«Κύριε, σπλαχνίσου τὸν γιό μου, γιατὶ εἶναι ἐπιληπτικὸς καὶ ὑποφέρει· πολλές φορές μάλιστα πέφτει στὴ φωτιά καὶ στὸ νερό. Τὸν ἔφερα στοὺς μαθητές σου, ἀλλὰ δὲν μπόρεσαν νὰ τὸν θεραπεύσουν».
Αμέσως μετά την Μεταμόρφωση, ο Κύριος και οι τρεις μαθητές, ο Πέτρος, ο Ιάκωβος και ο Ιωάννης, επιστρέφουν στον κόσμο, για να συμπορευτούν προς τις τελευταίες ημέρες του Χριστού, προς τον Γολγοθά, τον Σταυρό, την Ταφή και την Ανάσταση. Ένα περιστατικό όμως τους περιμένει. Ένας πατέρας φέρνει στον Χριστό τον επιληπτικό γιο του, για να τον θεραπεύσει. Τον έχει πάει στους υπόλοιπους μαθητές, οι οποίοι, καίτοι επικαλούνται το όνομα του Χριστού, εντούτοις δεν μπορούν να τον γιατρέψουν. Είναι ένα μήνυμα αυτό και προς τους ανθρώπους που ελπίζουν στον Θεό, μολονότι δεν είναι η πίστη τους δυνατή, συχνά και προς εμάς του χριστιανούς, οι οποίοι θεωρούμε ότι επειδή πιστεύουμε, μπορούμε να κάνουμε θαύματα, να υπερβούμε τους φυσικούς νόμους επικαλούμενοι το όνομα του Χριστού. Το θέλημα του Θεού επιτρέπει τα θαύματα, όπως και η πίστη σ’ Εκείνον και όχι οι δικές μας επιθυμίες, που κάποτε καθιστούν την πίστη μαγεία. «Πίστεψε και όλα σου τα προβλήματα θα λυθούν», αναφωνούμε και διαψευδόμαστε, προσπαθώντας στη συνέχεια να δικαιολογήσουμε τον Θεό ή τους εαυτούς μας. «Πίστεψε και θα έχεις δύναμη να διαχειριστείς τις δυσκολίες και τους σταυρούς της ζωής», θα ήταν το ορθότερο και το αυθεντικότερο. Και φαίνεται πως οι μαθητές δεν είχαν πίστη στον Θεό, αλλά ήθελαν να αξιοποιήσουν τη σχέση μαζί Του, για να δείξουν ότι είναι δυνατοί.
Είναι χαρακτηριστικό της ασθένειας της επιληψίας η απώλεια του ελέγχου του νου. Ο νέος έπεφτε άλλοτε στη φωτιά και άλλοτε στον νερό. Η ασθένεια γενικότερα έχει μία καταστροφική διάσταση, βιολογικά, αλλά και ψυχικά. Στην περίπτωση του σεληνιαζόμενου νέου, ο οποίος ζούσε σε μια εποχή όπου δεν υπήρχαν τα φάρμακα του σήμερα, η αυτοκαταστροφικότητα έπαιρνε δαιμονική διάσταση και φαίνεται πως δεν ήταν μόνο θέμα ασθένειας, αλλά και κατοχής του ανθρώπου από το πνεύμα του πονηρού. Διότι η επιληψία φέρνει απώλεια της συνείδησης, αλλά η ορμή με την οποία ο νέος αθέλητά του έκανε κακό στον εαυτό του δεν εξηγείται εύκολα από ιατρικής πλευράς.
Η φωτιά και το νερό είναι δύο αντίθετα στοιχεία. Η αρχαία φιλοσοφία, των προσωκρατικών, θεωρούσε ότι ανήκαν στα τέσσερα στοιχεία από τα οποία αποτελείται ο κόσμος (τα άλλα δύο ο αέρας και η γη). Το να πέφτει ο νέος είτε στο ένα είτε στο άλλο έδειχνε ότι η ύλη τον τραβούσε, η λογική δεν μπορούσε να τον κάνει να δημιουργήσει από τη ύλη, αλλά ο νέος υποτασσόταν και απορροφιόταν από αυτήν. Δεν πλαστήκαμε όμως να υποτασσόμαστε στην ύλη, αλλά να την νικούμε, να την αξιοποιούμε, να δημιουργούμε συνθήκες όχι απλώς επιβίωσης, αλλά και ευχαριστίας στον Θεό, δημιουργίας που να δείχνει πολιτισμό, να λειτουργεί η ύλη ως αφόρμηση συνάντησης μεταξύ μας και όχι θεοποίησης. Η μεταπτωτική μας πορεία όμως μάς κάνει να παραδιδόμαστε στο υλικό στοιχείο, να περιορίζουμε το νόημα της ζωής σ’ αυτό, κάποτε και να υποτασσόμαστε αυτοκαταστρεφόμενοι, όπως με τους πολέμους.
Ο Χριστός θα γιατρέψει τον νέο. Θα διακρίνει στην καρδιά του πατέρα την πίστη σ’ Αυτόν. Δεν θα θεραπεύσει μόνο την ασθένεια, αλλά θα διώξει και το δαιμονικό πνεύμα που φωλιάζει στην απιστία. Διότι ο διάβολος αξιοποιεί όχι μόνο τους λογισμούς της αμφιβολίας, αλλά την επιθυμία μας να διακρινόμαστε χάρις στην ύλη, ανταγωνιζόμενοι τους άλλους και αρνούμενοι να αποδεχθούμε ότι ο Δημιουργός, ο Κτίστης των απάντων, επομένως και της ύλης, μας καλεί όχι να επενδύσουμε σ’ αυτήν, αλλά να λειτουργούμε ευχαριστιακά, να Τον δοξάζουμε για όσα μας έχει δώσει, να μοιραζόμαστε τα αγαθά με τους συνανθρώπους μας, οικείους και ξένους, και να πορευόμαστε με πίστη που να μην αφήνει στον πονηρό περιθώριο να μας απομακρύνει από την αλήθεια που είναι ο Χριστός. Η προσευχή και η νηστεία, όπως επισημαίνει ο Χριστός, είναι οι δύο παράγοντες που δείχνουν την αυθεντική πίστη και μας βοηθούν να νικούμε τον διάβολο. Η προσευχή μάς κάνει να αισθανόμαστε τα μέτρα μας και να έχουμε εμπιστοσύνη στο θέλημα του Θεού, ενώ η νηστεία μάς ταπεινώνει και δείχνει ότι δεν είναι η εξάρτηση από την ύλη το ουσιώδες, αλλά η υπακοή στον Θεό και στην Εκκλησία. Μ’ αυτό τον τρόπο ας αντιμετωπίσουμε τον θρίαμβο της ύλης στους καιρούς μας.
π. Θεμιστοκλής Μουρτζανός
9 Αυγούστου 2026. Κυριακή Ι’ Ματθαίου
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου