Στην Αιωνιότητα μια φιλτάτη και αγία ψυχή, η Κυρά Μαρία, μητέρα του Μητροπολίτου Φθιώτιδος

[Από την θέση αυτήν του "Νυχθημερόν", συλλυπούμαστε από βάθους καρδιάς τον Σεβ. Μητροπολίτη Φθιώτιδος κ. Νικόλαο για την οσιακή εκδημία της καλής μητέρας του Μαρίας, 102 ετών, την οποίαν -όπως ο ίδιος γνωρίζει- την ευλαβούμασταν όλοι και ο γράφων προσωπικώς, καθ' όλη την διάρκεια των σπουδών μας στη Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών και την διαμονή μας στο Θεολογικό Οικοτροφείο στον Βύρωνα. 

Η πολυσέβαστή μας και ταπεινόφρων Κυρά Μαρία αποτελούσε για εμάς, τους εκ περάτων τρόφιμους της πνευματικής κυψέλης του Οικοτροφείου, απάνεμο λιμάνι στις μοναξιές, γλυκύτατη μητέρα εφόσον η δική μας ήταν μακριά, παρηγορητική και στοργικότατη φυσιογνωμία, δίπλα στην οποίαν απομακρυνόταν κάθε τρέχων φόβος. 

Βεβαιώσου, Γέροντα Νικόλαε, άγιε Φθιώτιδος, ότι η αγία ψυχή της Μητρός Σου είναι ήδη συνόμιλη με την Παναγιά Μητέρα, μάλιστα δε προετιμάζοντας ευρύχωρη κι ευσκιόφυλλη Αγκαλιά τόσο τόσο για Σένα όσο και για εκείνους που την γνώρισαν, την συναναστράφηκαν και την αγάπησαν! Την μητρική ευχή της να έχεις! Κι εκείνη την δική Σου αρχιερατική ευχή - προσευχή! Καλή Ανάσταση!

Πλούσιος που την γνώρισα,

π. Παναγιώτης Καποδίστριας]

Με δάκρυα στα μάτια και με ασπασμούς αγάπης και σεβασμού, ο Ιερός κλήρος και ο ευσεβής λαός αποχαιρέτισε την Δευτέρα 14 Ιανουαρίου, την μακαριστή Κυρά - Μαρία, όπως την ονόμαζαν, την μητέρα του Σεβ. Μητροπολίτου Μητροπολίτου μας κ. Νικολάου.

Η αθρόα προσέλευση των πιστών κάθε ηλικίας στον  Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Λαμίας , όπου το σκήνωμα της μακαριστής είχε τεθεί προς προσκύνηση από την Κυριακή το απόγευμα, μαρτυρούσε ότι «έφυγε» και θα λείψει από την πόλη της Λαμίας ένας πνευματικός άνθρωπος, μία γυναίκα πρότυπο πίστεως, υπομονής, ταπεινώσεως και αγάπης, η οποία απέπνεε την Κυκλαδίτικη Αρχοντιά και καλοσύνη της σε όλους ανεξαιρέτως τους ανθρώπους και για τον λόγο αυτό δικαίως ο Ιερός κλήρος και ο λαός της Φθιώτιδος πενθεί την απώλειά της , την απώλεια της Ιερής Μητέρας του Ποιμενάρχου μας και κατ' επέκταση Μητέρας όλων.

Νωρίς το απόγευμα της Κυριακής, ο Ποιμενάρχης μας συνόδευσε το σκήνωμα της στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό και ετέλεσε τρισάγιο. Καθ' όλη την διάρκεια της νύκτας άνθρωποι κάθε ηλικίας και κυρίως νέοι περνούσαν από το Ναό και ασπαζόταν την εικόνα της Παναγίας  που κρατούσε στην αγκαλιά της και το χέρι της, προσευχόμενοι για την ανάπαυση της μακαρίας ψυχής της.

Στον Μητροπολιτικό Ναό κατέφθασε και ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων κ. Τιμόθεος , ετέλεσε τρισάγιο και κατέθεσε  τα ειλικρινή του συλλυπητήρια  στον Σεβασμιώτατο, ευχόμενος την εξ ύψους παρηγορία στο πένθος του.

Την Δευτέρα 14 Ιανουαρίου το πρωί, ετελέσθη ενώπιον του σκηνώματος, Αρχιερατική Θεία Λειτουργία, προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Λαρίσης και Τυρνάβου κ. Ιερωνύμου,  συμπροσευχομένου και του Ποιμενάρχου μας.

