της κατάστασης που επικρατεί στη Μέση Ανατολή.
Για τον επαναπρογραμματισμό των εκδηλώσεων θα υπάρξει νεότερη ενημέρωση από την Ιερά Αρχιεπισκοπή Αυστραλίας σε μεταγενέστερο χρόνο.
Την Παρασκευή 13 Μαρτίου 2026 επισκέφθηκε την Θεσσαλονίκη ο Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμος για να χοροστατήσει στην Ακολουθία των Γ΄ Χαιρετισμών της Υπεραγίας Θεοτόκου, στον Καθεδρικό Ιερό Ναό της του Θεού Σοφίας Θεσσαλονίκης.
Σήμερα, Παρασκευή 13 Μαρτίου 2026, ο Σεβ. Μητροπολίτης Λαοδικείας κ. Θεοδώρητος, Διευθυντής του Γραφείου Εκπροσωπήσεως του Οικουμενικού Πατριαρχείου στην Αθήνα, χοροστάτησε κατά την Ακολουθία της Γ’ Στάσης των Χαιρετισμών προς την Υπεραγία Θεοτόκο, στον Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Κολωνάκι.
Την Παρασκευή 13 Μαρτίου 2026, στον Ιερό Ναό Αγίας Τριάδας της Μεγαλωνύμου Κοινότητος Σταυροδρομίου, εψάλη η Γ’ Στάση των Χαιρετισμών προς την Υπεραγία Θεοτόκο, χοροστατούντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Σελευκείας κ. Θεοδώρου.
«Ξένον τόκον ἰδόντες, ξενωθῶμεν τοῦ κόσμου, τὸν νοῦν εἰς οὐρανὸν μεταθέντες· διὰ τοῦτο γὰρ ὁ ὑψηλὸς Θεὸς ἐπὶ γῆς ἐφάνη ταπεινὸς ἄνθρωπος, βουλόμενος ἑλκῦσαι πρὸς τὸ ὕψος τοὺς αὐτῷ βοῶντας· Ἀλληλούϊα» (Οίκος Ξ)
"Ἐν φωναῖς ἀσμάτων πίστει σοί βοῶμεν, Πανύμνητε, χαῖρε πῖον ὄρος καί τετυρωμένον ἐν Πνεύματι. Χαῖρε, λυχνία καί στάμνε, μάννα φέρουσα, τό γλυκαῖνον τά τῶν εὐσεβῶν αἰσθητήρια" (Δ' Ὠδή τοῦ Ἀκαθίστου Ὕμνου)
"Κλίνον το ους σου Αγνή, και σώσον τους θλίψεσι βυθιζομένους ημάς, και συντήρησον, πάσης εχθρών αλώσεως, την σην πόλιν Θεοτόκε." (Από τον Κανόνα της Θεοτόκου)
Αυτοί οι στίχοι αποτελούν ένα μικρό απόσπασμα από ένα συνταρακτικό κείμενο. Πρόκειται για μια προσφυγή-κραυγή. Προσφυγή ενός ολόκληρου λαού σε μια Πρεσβεία. Περιγράφει με αδρές γραμμές το δράμα του χειμαζόμενου αυτού λαού και την αγωνία του για το αύριο. Οι εχθροί του τον έχουν ήδη πολύ ταλαιπωρήσει... Πολιορκείται από παντού τριγύρω... Κινδυνεύει να αλωθεί.
Κατά το ακαδημαϊκό έτος 2025–2026, το Μορφωτικό Κέντρο Λόγου και Τέχνης Ενορίας Βανάτου «Αληθώς» ανέπτυξε έναν ολοκληρωμένο κύκλο θεματικών Σεμιναρίων, επιβεβαιώνοντας τον σταθερό παιδευτικό και πολιτισμικό προσανατολισμό του. Οι δράσεις φιλοξενήθηκαν στον φιλόξενο χώρο της Ενοριακής Βιβλιοθήκης Βανάτου και απευθύνθηκαν σε ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών, ενδιαφερόντων και μορφωτικών αφετηριών, συγκροτώντας ένα ζωντανό περιβάλλον μάθησης και δημιουργικής συμμετοχής.
Στις 12 Μαρτίου 2026, ο Πατριάρχης Βουλγαρίας Δανιήλ δέχθηκε αντιπροσωπεία του Οικουμενικού Πατριαρχείου Κωνσταντινουπόλεως, στην έδρα του, στη Σόφια.
Στην αντιπροσωπεία συμμετείχαν ο Μητροπολίτης Γέρων Χαλκηδόνος Εμμανουήλ, ο Μητροπολίτης Ίμβρου και Τενέδου Κύριλλος και ο Μέγας Εκκλησιάρχης Αέτιος.
