Στιγμές από τα Εγκαίνια του αποκατεστημένου Καμπαναρίου της Δερματούσας Τραγακίου και η Παράκληση προς την Παναγία

 Βράδυ Κυριακής, 10ης Αυγούστου 2014 

ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ ΕΦΗΜΕΡΙΟΥ ΑΡΧΙΜΑΝΔΡΙΤΗ ΣΕΡΑΦΕΙΜ ΚΟΝΙΔΗ

Σεβασμιώτατε Γέροντα Άγιε Δωδώνης, Σεβασμιώτατε Άγιε Ζάκυνθου, κ. Αντιδήμαρχε, κ. Πρόεδρε του Τοπικού Συμβουλίου, Αγαπητοί εν Χριστώ αδελφοί,

            Στο άκουσμα του γλυκού ήχου της καμπάνας η ψυχή του κάθε χριστιανού, αισθάνεται χαρά και πνευματική αγαλλίαση. Ο ήχος αυτός μεταφέρει στο νου ουράνια μηνύματα και κάποια ακτίνα ελπίδας για τη ζωή του. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα κάθε φορά που σημαίνει η καμπάνα, ο κάθε πιστός να εκφράζει την προσήλωση του στο Θεό και συγχρόνως να εξωτερικεύει την ευλάβεια του, κάνοντας το σημείο του Σταυρού.

            Όμως αυτές τις ημέρες που διανύουμε, δηλαδή τις πρώτες δεκαπέντε μέρες του Αυγούστου κάθε χρόνο, ο ήχος αυτός της καμπάνας έχει ιδιαίτερο χαρακτήρα, γιατί αυτή την περίοδο τιμάμε ιδιαίτερα το πρόσωπο της Παναγίας μας, ενώ σε κάθε γωνιά της πατρίδας μας τελούνται καθημερινά παρακλήσεις προς τη Μητέρα του Χριστού μας.

Για το χωριό μας και για το ιστορικό μοναστήρι της Παναγίας Δερματούσας η φετινή περίοδος του Δεκαπενταύγουστου έχει αποκτήσει έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα για έναν επιπλέον σημαντικό λόγο. Μετά από εξήντα και πλέον χρόνια, από τους καταστροφικούς σεισμούς του 1953 που έπληξαν το νησί μας, είμαστε στην ευχάριστη θέση να καμαρώνουμε το καμπαναριό πλήρως ανακατασκευασμένο και αποκαταστημένο στην παλιά του μορφή και αίγλη. Ήδη οι γλυκές καμπάνες του ηχούν και πάλι όπως ηχούσαν στα χρόνια της ακμής αυτού του ιερού παλλαδίου της Θεοτόκου.

Τα τελευταία χρόνια αρκετοί συγχωριανοί μας, καθώς και αρκετοί ευσεβείς χριστιανοί κατέβαλαν πραγματικά υπεράνθρωπες προσπάθειες, ώστε να αποκαταστήσουν το παλαίφατο μοναστήρι στο αρχαίο κάλλος του και να το καταστήσουν και πάλι λειτουργικό. Η Παναγία η Δερματούσα αποτελεί ορόσημο για το χωριό και την γύρω περιοχή. Άλλωστε, δεν είναι τυχαίο ότι το όνομα του Πολιτιστικού μας Συλλόγου φέρει το όνομα «Η Δερματούσα», ενώ χρησιμοποιεί ως έμβλημα το καμπαναριό της Παναγίας μας. Είναι λοιπόν μεγάλη η χαρά μας για το γεγονός ότι σήμερα πραγματοποιούμε τα εγκαίνια  του αποκατεστημένου καμπαναριού.

Θα ήθελα πρώτα από όλους να ευχαριστήσω εσάς Σεβασμιώτατοι,  αφενός μεν για την σημερινή Σας παρουσία, που αποδίδει ιδιαίτερη τιμή για άλλη μια φορά στο χωριό μας, αφετέρου δε για τη συμμετοχή σας, στη χαρά μας.   

Σε αυτό το σημείο, επιτρέψτε μου να αναφερθώ δι’ ολίγων στο πώς φτάσαμε στη σημερινή μέρα, καθώς και στο ποιοι διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο, ώστε σήμερα να καμαρώνουμε αυτό το αποτέλεσμα.

Η προσπάθεια ξεκίνησε από την οικογένεια του αγαπητού ενορίτη μας κ. Δημητρίου Αβούρη. Παρόλο που αυτός και η οικογένειά του βίωσαν το σκληρό και ανείπωτο γεγονός της απώλειας της αγαπημένης τους κόρης Μαρίας, επέλεξαν να προσφέρουν στο τόπο τους και αποφάσισαν τα χρήματα που διέθεσαν στην οικογένεια φίλοι και συγγενείς, να τα παραχωρήσουν για την αγορά των δύο καμπανών και στη συνέχεια να πληρώσουν μέρος της δαπάνης της μελέτης αποκατάστασης του καμπαναριού, μελέτη η οποία εκπονήθηκε από την κ. Άννα Ζαγκόστη. Η αποπληρωμή της μελέτης ολοκληρώθηκε από το ζεύγος Λάμπρου και Μαρίας Κοντονή, οι οποίοι από μεγάλη ευλάβεια στο πρόσωπο της Παναγίας, προσέφεραν ένα σημαντικό χρηματικό ποσό.