Ακολούθως στις 11:00 ετελέσθη η Εξόδιος Ακολουθία, παρουσία πλειάδος Αρχιερέων, Ιερέων από την Μητρόπολή μας και από άλλες Μητροπόλεις της Ελλάδος και του Εξωτερικού, σύσσωμης της Πολιτικής και Στρατιωτικής Ηγεσίας του τόπου και εκατοντάδων πιστών, οι οποίοι είχαν κατακλύσει τον Καθεδρικό Ναό εντός και εκτός αυτού.

Στην Εξόδιο Ακολουθία προηξήρχε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Γουμενίσσης, Αξιουπόλεως και Πολυκάστρου κ. Δημήτριος, τη συμμετοχή των Σεβασμιωτάτων Μητροπολιτών: Καλαβρύτων και Αιγιαλείας κ. Αμβροσίου, Πειραιώς κ. Σεραφείμ, Σύρου - Τήνου κ. Δωροθέου, Νέας Σμύρνης κ. Συμεών, Πατρών κ. Χρυσοστόμου, Θηβών κ. Γεωργίου, Καρπενησίου κ. Γεωργίου, Λαρίσης κ. Ιερωνύμου και του Θεοφιλεστάτου Επισκόπου Ανδρούσης κ. Κωνσταντίου.

Στο Ιερό Βήμα, παρέστησαν συμπροσευχόμενοι:, ο Σεβασμιώτατος Αρχιεπίσκοπος Σινά κ. Δαμιανός, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αδριανουπόλεως κ. Αμφιλόχιος, ο οποίος μετέφερε τις εγκάρδιες συλλυπητήριες ευχές της Α.Θ.Π. του Οικουμενικού Πατριάρχου κ. κ. Βαρθολομαίου και ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Φαναρίου κ. Αγαθάγγελος.

Επίσης παρέστησαν: ο Πατριαρχικός Επίτροπος στην περιοχή της Ιορδανίας και τ. Πρωτοσύγκελος της Ιεράς Μητροπόλεως μας Πανοσιολ. Αρχιμ. π. Ραφαήλ Γρίβας, ο Πρωτοσύγκελος της Ιεράς Μητροπόλεως Φωκίδος, Πανοσιολ. Αρχιμ. π. Νεκτάριος Μουλατσιώτης , ο Πρωτοσύγκελος της Ιεράς Μητροπόλεως Δημητριάδος, Πανοσιολ. Αρχιμ. π. Δαμασκηνός Κιαμέτης, ο Διευθυντής του Οικοτροφείου  της Ανωτάτης Εκκλησιαστικής Ακαδημίας  Αθηνών Πανοσιολ. Αρχιμ. π. Αγαθάγγελος Κόκλας, ο Πανοσιολ. Αρχιμ. π. Νεκτάριος Καλύβας, ο Αρχιερατικός Επίτροπος Τήνου Αιδεσιμολ. Πρωτ. π. Γεώργιος Φανερός , πολλοί ακόμη Ιερείς και Διάκονοι και  άπαντες οι Καθηγούμενοι και οι Καθηγουμένες των Μοναστικών Αδελφοτήτων της Ιεράς Μητροπόλεως μας.

Επικηδείους λόγους για την σπάνια προσωπικότητα, τις χριστιανικές αρετές και  την οσιακή βιοτή της μακαριστής Γερόντισσας Μαρίας  εξεφώνησαν: ο Προεξάρχων Μητροπολίτης Γουμενίσης κ. Δημήτριος, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Σύρου - Τήνου κ. Δωρόθεος και ο Γενικός Αρχιερατικό Επίτροπος της Ιεράς Μητροπόλεως μας Αιδεσιμολ. Πρωτ. π. Νεόφυτος Ραφαηλίδης, ο οποίος μετέφερε εκ μέρους του Ιερού Κλήρου της Φθιώτιδος τις συλλυπητήριες ευχές στον Ποιμενάρχη μας και τους οικείους του.

Ο Σεβασμιώτατος, έντονα συγκινημένος ευχαρίστησε τους αγίους Αρχιερείς, τον Ιερό Κλήρο, τους Άρχοντες και όλους τους πιστούς  για την τιμητική παρουσία τους προς το πρόσωπο της αειμνήστου μητρός του Μαρίας  και δια την συμπαράσταση εις το πένθος του και αναφερόμενος στην μητέρα του χαρακτηριστικά είπε:

«Ευχαριστώ όλους σας, διότι σήμερα ήλθατε να τιμήσετε μια καλή χριστιανή που ποθούσε την αγιότητα. Τέτοιες γυναίκες σπανίζουν στις μέρες μας. Ευχαριστώ τον Θεό που μου την χάρισε 102 χρόνια.