Γράφει ο π. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ
"Ἐκ σοῦ ἡ δρόσος ἀπέσταξε, φλογμὸν πολυθεΐας ἡ λύσασα· ὅθεν βοῶμέν σοι· Χαῖρε ὁ πόκος ὁ ἔνδροσος, ὃν Γεδεὼν Παρθένε προεθεάσατο."
Η Θεοτόκος αποτελεί το καύχημα της Εκκλησίας και τη μεγαλύτερη δόξα του ανθρωπίνου γένους. Ο ρόλος της στο σχέδιο της σωτηρίας είναι μοναδικός και πολυτιμότατος. Το τίμιο και άχραντο πρόσωπό Της προφητεύθηκε ήδη από την Παλαιά Διαθήκη, μέσα από τύπους και προεικονίσεις. Ένας από αυτούς είναι το θαυμαστό σημείο του πόκου του Γεδεών, το οποίο η Εκκλησία αποδίδει στη Θεομήτορα, όπως το συναντάμε στον χαιρετισμό: "Χαῖρε ὁ πόκος ὁ ἔνδροσος, ὃν Γεδεὼν Παρθένε προεθεάσατο."
Ας αναλύσουμε αυτό το σημείο, αντλώντας γνώση και σοφία από τους αγίους Πατέρες.
Του ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητού
Μεγάλους αγίους και Πατέρες της Εκκλησίας μας συναντάμε σε κάθε τόπο και σε κάθε εποχή. Ο δυτικός Χριστιανισμός, πριν αποσχισθεί από την Μία Αγία Καθολική και Αποστολική Εκκλησία του Χριστού και παρεκκλίνει από την ορθή πίστη, ανάδειξε μεγάλους αγίους και Πατέρες, εφάμιλλους των Πατέρων της Ανατολής. Ένας από αυτούς είναι και ο άγιος Γρηγόριος ο Α΄, ο Διάλογος, πάπας Ρώμης. Να διευκρινίσουμε πως ως τις αρχές του 11ου αιώνα, που ο παπισμός δεν είχε αποσκιρτήσει από την Εκκλησία και εκπέσει στην αίρεση, αναδείχτηκαν πάμπολλοι πάπες άγιοι, οι οποίοι λαμπρύνουν τα αγιολόγιά μας.
Η είδηση προκαλεί ήδη έντονες αντιδράσεις στους εκκλησιαστικούς και θεολογικούς κύκλους, καθώς το περιεχόμενο και κυρίως η φρασεολογία του μηνύματος του Πατριάρχη Μόσχας Κυρίλλου προς τον νέο «Ανώτατο Ηγέτη» του Ιράν δημιουργούν εύλογους προβληματισμούς.
Τον Οκτώβριο του 2000 έγιναν τα εγκαίνια του Γραφείου Εκπροσωπήσεως του Οικουμενικού Πατριαρχείου, στο κτίριο της Εθνικής Τραπέζης στην Αθήνα (Νεοφύτου Δούκα 9, Κολωνάκι), το οποίο παραχωρήθηκε ευγενώς από τον αείμνηστο πρόεδρό της Θεόδωρο Καρατζά.
Σε κλίμα εγκαρδιότητος πραγματοποιήθηκε σήμερα, Τετάρτη 11 Μαρτίου 2026, η επίσκεψη του Μητροπολίτη Καλαβρύτων και Αιγιαλείας κ. Ιερωνύμου στον Οικουμενικό Πατριάρχη κ. Βαρθολομαίο, στην έδρα του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Φανάρι.
Η περίοδος της νηστείας, ιδιαιτέρως της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, φέρει χαρακτήρα κατανυκτικό. Η Εκκλησία μάς εισάγει σε κλίμα συντριβής, σιωπής και εσωτερικής εγρήγορσης. Οι ύμνοι είναι βαθύτεροι, το φως ηπιότερο, το ήθος των ακολουθιών πιο εσωστρεφές. Μέσα σε αυτήν την πένθιμη ατμόσφαιρα αναδύεται μια ιερά Ακολουθία, ιδρυθείσα με μεγάλη ποιμαντική σοφία: η Προηγιασμένη Θεία Λειτουργία.
Βανάτο, 11 Μαρτίου 2026. Ολοκληρώθηκε σήμερα, στην Αίθουσα της Ενοριακής Βιβλιοθήκης Βανάτου – έδρα του Μορφωτικού Κέντρου Λόγου και Τέχνης Βανάτου «Αληθώς» – ο κύκλος του Σεμιναρίου Ιστορίας και Πολιτισμού του Αθλητισμού, ο οποίος διοργανώθηκε στο πλαίσιο των πολιτισμικών και επιμορφωτικών δράσεων του Κέντρου. Η τρίτη και καταληκτική διάλεξη του Σεμιναρίου πραγματοποιήθηκε κατόπιν πολυήμερης αναβολής, η οποία είχε προκληθεί από τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες του παρελθόντος μηνός.