Στη συνέχεια η υπόθεση της αποκατάστασης του καμπαναριού συνάντησε τη γνωστή σε όλους μας γραφειοκρατία των υπηρεσιών του κράτους. Δόξα τω Θεώ όμως, τελικά όλα τα προβλήματα ξεπεράστηκαν και επιτέλους όλα ήταν έτοιμα για την υλοποίηση του σημαντικότατου αυτού έργου.

Σε αυτό το σημείο βρισκόταν η υπόθεση όταν με την ευλογία Σας, Σεβασμιώτατε, ανέλαβα ως εφημέριος αυτής της ενορίας. Από την πρώτη στιγμή που ανέλαβα τα καθήκοντα μου και από τις πρώτες μέρες της παρουσίας μου στο χωριό με πλησίασε και μου εξέφρασε την επιθυμία να αναλάβει όλο το κόστος ανακατασκευής του καμπαναριού της Δερματούσας, εις μνήμην των γονέων και του συζύγου της, η κ. Βιολέτα Πομόνη Νικολακοπούλου. Η αγαπητή σε όλους μας κ. Βιολέτα, ανταποδίδοντας τις δωρεές, που τις χάρισε ο Θεός, βρίσκεται συνεχώς αρωγός στο έργο μας, συμπαρίσταται και συμμετέχει ενεργά, υλικά και ηθικά και καλύπτει ανάγκες που προκύπτουν και στους άλλους δύο Ναούς του χωριού μας. Τελικά αποφάσισε και κάλυψε χρηματοδοτικά εξ ολοκλήρου το έργο της ανακατασκευής του ιστορικού καμπαναριού.  Εμείς την ευχαριστούμε και την ευγνωμονούμε για όλη την εν γένει προσφορά της.

Η υλοποίηση της μελέτης πραγματοποιήθηκε κάτω από άριστες συνθήκες από τον επιβλέποντα μηχανικό κ. Παναγιώτη Καψαμπέλη. Εξίσου σημαντική υπήρξε και η παροχή πληροφοριών και κατευθύνσεων, καθώς και η σχετική αδειοδότιση και τελική επίβλεψη του όλου έργου από την 20^ής Εφορίας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων και ειδικότερα από την υπεύθυνη για όλα τα μνημεία του νησιού μας, αρχαιολόγο κ. Δήμητρα Νικολιά.

Θα ήταν όμως παράλειψή μου να μην αναφέρω και το αμέριστο ενδιαφέρον και συμπαράσταση του προέδρου του Τοπικού Συμβουλίου Τραγακίου κ. Γιάννη Πομόνη-Κονταρίνη. Όλοι γνωρίζουμε ότι ο νέος Νόμος που αφορά στον πρώτο βαθμό τοπικής αυτοδιοίκησης, ο λεγόμενος Καλλικράτης, αποψίλωσε όλες τις αρμοδιότητες από τους προέδρους των τοπικών συμβουλίων. Παρόλα αυτά ο Πρόεδρος μας, υπερβάλλοντας εαυτόν, αγωνίσθηκε σθεναρά και με προσωπικές του παρεμβάσεις, ξεπεράστηκαν ανυπέρβλητες γραφειοκρατικές καθυστερήσεις και προσκόμματα στην ολοκλήρωση των αδειών.

Όλους τους ανωτέρω, εκ μέρους και του εκκλησιαστικού συμβουλίου, θέλω να ευχαριστήσω θερμώς και καρδιακώς. Η Παναγία μας να τους χαρίζει κάθε καλό και να έχουν υγεία προσωπική και οικογενειακή.

Ευχαριστίες όμως οφείλω και στον επιχειρηματία, που δραστηριοποιείται επαγγελματικά στα όρια του χωριού μας, κ. Αντώνιο Νικολουδάκη, για την πολύτιμη βοήθειά του, υλική και ηθική, κάθε φορά που του ζητείτε καθώς και στις κυρίες της ενορίας μας για τα γλυκίσματα που μας ετοιμάζουν με πολύ χαρά και ακούραστα σε κάθε εκδήλωση που πραγματοποιούμε. 

Ευχή και προσευχή όλων των συγχωριανών αλλά και όλων των Ζακυνθινών πιστεύω ότι είναι, να βρεθούν και στο μέλλον τέτοιοι ευαίσθητοι άνθρωποι, που θα χρηματοδοτήσουν τόσο τις μελέτες, όσο και τις δαπάνες ώστε να αποκατασταθεί εξ ολοκλήρου αυτό το ιστορικό μοναστήρι, το οποίο είναι το κόσμημα και το καύχημα  για την περιοχή μας, αλλά και για ολόκληρο το νησί μας.

Ευχηθείτε και εσείς Σεβασμιώτατοι, σύντομα να προχωρήσουν και άλλα έργα εδώ και πάλι όλοι μαζί να έχουμε την ευκαιρία να βιώσουμε ανάλογες ευχάριστες στιγμές. Με το καλό της Παναγίας μας. Καλή Παναγιά.