Αισθάνομαι θλίψη για τον αποχωρισμό, αλλά και μία αγαλλίαση διότι έφυγε ως χριστιανή έτοιμη για την βασιλεία των ουρανών. Μετά την Κυριακάτικη Θεία Λειτουργία που την παρακολούθησε μέσω του Ραδιοφώνου, έκλεισε τα μάτια της και πορεύθηκε στην αιωνιότητα.

Η Μάνα του κάθε ανθρώπου είναι ότι ιερότερο υπάρχει και η Μάνα του αγάμου κληρικού είναι ασπίδα και παρηγοριά για την ζωή του. Για εμένα ήταν ο Φύλακας Άγγελος της ζωής μου και είμαι βέβαιος ότι και τώρα με τις προσευχές της θα σκεπάζει και εμένα και τον αδελφό μου.

Πάντοτε ζούσε απλά και ταπεινά. Σε όλη  της την ζωή ζούσε πνευματικά, με  μελέτη της Αγίας Γραφής  και των βίων των αγίων. Με νηστεία αυστηρά και με μεγάλη  αγάπη για την Λειτουργική ζωή, την οποία ζούσε και χαιρόταν καθημερινώς.

Και πάλι σας Ευχαριστώ όλους σας και παρακαλώ προσευχηθείτε ο Κύριος να της χαρίσει, αντί των κόπων της, την αγάπη Του και το Φως του Παραδείσου».

Ακολούθησε η ταφή του σκηνώματός της στον αγιασμένο τόπο της Ιεράς Μονής Παναγίας Δαμάστας, που τόσο πολύ αγαπούσε, ενώ στην τελευταία της κατοικία την συνόδευσε χώμα από την γενέτειρά της, το  Ιερό νησί της Τήνου και λάδι από την κανδήλα της  Μεγαλόχαρης Παναγίας, τα οποία προσφιλώς μετέφερε ο Ποιμενάρχης της Τήνου κ. Δωρόθεος.

Τέλος εις μνήμην της μακαριστής Γερόντισσας Μαρίας παρετέθη καφές και φαγητό σε όλους στην Τράπεζα και στο Αρχονταρίκι της Μονής Δαμάστας.

Εκ της Ιεράς Μητροπόλεως Φθιώτιδος

Φωτό: Δημήτριος Ανάγνου και Νικόλαος Δαβανέλλος.

  

  

Η Πριγκίπισσα Νταϊάνα και ο π. Παύλος, μετέπειτα Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης

Παρουσίαση: π. Τιμόθεος Ηλιάκης 

Το 1995 ο 27χρονος Γιάννης, το μεγαλύτερο από τα 4 παιδιά της οικογένειας Καλυβιώτη από την Λίμνη Ευβοίας, αρρώστησε βαριά με κυστική ίνωση. Μετέβη στην Αγγλία, όπου και παρέμεινε για θεραπεία είκοσι ολόκληρους μήνες στο Νοσοκομείο Μπρόμπτον του Λονδίνου. 

Κοντά του και ο π. Παύλος Ιωάννου (μετέπειτα Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης), να δίνει δύναμη στον ίδιο και κουράγιο στην οικογένειά του. Τον νεαρό Ευβοιώτη, όπως και τον π. Παύλο, είχε γνωρίσει και η Πριγκίπισσα Νταϊάνα, στο Νοσοκομείο «Μπρόμτον» που νοσηλευόταν, σε μία από τις επισκέψεις που έκανε στα Νοσοκομεία του Λονδίνου. 

Ο Γιάννης "έφυγε" από τη ζωή, βυθίζοντας στο πένθος την οικογένειά του. Συγκινημένη από τον θάνατό του ήρθε στην Ελλάδα η Πριγκίπισσα Νταϊάνα και την υποδέχθηκε στην Λίμνη ο Αρχιερατικός Επίτροπος Μαντουδίου, Λίμνης και Αγίας Άννας π. Παύλος Ιωάννου, που δεν έπαψε στιγμή να εκδηλώνει με κάθε τρόπο την συμπαράσταση του στην Οικογένεια του Γιάννη. 

Τώρα και οι τρεις βρίσκονται κοντά στον Επουράνιο Πατέρα!...