Την Τρίτη, 10 Μαρτίου 2026, ο Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας κ. Μακάριος είχε τη χαρά να συναντηθεί και να επικοινωνήσει με τους νέους και τις νέες που συμμετέχουν στην Πρωτοβουλία GO Youth της Ιεράς Αρχιεπισκοπής στη Νέα Νότιο Ουαλία.
«Μήτε δικαιοσύνην τίν’ ἀκαμπέα, μήτε φρόνησιν
ἀγκυλόεσσαν ἔχειν. Μέτρον ἄριστον
ἅπαν»
(Ἁγ. Γρηγορίου Θεολόγου. Ἔπη
Θεολογικά.
Ποίημα ΛΑ΄. Γνωμικὰ Δίστιχα. P.G.37,913).
Κανένας πόλεμος, όσο κι αν μοιάζει αναπόφευκτος, δεν μπορεί να μας κάνει να συμβιβαστούμε μαζί του. Ακόμη κι αν θεωρούμε ότι είναι αιτιολογημένος, εντούτοις δεν μπορούμε παρά να σταθούμε με πολλή περίσκεψη μπροστά στον θάνατο, την καταστροφή, την κακία, την εκδίκηση, το μίσος, τα πολλαπλά τραύματα που φέρνει. Ο πόλεμος είναι η κατάργηση της αγάπης ως τρόπου πορείας του ανθρώπου και του κόσμου, που οδηγείς τον Θεό, αλλά και στην συνύπαρξη. Ο πόλεμος σβήνει πρόσωπα από τον χρόνο και τον χάρτη της ζωής, συχνά και μέσα από «παράπλευρες απώλειες». Εύκολα κάποιος τάσσεται στο πλευρό του ενός ή του άλλου εμπόλεμου. Δύσκολα μπορεί να νιώσει τον πόνο που προκύπτει, την ανασφάλεια, την αγωνία, τις επιπτώσεις στη ζωή, στην οικονομία, στον τρόπο που ο κόσμος μας υπάρχει.
Με την ευλογία του Αρχιεπισκόπου Αυστραλίας κ. Μακαρίου, η Ενορία Αγίου Νικολάου, στο Marrickville του Σύδνεϋ, προστέθηκε ως ένας επιπλέον κρίκος στην αλυσίδα φιλανθρωπικής προσφοράς του προγράμματος «Πέντε Άρτοι» (Five Loaves), μια αλυσίδα που ενώνει ήδη πολλές ελληνορθόδοξες ενορίες ανά την Αυστραλία.
Του ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ, Θεολόγου – Καθηγητού
Μια πλειάδα αγίων της Εκκλησίας μας υπήρξαν βασιλείς, οι οποίοι υπερέβησαν την εγκόσμια δόξα και τον πειρασμό της εξουσίας και πολιτεύτηκαν σύμφωνα με τις επιταγές του Ευαγγελίου και προσάρμοσαν τη ζωή τους στη ζωή του Χριστού. Μια τέτοια αγιασμένη μορφή υπήρξε και η αγία Θεοδώρα η βασίλισσα της Άρτας.
Η Α.Θ. Παναγιότης, ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος, ανταποκρινόμενος σε σχετική πρόσκληση του Προέδρου της Τουρκικής Δημοκρατίας Εξοχ. κ. Recep Tayyip Erdoğan, που απηύθυνε προς τον ίδιο, αλλά και προς τους άλλους θρησκευτικούς ηγέτες της χώρας, μετέβη σήμερα, 10 Μαρτίου 2026, στην Άγκυρα, όπου στο Προεδρικό Μέγαρο παρετέθη δείπνο (Iftar), που προσφέρεται κατά την περίοδο του Ραμαζανιού μετά το τέλος της ημερήσιας νηστείας.
Την πραγματοποίηση απονομής νεότερων Βραβείων «Αληθώς» ανακοίνωσε ο υπεύθυνος του Μορφωτικού Κέντρου Λόγου και Τέχνης Βανάτου, π. Παναγιώτης Καποδίστριας, στο πλαίσιο πρόσφατης εκδήλωσης που πραγματοποιήθηκε στον Ναό της Παναγούλας, στις 8 Μαρτίου 2026.