"Γλυκασμός", το νέο ποίημα του Μητροπολίτου Προικοννήσου κ. Ιωσήφ για την Παναγία

[Ζητήσαμε χθες από τον Σεβ. Μητροπολίτη Προικοννήσου κ. Ιωσήφ (Χαρκιολάκι), τον και ποιητή, να μας αποστείλει -κατά το... έθος πλέον- κάποιο θεομητορικό σύνθεμά του, για το πολυπεριοδικό τού Νυχθημερόν, εάν υπήρχε!... Εκείνος, ευγενώς φερόμενος, δεν άργησε να ιστορήσει στίχους οφειλετικούς προς την Παρθένα την Κυρά, τους οποίους αμέσως και αποκλειστικώς μας απέστειλε, εμείς δε πολύ ευχαρίστως και ταχέως δημοσιεύουμε, οφείλοντας χάριτες στον ποιήσαντα Αρχιερέα του Οικουμενικού Πατριαρχείου!]

ΓΛΥΚΑΣΜΟΣ

Κατεβάζω μὲ ἀκόρεστη λαχτάρα

ἐπάλληλες εἰκόνες Σου ἀπὸ τὸ διαδίκτυο.

Καὶ ἄλλη! Καὶ ἄλλη! Κι ἀκόμα μιά!

Ζαλίζομαι!

Μεθῶ μέθην νηφάλιον!

Εἰδὴ φωτὸς ὑπερτέρα

σὲ βάθος λευκὸ ἀθωνικὸ χιονοφεγγόφωτο,

καὶ σὲ γαλάζιο αἰγαιοπελαγίτικο.

Θεομητορικὴ εὐπρέπεια περίσεμνος

σὲ ξέφωτα πυκνῶν δασῶν

τῆς ἑλληνοπρεποῦς Μακεδονίας.

Μητέρων ὡραιότης περίδοξος

σὲ πέτρες ἀκρότομες θεσσαλικῶν ὀρέων.

Παρθενικὴ μοσχοβολιὰ

τριῶν ἀστέρων ὑπερλάμπρων

καθάριου αὐγουστιάτικου οὐρανοῦ.

Στίλβουσα χρυσοκονδυλιὰ

πολύπτυχης θεοβραβεύτου ἀρετῆς,

ἐν κροσσωτοῖς ἔργων ἡλιοσταλάκτων

κι ἐλπιδοχλώρων ἀπειράριθμων θαυμάτων.

Πόνος ἐγκαυστικὰ τυπωμένος

σὲ μάτια πάμφλογης ἀγάπης

διμάρτυρης ἐξωκκλησιᾶς τῆς Κρήτης.

Σιωπὴ ἱερᾶς καὶ παναιδήμονος καταστολῆς

μεταστασίμου, τῆς βροντῆς ἐκκωφαντικότερη.

Παραμυθία μ’ ἄρωμα φρέσκιας μαντζουράνας,

σγουροῦ βασιλικοῦ καὶ ἀμπερόριζας.

Γλυκασμὸς μέλιτος γλυκίων

γιὰ φαρμακωμένες ψυχὲς πιστευόντων,

ἐν μέσῳ πικροῦ κλύδωνος

κρίσεως κραταιᾶς, ἀνθρωποκτόνου. 

[Πειραιεύς, 9-8-2014]

Εψάλη σήμερα η αναμνηστική Ακολουθία για τη Σεισμοπυρκαγιά του 1953

Κατά την συνήθεια που επικρατεί στην εκκλησιαστική ζωή του νησιού μας την τελευταία 35ετία, εψάλη σήμερα στους ναούς της Ζακύνθου αναμνηστική ειδική Ακολουθία για τους Σεισμούς, που συντάραξαν το νησί μας τον Αύγουστο του 1953, αφανίζοντας την πόλη μας από προσώπου γης. 

Στο Μπανάτο, η Ανάμνηση τελέστηκε στον ναό της Παναγούλας, όπου έγινε σήμερα η Ευχαριστιακή Σύναξη, με τη συμμετοχή ικανού εκκλησιάσματος. Αφού ο Εφημέριος εξήγησε και διεκτραγώδησε τα της αποφράδος επετείου, μόλις άρχισε η Δέηση, ακούγονταν πένθιμες κωδωνοκρουσίες, προκαλώντας ρίγος σε όλους! Ήταν η στιγμή κατά την οποίαν ο καθένας καλείτο να μνησθεί των προσφιλών προσώπων που χάθηκαν ή και της ίδιας της Ζακύνθου, η οποία τότε απώλεσε το σημαντικότερο ίσως κομμάτι του ιδιάζοντος πολιτισμού της, δυστυχώς ανεπανόρθωτα... 

Αξίζει να σημειωθεί ότι η περί των Σεισμών Ακολουθία εποιήθη από τον π. Παναγιώτη Καποδίστρια, κατά τα πρώτα έτη της αρχιερατείας εν Ζακύνθω Χρυσοστόμου Β΄ του Συνετού, συμπεριελήφθη στον ογκώδη Τόμο Ζακύνθου Εορτοδρόμιον (έκδοση Ιεράς Μητροπόλεως Ζακύνθου, 1998), περιεβλήθη μάλιστα την έγκριση της Ι. Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος.