Ο Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης Παύλος εκ βαθέων στην εκπομπή "Η άλλη όψη", 2012 [video]

Η Ι. Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος για την εκδημία του Μητροπολίτη Σισανίου και Σιατίστης Παύλου

(14/1/2019)

Η Εκκλησία της Ελλάδος με βαθειά συγκίνηση αναγγέλλει ότι μετέστη προς Κύριον χθες, 13 Ιανουαρίου 2019, ο μακαριστός Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης κυρός Παύλος σε ηλικία 71 ετών.

Ο μακαριστός Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης κυρός Παύλος γεννήθηκε το 1947 στην Χαλκίδα. Σπούδασε στην Θεολογική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Χειροτονήθηκε Διάκονος το 1973 και Πρεσβύτερος το 1974 και υπηρέτησε ως Εφημέριος και Ιεροκήρυξ στην Ιερά Μητρόπολη Χαλκίδος τόσο στο Μαντούδι Ευβοίας, όσο και στη Χαλκίδα.

Το 1998 διορίσθηκε Γραμματεύς της Συνοδικής Επιτροπής Χριστιανικής Αγωγής της Νεότητος και εν συνεχεία της Συνοδικής Επιτροπής Γάμου και Οικογενείας, των Συνοδικών Υποεπιτροπών των Ολυμπιακών Αγώνων, της χρηματοδοτήσεως των χριστιανικών οικογενειών της Θράκης για την απόκτηση τρίτου τέκνου και αυτής των Καλλιτεχνικών εκδηλώσεων της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος. Επίσης υπηρέτησε επί μία τριετία ως Διευθυντής Κατηχήσεως της Αποστολικής Διακονίας και Διευθυντής της Σχολής Κατηχητών και του Φροντιστηρίου Επιμορφώσεως Κατηχητών αυτής. Διετέλεσε παραγωγός ραδιοφωνικών εκπομπών του Ρ/Σ της Εκκλησίας της Ελλάδος. Την 4η Μαρτίου 2006 χειροτονήθηκε Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης.

Η Εξόδιος Ακολουθία του μακαριστού Μητροπολίτου Σισανίου και Σιατίστης κυρού Παύλου θα ψαλεί την Τετάρτη 16 Ιανουαρίου στις 12.00 στον Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Δημητρίου Σιατίστης, προεξάρχοντος του Μακαριωτάτου Αρχιεπισκόπου Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερωνύμου.

Τοποτηρητής της χηρευούσης Μητροπόλεως Σισανίου και Σιατίστης ορίσθηκε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Καστορίας κ. Σεραφείμ.

Εκ της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος

Πατριαρχικό Τρισάγιο για τον μακαριστό Μητροπολίτη Σισανίου και Σιατίστης Παύλο [+ video]

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, πληροφορηθείς στη Θεολογική Σχολή της Χάλκης, όπου βρίσκεται από την Κυριακή, τον αιφνίδιο θάνατο του αειμνήστου Μητροπολίτου Σισανίου και Σιατίστης κυρού Παύλου, τέλεσε στο Καθολικό της Ι.Μονής Αγίας Τριάδος, σήμερα, Δευτέρα, 14 Ιανουαρίου, Τρισάγιο υπέρ αναπαύσεως της ψυχής του μακαριστού Ποιμενάρχου μίας ιστορικής επαρχίας των «Νέων Χωρών», περιστοιχούμενος από κληρικούς της Πατριαρχικής Αυλής και Αδελφούς της Ι. Μονής.

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης με τον μακαριστό Μητροπολίτη Παύλο κατά την Πατριαρχική Επίσκεψη στη Μητρόπολη Σισανίου και Σιατίστης, τον Οκτώβριο του 2012 (φωτό: Ν. Μαγγίνας - Οικουμενικό Πατριαρχείο)

Πατριαρχική Λειτουργία για την εορτή της Περιτομής του Κυρίου στον εν Ιεροσολύμοις Ναό της Αναστάσεως [πλήρες video]

1η Ιανουαρίου 2019, σύμφωνα με το ιουλιανό ημερολόγιο, σήμερα, εορτή της Περιτομής του Κυρίου Ιησού, οπότε πραγματοποιήθηκε επίσημη νυκτερινή Πατριαρχική Λειτουργία στον πανίερο Ναό της Αναστάσεως των Ιεροσολύμων και τον Πανάγιο Τάφο, προεστώτος του Μακ. Πατριάρχου Ιεροσολύμων κ.κ. Θεοφίλου Γ΄και της Αγιοταφιτικής Αδελφότητος.