Ὁ Φρόϋντ (1856-1939) ἦταν Αὐστριακός φυσιολόγος, νευρολόγος καί ψυχίατρος, πού ὑπῆρξε ὁ θεμελιωτής τῆς ψυχανάλυσης, καί μελέτησε τό λεγόμενο ἀσυνείδητο, στό ὁποῖο περιλαμβάνονται ἀσυνείδητα συναισθήματα, ἀσυνείδητες σκέψεις, ἀσυνείδητες ἀντιλήψεις, ἀντιδράσεις, ἀσυνείδητοι φόβοι, πού δέν ἐλέγχονται ἀπό τό συνειδητό. Ἔχουν γραφῆ πολλά βιβλία πού παρουσιάζουν, ἀναλύουν καί κρίνουν τίς θεωρίες του. Τελευταῖα διάβασα τό ἐνδιαφέρον βιβλίο τῆς Elizabeth Roudinesco μέ τίτλο «ὁ Σίγκμουντ Φρόϋντ, στήν ἐποχή του καί τήν δική μας» (μετάφραση Μήνα Πατεράκη-Γαρέφη, ἐκδ. Πατάκη), ἡ ὁποία μελέτησε τό σύνολο τοῦ ἔργου τοῦ Φρόϋντ καί παρουσιάζει τήν διδασκαλία του καί τίς κριτικές πού τοῦ ἔγιναν.
Ἡ κοινωνία κινεῖται μέ ἄλογα συναισθήματα
Ἕνα ἄρθρο τοῦ δημοσιογράφου Ἀλέξη Παπαχελᾶ (Καθημερινή, 18.02.2026) ἐπισημαίνει μέ καθαρό τρόπο τήν ἀνισορροπία πού ἐπικρατεῖ στόν σύγχρονο κόσμο καί ἐπισημαίνει τίς φαινόμενες αἰτίες της. Γράφει: «Αὐτὸ ποὺ ζοῦμε σήμερα στὴ Δύση, καὶ κυρίως στὴν Ἀμερική, εἶναι ἡ ἐξαιρετικὰ βίαιη μετακίνηση τοῦ ἐκκρεμοῦς ἀπὸ τὸ ἕνα ἄκρο στὸ ἄλλο». Ἐξηγεῖ στήν συνέχεια τήν αἰτία αὐτῆς τῆς βίαιης μετακίνησης τοῦ ἐκκρεμοῦς τῆς κοινωνίας ἀνατρέχοντας στίς ὑπερβολές τοῦ γουοκισμοῦ. Γράφει:
Μέσα στό βιβλίο τοῦ Τριωδίου, τό ὁποῖο χρησιμοποιεῖ ἡ Ἐκκλησία μας στίς ἀκολουθίες της ἀπό τήν Κυριακή τοῦ Τελώνου καί Φαρισαίου ἕως τό Μέγα Σάββατο τό πρωί, περιέχονται θαυμάσιοι ὕμνοι, οἱ ὁποῖοι μᾶς διδάσκουν ἤ ἀναζωπυρώνουν τήν πίστη τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλά καί τό ταπεινό καί πράο ἦθος τοῦ ὀρθοδόξου Χριστιανοῦ. Οἱ ὕμνοι αὐτοί, χωρίς νά μιλᾶνε γιά φῶς, εἶναι γεμάτοι ἀπό τό ἀληθινό φῶς, πού φωτίζει τό ἐσωτερικό τοῦ ἀνθρώπου, τήν καρδιά καί τόν νοῦ του, μεταγγίζοντας μαζί μέ ἐλπιδοφόρα διάθεση τό πνεῦμα τῆς θεραπευτικῆς μετανοίας. Ὁ κόσμος μπορεῖ νά ζῆ συνταρακτικά γεγονότα, νά ἀναμένη ἀνατροπές καί ἀναδιατάξεις στήν μέχρι τώρα καθεστηκυῖα τάξη τοῦ κόσμου, ὅμως ἡ Ἐκκλησία προσπαθεῖ νά δημιουργῆ διαρκῶς τίς δικές της εἰρηνικές, ἐν σιγῇ, ἀνατροπές στήν πεπτωκυῖα κατάσταση τοῦ κόσμου, πυροδοτώντας σέ νωθρές καί ράθυμες ψυχές ἀναζητήσεις τοῦ ἀληθινοῦ Θεοῦ καί τοῦ ἀληθινοῦ ἀνθρώπου, ὅπως τόν ἔπλασε ὁ Θεός καί ὄχι ὅπως τόν παραμόρφωσε ἡ ἁμαρτία.
Τά ἄρθρα πού γράφονται γύρω ἀπό τήν ἑνότητα τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, ἡ ὁποία ὑπονομεύεται τά τελευταῖα χρόνια ἀπό διάφορες ἐνέργειες, δείχνουν νά ὑφίσταται πρόβλημα στίς διορθόδοξες σχέσεις, σέ ἐπίπεδο Προκαθημένων τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν. Γίνονται συναντήσεις καί διάλογοι τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας μέ ἄλλες Ὁμολογίες καί Θρησκεῖες, ἀλλά διάλογοι μεταξύ τῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν δέν πραγματοποιοῦνται. Πρέπει κανείς νά διακατέχεται ἀπό μυωπία γιά νά μήν τό καταλαβαίνη αὐτό καί ὅτι αὐτό εἶναι σοβαρό.