  

Καταρτίστηκε απόψε η Επιτροπή για το Πανηγύρι του Μπανάτου 2014

Ξεκίνησαν απόψε οι προετοιμασίες για το επικείμενο Πανηγύρι της Ενορίας μας. Ως γνωστόν, κατά την ημέρα του Δεκαπενταύγουστου τελείται πάνδημη εορτή στον ναό της Παναγούλας Μπανάτου. Έτσι, κατά τα ειθισμένα, συναντήθηκαν απόψε στο πλάτωμα τση Παναγούλας τα Μέλη του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου με όσους από τους Μπανατιώτες ενδιαφέρονται για την τήρηση της τέλεσης του Πανηγυριού μας. 

Από όσους προσήλθαν στη συνάντηση, καταρτίστηκε η καθιερωμένη Επιτροπή Πανηγυριού -όχι απαραίτητα από μέλη του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου-, τα μέλη της οποίας θα έχουν την όλη ευθύνη της μεγάλης αυτής Γιορτής για την περιοχή μας. Σε αυτήν μετέχουν, με αλφαβητική σειρά: 

* Πέτρος Κοντονής του Αναστασίου, πρώην Πρόεδρος Μπανάτου και πρώην Εκκλησιαστικός Σύμβουλος

* Χαράλαμπος Κοντονής του Δημητρίου, απερχόμενος Πρόεδρος Μπανάτου

* Σπύρος Ροδίτης του Εμμανουήλ, φοιτητής Πανεπιστημίου Πελοποννήσου 

* Διονύσιος Στραβοπόδης του Παναγιώτη, Δημοτικός Σύμβουλος και Εκκλησιαστικός Σύμβουλος

* Τιμόθεος Στραβοπόδης του Ελευθερίου, νέος Πρόεδρος Μπανάτου

* Διονύσιος Τουρκάκης του Φιλίπππου, απερχόμενος Αντιδήμαρχος Αρκαδίων.

Αύριο, στις 9 το βράδυ, θα υπάρξει -κατά την Παράδοση- το πρώτο σένιο (:η πρώτη ειδοποίηση) του Πανηγυριού, δηλαδή θα "χτυπηθούν" τα πρώτα πυροτεχνήματα, συνοδευόμενα από χαρμόσυνα καμπανίσματα και ανταλλαγές ευχών από τους παριστάμενους!

14η Παναγία της Ζακύνθου

Παναγία Δεομένη, κατά τον ζακυνθινό τύπο της "Σκοπιώτισσας". Φορητή εικόνα, που φυλάσσεται στην κόγχη του ιερού Βήματος του Ναού της Αγίας Παρασκευής Μπελούση Ζακύνθου.

13η Παναγία της Ζακύνθου

Παναγία η Χρυσοπηγή στον ομώνυμο Ναό (ή της Ζωοδόχου Πηγής), στο προάστιο του Μπόχαλη Ζακύνθου. Η πολυφίλητη και γλυκύτατη Θεοτόκος!

Στιγμές από το 40νθήμερο Μνημόσυνο του Μητροπολίτου πρώην Αττικής Παντελεήμονος Μπεζενίτη, του από Ζακύνθου

 Σάββατο, 9 Αυγούστου 2014, στη Μονή Εισοδίων Θεοτόκου Μαρκοπούλου Ωρωπού 

Συλλειτουργούν ο Μητροπολίτης Σύρου κ. Δωρόθεος και ο επιχώριος Μητροπολίτης Κηφισίας, Αμαρουσίου και Ωρωπού κ. Κύριλλος. Στο Μνημόσυνο συμμετέχουν οι Μητροπολίτες Ιλίου κ. Αθηναγόρας και Αχαΐας κ. Αθανάσιος.

Επιμέλεια φωτολήψεων: π. Πέτρος Θεοδοσίου, ειδικά για το Νυχθημερόν

Μακριά από εμάς η ανθρωπαρέσκεια και η ματαιοδοξία

ΟΜΙΛΙΑ ΣΤΟ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ

της Κυριακής 10^ης Αυγούστου 2014

(Α’ Κορινθ. γ’, 9-17)

Γράφει ο Αρχιμανδρίτης Αναστάσιος Στεργιώτης

Κάθε αληθινός Χριστιανός εισάγεται δια του Αγίου Βαπτίσματος στην Εκκλησία του Χριστού. Λαμβάνει από τον Θεό τον φωτισμό και τις χαρές του Αγίου Πνεύματος. Γίνεται κοινωνός των ιερών μυστηρίων και κυρίως του υπέρτερου εξ αυτών, του μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας.

            Πολλοί αξιώθηκαν της θείας τιμής να γίνουν «οικονόμοι των μυστηρίων του Θεού», όργανα της Χάριτος, πνευματικοί οδηγοί και βοηθοί των συνανθρώπων τους. Όλοι δια του Βαπτίσματος έλαβαν θείες δωρεές και τάλαντα, που οφείλουν να αξιοποιήσουν στη ζωή τους. Οι πρώτοι Χριστιανοί είχαν πολύ ζωηρή την συναίσθηση αυτού του χρέους. Γιατί όλοι οι Χριστιανοί –κατά τον θείο Παύλο– είναι ο υπέρτατος και έμψυχος αγρός, που ο ίδιος ο Θεός τον γονιμοποιεί και τον καλλιεργεί. Είναι οι αποδέκτες αλλά και οι αξιοποιητές των θείων δωρεών.