Κυριακή μετά τα Φώτα, 13.1.2019, στον Ναό της Φανερωμένης εν Βανάτω Ζακύνθου

Πρωί της Κυριακής μετά τα Φώτα, 13ης Ιανουαρίου 2019, στον Ναό της Φανερωμένης Μπανάτου, λειτουργούντος του Εφημερίου π. Παναγιώτη Καποδίστρια και ψαλλόντων των κ.κ. Δημητρίου Κάνδηλα και Χρυσοβαλάντη Δρογγίτη.

Η γη της Μονής Βουλκάνου δέχτηκε τον Προηγούμενό της Αρχιμανδρίτη Πανάρετο Γεωργόπουλο

Χριστός σε ἀναπαύσοι ἐν χώρᾳ ζώντων, καὶ πύλας Παραδείσου ἀνοίξοι  σοι καὶ βασιλείας δείξοι πολίτην καὶ ἄφεσίν σοι δῴη ὧν ἥμαρτες ἐν βίῳ φιλόχριστε.

Μετά θλίψεως και επ’ ελπίδι αναστάσεως αγγέλθηκε η προς Κύριον εκδημία του αρχιμανδρίτου Παναρέτου Γεωργοπούλου αδελφού εκ κουράς και προηγουμένου της Ιεράς Μονής Κοιμήσεως Θεοτόκου Βουλκάνου.

Η νεκρώσιμος ακολουθία ψάλθηκε τήν Κυριακήν 13ην Ιανουαρίου 2019 καί ωραν 1ην μεταμεσημβρινήν εις τον Ιερόν Ναόν Κοιμήσεως της Θεοτόκου της ως άνω Ι. Μονής Βουλκάνου.

Ο κατά κόσμον Αλέξανδρος Γεωργόπουλος, γεννήθηκε στο Νησί το έτος 1951. Εκάρη μοναχός το 1979 στην Ιερά Μονή Βουλκάνου από το μακαριστό Μητροπολίτη Μεσσηνίας Χρυσόστομο Θέμελη.

Υπό του ιδίου χειροτονήθηκε διάκονος και πρεσβύτερος το 1980, ενώ το 1987 χειροθετήθηκε  αρχιμανδρίτης και το 1992 πνευματικός - εξομολόγος. Διετέλεσε καθηγούμενός της ως άνω Ιεράς Μονής από το 1980 έως το 2007, οπότε παραιτήθηκε.

Διορίστηκε εφημέριος της ενορίας Αγίου Γεωργίου Πετραλώνων από το 1981 μέχρι το 2011, όπου και παραιτήθηκε από την ενεργό εφημεριακή υπηρεσία για λόγους υγείας. Επίσης, Ο Σεβ. Μητροπολίτης Μεσσηνίας κ.κ. Χρυσόστομος εξέφρασε την βαθεία θλίψη του για την εκδημία του εν λόγω ιερομονάχου, δεόμενος υπέρ αναπαύσεως της ψυχής του.

ΠΑΡΟΥΣΙΕΣ: Στη νεκρώσιμη ακολουθία παρέστησαν οι μητροπολίτες  Μεσσηνίας κ. κ. Χρυσόστομος, Σταγών και Μετεώρων κ.κ. Θεόκλητος, δεκάδες κληρικοί, ο πρώην υπουργός  εθνικής άμυνας Γιάννης Λαμπρόπουλος, ο τ. Βουλευτής της Ν.Δ. Δημήτρης Σαμπαζιώτης, ο δήμαρχος Μεσσήνης Γιώργος Τσώνης, ο τ. δήμαρχος Στάθης Αναστασόπουλος, οι αντιδήμαρχοι Μεσσήνης Κώστας  Γεωργακόπουλος και Γωγώ Παναγοπούλου, πρώην Γιώργος Αθανασόπουλος και Τάσος Ηλιόπουλος, αντιδήμαρχος Μελιγαλά  Οιχαλίας Γιάννης Ηλιόπουλος,  Καλαμάτας Γιώργος Φάββας, η πρόεδρος της Τοπικής Κοινότητας Βαλύρας Γεωργία Δημητρακοπούλου, σύσσωμο το διοικητικό συμβούλιο του Παμίσου με τον γραμματέα του Παναγιώτη Τσέρτο, ο Νίκος Ρούτσης μέλος του ΔΣ της ΕΠΣΜεσσηνίας, και πλήθος κόσμου από τα χωριά της Ιθώμης και την ευρύτερη περιοχή της Μεσσήνης.