            Πρέπει, λοιπόν, όλοι μας να εργασθούμε με ζήλο για την ωφέλιμη επαύξηση των δωρεών αυτών. Ο ίδιος ο Παύλος έλαβε χάρη και εκλήθη προσωπικά από τον ίδιο τον Θεό για το έργο αυτό. Οι διάδοχοί του όφειλαν και οφείλουν να πράττουν το ίδιο και να είναι έμψυχοι ναοί του Χριστού. Αλλά και ο κάθε ένας από εμάς πρέπει να είναι οικοδόμος στο έργο του Θεού (που ακρογωνιαίος λίθος είναι ο Κύριός μας) και να προσέχει πώς και με τι οικοδομεί πάνω σε αυτό το θεμέλιο.

            Κανείς δεν πρέπει να ακολουθεί τον δρόμο του συμφέροντος και της προτιμήσεώς του. Όλοι οφείλουμε να ακολουθούμε τον δρόμο που χάραξε ο Χριστός, ο Οποίος θα τιμήσει κάθε τι άξιο και θα καταστρέψει κάθε τι ευτελές.

Μακριά από εμάς η ανθρωπαρέσκεια και η ματαιοδοξία, λοιπόν! Αυτά όλα αμαυρώνουν τον λόγο του Ευαγγελίου, επισκιάζουν την λογική και εξαπατούν τους πιστούς. Αναγκάζουν τον κάθε πιστό να επιζητεί δόξα, εγκώμια, συμφέρον υλικό, επαίνους και τιμές κοσμικές. Τον παροτρύνουν να φτιάχνει κόμματα και φατρίες ενδοεκκλησιαστικές, μεταβάλλοντας την διακονία του σε προσοδοφόρο επάγγελμα. Αυτά χρειάζεται όλοι να τα αποφεύγουμε, αγαπητοί και να παραμερίζουμε πάντα τον εαυτό μας, για να εμφανίζουμε και να δοξάζουμε πάντα τον Κύριό μας Ιησού Χριστό. Γένοιτο!

12η Παναγία της Ζακύνθου

Παναγία η Θαλασσομαχούσα. Εικόνα βυζαντινής προέλευσης από την αυτοκρατορική Μονή των Στροφάδων Νήσων, σωζόμενη σήμερα στο εν Ζακύνθω Καθολικό της Μονής Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου.

Για τον εγκαινισμό του αποκατεστημένου Καμπαναρίου τση Δερματούσας στο Τραγάκι (10/8)

Σύμφωνα με την ανωτέρω αφίσα, την ερχόμενη Κυριακή, 10 Αυγούστου 2014, στις 8 το δειλινό, θα πραγματοποιηθεί ο εγκαινισμός τού πρόσφατα αποκατεστημένου Καμπαναρίου τση Δερματούσας, στο χωριό Τραγάκι Ζακύνθου. Αμέσως μετά, στις 8.30 μ.μ., θα ψαλεί ο Παρακλητικός Κανόνας προς την Παναγία, στον παρακείμενο ιστορικό Ναό της Θεομήτορος - Καθολικό της πάλαι ποτέ Μονής του Δερματά. Των δύο ιερών Ακολουθιών θα προεξάρχει ο Σεβ. Μητροπολίτης Ζακύνθου κ. Διονύσιος Δ΄. 

11η Παναγία της Ζακύνθου

Παναγία η Κεριώτισσα. Η προστάτιδα του γραφικού και φιλοπρόοδου χωριού Κερί της Ζακύνθου.

Ο π. Κωνσταντίνος Καλλιανός εκφράζει μιαν άλλη βιβλιοκριτική ματιά και παρουσίαση, ωστόσο καθαρά βιωματική

γιά τό πόνημα τοῦ π. Παναγιώτη Καποδίστρια, Ὁ Οἰκουμενικὸς Πατριάρχης Βαρθολομαῖος ἐκφραστὴς τοῦ ὀρθοδόξου θεολογικοῦ λόγου γιὰ τὸ φυσικὸ περιβάλλον, ἐκδ. Μορφωτικὸ Κέντρο Λόγου ΑΛΗΘΩΣ, Ζάκυνθος 2014, σ. σ. 130

Σιμὰ στὴ μακαριστὴ γιαγιά μου Σοφία ἔμαθα τὰ μυστικὰ τῆς γῆς καὶ τῆς καλλιέργειας τῶν χτημάτων, τῶν κήπων κ.λ.π. Μὲ λίγα λόγια, ἐκείνη ἡ ἀγράμματη καὶ «ἄξεστη» -ἔτσι θὰ τὴ λέγανε σήμερα- χωριάτισσα, ποὺ ἔζωνε τὸ κλαυδευτήρι στὴ μέση καὶ πήγαινε στὸ ἀγαπημένο της τὸ χτῆμα, λίγο πάνω στὸ χωριό, ἐκείνη, λοιπόν, ἐμπειρικὰ μοῦ δίδαξε, αὐτό, ποὺ πολὺ ἀργότερα ἔμελλε νὰ τὸ μάθω κι ἀπὸ τὰ βιβλία κι ἀπὸ καλοὺς δασκάλους: Ὅτι δηλ. ὁ Θεὸς ἔπλασε τὸν Κόσμο «καλὰ λίαν», δηλ. τόσο ὄμορφο, ἰσορροπημένο, πλούσιο σὲ ἀγαθὰ καὶ εὐλογίες, ποὺ ὀφείλουμε νὰ τὸν σεβόμαστε. Ὅπως σεβόταν ἐκείνη τὰ πουλάκια π.χ. ὅταν τινάζαμε τὶς ἐλιές: «Ἄσε λίγες νὰ φᾶνε καὶ τὰ πουλάκια», ἔλεγε! Ὅπως, ὅταν μάζευε χόρτα, δὲν κοίταζε νὰ ξεχερσώσει τὸν τόπο, ἀλλ᾿ ἄφηνε καὶ λίγα γιὰ σπόρο, γιὰ νὰ ξαναμαζέψει καὶ τοῦ χρόνου.  

Μὲ τὰ χρόνια ποὺ πέρασαν εἶδα τὴν ἀσυλλόγιστη χρήση τῆς Δημιουργίας, τὴν ἀδίσταχτη ρύπανση τοῦ περιβάλλοντος, τὸν σκουπιδογόνο πολιτισμό μας καὶ γενικὰ τὴν ἀδιαφορία μας, ἄν οἱ μεταγενέστρες γενιὲς θὰ βροῦν καθαρὴ θάλασσα, τὸν κότσυφα ἤ τὸ σπουργιτάκι, τὸ τριζόνι καὶ τὸν βάτραχο, τὸ σκουλήκι καὶ τὶς κάμπιες ἀκόμα - ὅλα ἐτοῦτα ποὺ θεωρήθηκε κάποια στιγμὴ «σωστὸ» νὰ τὰ «ἐξαφανίσωμεν», ἀντὶ νὰ τὰ ἐξασφαλίσωμεν. Καὶ πήραμε τὰ ἰσχυρὰ φυτοφάρμακα, τὰ ρίξαμε παντοῦ καὶ χάθηκαν τόσες καὶ τόσες ποικιλίες πουλιῶν καὶ χόρτων ἀκόμα. Γιατὶ θυμᾶμαι μικρὸ παιδί, τώρα τὸ καλοκαίρι πάνω στὶς συκιές τὰ μικρὰ τὰ πουλάκια, τὶς «πέντσες», ὅπως τὶς λέγαμε, ἤ τοὺς λίγο μεγαλύτερους ἀπ᾿ αὐτά,  «συκοφάους», ποὺ σήμερα χάθηκαν πιά. Ὅπως χάθηκαν τὰ «κιτρινάκια», ἄλλα μικρὰ χαριτωμένα πουλάκια,  ποὺ συνήθιζαν νὰ πηγαίνουν πάνω στὶς μαραθιὲς καὶ νὰ τσιμπᾶνε τὰ σπόρια.

Αὐτὰ μοῦ θύμισε ἡ ἀνάγνωση αὐτοῦ τοῦ περισπούδαστου βιβλίου τοῦ π. Παναγιώτη, ποὺ δὲν εἶμαι ὁ εἰδικὸς γιὰ νὰ τοῦ γράψω ἐπιστημονικὴ κριτική ἤ βιβλιοπαρουσίαση. Ἄλλωστε, ὁ σεπτὸς Πατριαρχικὸς λόγος ποὺ ἀναλύεται μὲ σωστὸ θεολογικὸ λόγο κι ἑρμηνεία, ἀλλὰ  καὶ μὲ πλούσιο βιβλιογραφικὸ ὁπλισμὸ ἀπό τὸν π. Παναγιώτη, δὲ νομίζω ὅτι χρειάζεται παρουσίαση ἤ κριτική. Ἀνάγνωση χρειάζεται καὶ προσοχή, γιατὶ ἀποτελεῖ καὶ εἶναι ἀνύστακτη προσπάθεια «τοῦ Φαναρίου, ἱεροῦ κέντρου καὶ φωταγωγοῦ τῆς ἁπανταχοῦ Ὀρθοδοξίας, πρὸς τὴν κατεύθυνση τοῦ συναγερμοῦ τῆς ἀνθρωπότητας ἔναντι τοῦ ὁρατοῦ κινδύνου, ποὺ ἐπαπειλεῖ πλέον ὁλόκληρη τὴν γῆ μας, ἐξ αἰτίας τῶν πολυειδῶν, δυσεπίλυτων καὶ διαρκῶς ὀγκουμένων οἰκολογικῶν προβλημάτων.»  (σ. 17).

Ὁ Θεὸς ἔπλασε, σύμφωνα μὲ τὴ Γραφή, τὸν Κόσμο «καλὰ λίαν» (Γεν. 1, 31) ἤ κατὰ τὸν Ψαλμωδὸ «ἐν σοφίᾳ» (Ψαλμ. 103, 24), γιὰ νὰ σφραγίσει τὰ παραπάνω λόγια ὁ Ἀπ. Παῦλος καὶ νὰ πεῖ: «πᾶν κτίσμα Θεοῦ καλόν» ( Α΄ Τιμ. 4, 4). Θὰ ἑρμηνεύσει, λοιπόν,  τὰ παραπάνω  ὁ Πατριάρχης σὲ λόγο του στὸ Ζωγράφειο: «Τρίτη ἀξία τὴν ὁποίαν συχνὰ παραθεωροῦμεν εἶναι ὁ σεβασμὸς εἰς τὸ ὡραῖον. Ὁ Θεὸς ἐδημιούργησε τὰ πάντα “καλὰ λίαν”, ἐδημιούργησεν τὸν κόσμον ὄμορφον καὶ ἁρμονικόν. Ὅμως ὁ ἄνθρωπος, ἄλλοτε καταχρώμενος τὰς δυνατότητας τὰς ὁποίας τοῦ προσφέρει ἡ τεχνολογία καὶ ἐπιδιώκων νὰ ἐξυπηρετήσῃ τὰς προσκαίρους ὑλικὰς ἀνάγκας του, ἀλλοιώνει ἤ καὶ διαταράσσει τὴν ἁρμονίαν τῆς φύσεως...» ( σελ. 115).

Δὲν εἶναι σωστὸ ὅμως νὰ μὴν ὑπενθυμίσω στὸν ἀναγνώστη μου καὶ τὸ ἑξῆς, τὸ ὁποῖο, κατὰ τὴν ταπεινή μου γνώμη πάντοτε, τὸ θεωρῶ πολὺ σημαντικό, θεμελιῶδες θὰ ἔλεγα στὸ νὰ μελετηθεῖ μὲ σωστὸ τρόπο ἡ ἐν λόγω διατριβή.

Τὸ 1991, στὸ περιοδικό Τετράμηνα (τ. 46-47, σ. 30123-3039) δημοσιεύτηκε ἡ ἐκρηκτικοῦ περιεχομένου μελέτη τοῦ π. Παναγιώτη μὲ τὸν (ποιητικό, ὅπως συνηθίζει) τίτλο, «Στὸ μέγα καῦμα χλωρός. –Μιὰ οἰκολογικὴ προσέγγιση στὴν Ἀποκάλυψη ἀπό θεολογικὴ ἄποψη». [Βλ. καὶ τὸ βιβλίο του, Κεφάλαια Θεολογίας τοῦ Περιβάλλοντος, ἔκδ. Ἱ. Μ. Ζακύνθου, Ζάκυνθος, 2006, σσ. 55-78].

Ἡ μελέτη αὐτὴ πιστεύω πὼς εἶναι τὸ εἰσοδικὸ τοῦ π. Παναγιώτη στὸν Κόσμο τὸν καλὰ λίαν τοῦ Θεοῦ, ποὺ χρόνια τὸν ἀνιχνεύει καὶ τὸν καταγράφει λεπτομερῶς στὸ «Natura Zante», τὴν προσεγμένη (ἀδελφὴ  τοῦ «Νυχθημερὸν» καὶ τῶν «Παραθεμάτων Λόγου»)  ἱστοσελίδα του. Γι᾿ αὐτὸ καὶ προτείνω στὸν ἀναγνώστη τῆς διατριβῆς τοῦ π. Παναγιώτη νὰ κοιτάξει τὸ παραπάνω γραφτό του καί ὕστερα νὰ δώσει προσοχὴ στὰ κεφάλαια 2, 3 καὶ 4, ὅπου καὶ θὰ κατανοήσει τὸ ἀσκητικὸ ἦθος τῆς Ἐκκλησίας, τὸ ὁποῖο προέρχεται ἀπὸ τὴν μεταμόρφωση ποὺ δέχεται ὁ πιστὸς διὰ τῆς εὐχαριστιακῆς μετοχῆς καὶ ἐμπειρίας, ὥστε νὰ λάβει τὴν «κρείτονα… ἀλλοίωσιν» (βλ. σελ. 85). Μεταμορφούμενος, κι ὄχι παραμορφούμενος ὁ ἄνθρωπος, μεταμορφώνει τὸν κόσμο σὲ παράδεισο (βλ. τὰ παραδείγματα τῶν ἁγ. Γερόντων ποὺ παραθέτει ὁ συγγραφέας στὶς σελίδες 89-96 καὶ Κεφάλαια..., ὅπ. παρ., σσ. 79-91).

Ἄρχισα μὲ τὴ μακαριστὴ γιαγιά μου καὶ τὰ παιδικά μου βιώματα, τὰ ὁποῖα μὲ ἀκολουθοῦν. Θὰ κλέισω σχεδὸν παραπλήσια μὲ κάτι ποὺ τὸ ὑποψιάζεται ὁ καθένας.

Πᾶνε χρόνια ἀπὸ τότε ποὺ κυκλοφορήθηκε τὸ περικαλλὲς καὶ συγκινητικὸ βιβλίο τοῦ Παναγιωτάτου μὲ τὸν παπαδιαμαντικὸ τίτλο, «Ὅτε ἤμην παιδίον...». Ἐκεῖ, λοιπόν, κατατίθενται πολλὰ παιδικὰ βιώματα τοῦ Πατριάρχου, τὰ ὁποῖα κάποτε πρέπει νὰ τὰ δοῦμε κάτω ἀπό τὸ πρίσμα τῶν εὐαισθητοποιημένων δραστηριοτήτων Του γιὰ τὸν Κόσμο τοῦ Θεοῦ. Καὶ μιὰ λεπτομέρεια: τὰ βιώματα αὐτὰ ὁ Πατριάρχης τὰ ταμίευσε μέσα του, ζῶντας σὲ εὐαίσθητες ἡλικίες σὲ δύο νησιά: Τὴν Πατρίδα του τὴν Ἴμβρο καὶ τὴν ἄλλη, τὴ Σχολική Του Πατρίδα, τὴ Χάλκη.

Τώρα, ἄν σκεφτεῖ κανεὶς ὅτι καί ὁ συντάξας τὴν θαυμάσια διατριβὴ π. Παναγιώτης σὲ νησὶ ἔζησε (καὶ συνεχίζει νὰ ζεῖ) τὰ θεμελιώδη βιώματά του, τότε εἶναι εὔκολο νὰ καταλάβουμε γιατὶ καταπιάστηκε μ᾿ αὐτὸ τὸ θέμα καὶ γιατὶ τὸ ἔγραψε μὲ τέτοιο ἐνθουσιασμὸ καὶ ἀγάπη: Ἀγάπη στὸν Κόσμο τοῦ Θεοῦ, στὸν σεπτὸ Οἰκουμενικὸ Πατριάρχη καὶ τὴν «σκηνίτιδα Μ. τ. Χ. Ἐκκλησία» (Πατριάρχης Δημήτριος), ἀλλὰ καὶ στὸ λατρευτό του Τζάντε...

Καλή συνέχεια, τοῦ εὐχόμαστε, φωτεινὴ συνέχεια κι τρισευλογημένη!

παπα-κων. ν. καλλιανός, Σκόπελος  Ἰούνιος-Ἰούλιος 2014

10η Παναγία της Ζακύνθου

Παναγία η Ελευθερώτρια. Η εφέστια εικόνα της ομώνυμης γυναικείας Ιεράς Μονής στο χωριό Λαγοπόδο Ζακύνθου.

Σπιτικές Παναγίες [4]

Από ετών επισημαίνουμε κάθε Αύγουστο, κατά την διάρκεια της εθιμικής τέλεσης Παρακλήσεων στα σπίτια της Ενορίας μας, κάποια αξιοπρόσεκτα Εικονίσματα της Παναγίας σε κατοικίες του Μπανάτου. Σήμερα παρουσιάζουμε ένα ακόμη, το οποίο βρίσκεται σε περίοπτη θέση στην οικία ευσεβούς και φιλικής οικογένειας της περιοχής μας. 

Η ενδιαφέρουσα -από πλευράς τέχνης- Βρεφοκρατούσα, που πρωτοπαρουσιάζουμε σήμερα δεν είναι έργο παλαιό, αλλά σύμφωνα με τη φίλη ιδιοκτήτρια, ιστορήθηκε από τους Ρώσους αγιογράφους, οι οποίοι βρέθηκαν στο νησί μας στο κατώφλι του 20ού με τον 21ο αιώνα, για να τελειοποιήσουν αγιογραφικώς το εν Ζακύνθω Καθολικό της Μονής Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου. Τα δύο γλυκά πρόσωπα (της Θεομήτορος και του θείου Βρέφους) είναι καμωμένα πάνω σε μουσαμά, περιβάλλονται μάλιστα από περίτεχνα ξυλόγλυπτο πλαίσιο, χρυσοστιλβωμένο από τους ίδιους εκείνους καλλιτέχνες.

Όλες μαζί τις μέχρι τώρα Σπιτικές Παναγίες, που έχουμε παρουσιάσει, δείτε τις μ' ένα κλικ ΕΔΩ!

Μια ακόμη Παράκληση προς την Παναγία απόψε

 Εσπέρας 6ης Αυγούστου 2014, στο ενοριακό Παρεκκλήσιο των Αγίων Ταξιαρχών και Νικολάου Μπανάτου 

Φωτορεπορτάζ: Ιωάννης Πορφύριος Καποδίστριας 

Τον Παρακλητικό Κανόνα προς την Θεομήτορα ψάλαμε απόψε στο ενοριακό Παρεκκλήσιο των Αγίων Ταξιαρχών και Νικολάου, εδώ στο Μπανάτο! Πλην του Εφημερίου, έλαβε μέρος ο νεοχειροτονηθείς Διάκονος Δημήτριος Αποστολόπουλος. Οι εκκλησιασθέντες είχαν την ευκαιρία να συμψάλουν με τον Πρωτοψάλτη μας Δημήτρη Κάνδηλα και τον εξ Αθηνών ενορίτη μας ψάλτη Γιάννη Καραβάνη τούς μελωδικούς στίχους προς την "θερμή πρεσβεία" των ανθρώπων. 

Ο π. Παναγιώτης, στη σύντομη ομιλία του, επισήμανε τα ακόλουθα: 
          "Η Παναγία περιφρουρεί με την διαρκώς πρεσβευτική παρουσία Της εντός της Εκκλησίας τον κάθε άνθρωπο από το να εξέλθει από το ιατρείο της ψυχής του και να οδηγηθεί στην απώλεια. Εκείνη τον συγκρατεί μητρικά και στοργικά, δείχνοντάς του εντέλει τον μόνο Σωτήρα του κόσμου μας. 
          Έτσι, ο Υιός Της -συνάμα Υιός και Λόγος του Θεού- παραλαμβάνει τον πεπτωκότα και μωλωπισμένον από την αυτοεξορία άνθρωπο, οδηγώντας τον στην πατρική ασφάλεια κοντά Του. Το δε Αίμα Του, δια του Μυστηρίου της Θείας Ευχαριστίας, θεοποιεί το γηγενές, επιφυλάσσοντας στην ανθρωπότητα ουσιώδεις μεταμορφώσεις επί τα βελτίω".