Εξεδήμησε προς Κύριον ο Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης Παύλος

Εξεδήμησε προς Κύριον απόψε, 13.1.2019, αιφνίδια ο Μητροπολίτης Σισανίου και Σιατίστης Παύλος, αφήνοντας δυσαναπλήρωτο κενό στην Ιεραρχία της Εκκλησίας της Ελλάδος. Ήταν 71 ετών, Αρχιερέας δε από το 2006. Βρισκόταν στο σπίτι του στη Χαλκίδα κι εκεί βρέθηκε νεκρός από τους οικείους του. 

Διακρινόταν για την ρητορική αρματωσιά και την θεολογική επάρκειά του, υπήρξε μάλιστα συνομιλητής και πνευματικό ανάστημα του νεοφανούς Αγίου Ιακώβου Τσαλίκη, του εν Ευβοία. 

Τιμώντας την μνήμη του, αναμεταδίδουμε μιαν από τις τελευταίες ομιλίες του Μακαριστού περί του Αγίου Γέροντός του, προσευχόμενοι ο Άγιος Θεός να τον καταστήσει και συλλειτουργό Του, μαζί με τον Άγιο Ιάκωβο, στο ουράνιο Θυσιαστήριο.

Ο μακαριστός Μητροπολίτης Παύλος γεννήθηκε στην Χαλκίδα το 1947. Μετά το πέρας των εγκύκλιων σπουδών του εισήλθε στο Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών αποφοίτησε το 1971. Το 1973 χειροτονήθηκε Διάκονος από τον Μητροπολίτη Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων Νικόλαο και τοποθετείται στο Μαντούδι. Τον Νοέμβριο του 1974, χειροτονήθηκε πρεσβύτερος κι έλαβε το οφίκιο του Αρχιμανδρίτη από τον Μητροπολίτη Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων Χρυσόστομο και ανέλαβε την ενορία του Μαντουδίου για μια εικοσιπενταετία. Στην περιοχή αυτή και με την ιδιότητα του Αρχιερατικού Εκπροσώπου Μαντουδίου, Λίμνης και Αγίας Άννας ανέπτυξε αξιόλογη κηρυκτική και ποιμαντική δραστηριότητα. 
     Από το έτος 1998, κλήθηκε από την Ιερά Σύνοδο της Εκκλησίας της Ελλάδος να αναλάβει τη Γραμματεία της Συνοδικής Επιτροπής Χριστιανικής Αγωγής της Νεότητος, της Συνοδικής Υποεπιτροπής για τη χρηματοδότηση των Χριστιανικών οικογενειών της Θράκης για την απόκτηση τρίτου τέκνου, της Συνοδικής Υποεπιτροπής για τους Ολυμπιακούς Αγώνες, της Συνοδικής Υποεπιτροπής Καλλιτεχνικών Εκδηλώσεων και της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Γάμου, Οικογενείας, Προστασίας Παιδιού και Δημογραφικού Προβλήματος. Επίσης του ανετέθηκε η Διεύθυνση Κατηχήσεως, της Σχολής Κατηχητών και του Φροντιστηρίου Επιμορφώσεως Κατηχητών της Αποστολικής Διακονίας. Πολλά έτη είναι παραγωγός Ραδιοφωνικών Εκπομπών του Ραδιοφωνικού Σταθμού της Εκκλησίας της Ελλάδος. Διετέλεσε πρόεδρος του Φιλανθρωπικού Ιδρύματος «Τάσος Γεωργιάδης». 
     Για τριάντα και πλέον έτη ασχολήθηκε με τους νέους και τα προβλήματά τους, ως ιερέας, πνευματικός, κατηχητής και εκπαιδευτικός, ενώ παράλληλα κλήθηκε να μιλήσει σε σχολές γονέων, ιερατικά και νεανικά συνέδρια σε πολλές Ιερές Μητροπόλεις της Ελλάδος και της Κύπρου. 
    Την 28η Φεβρουαρίου 2006 εξελέγη από την Ιεραρχία της Εκκλησίας της Ελλάδος Μητροπολίτης της Ιεράς Μητροπόλεως Σισανίου και Σιατίστης, η χειροτονία του έγινε στις 4 Μαρτίου 2006, στο Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αθηνών. Ιδιαίτερη μέριμνα του Μητροπολίτου ήταν η καλλιέργεια των ιερατικών και μοναχικών κλήσεων. Στα 14 χρόνια ποιμαντορίας στην Ιερά Μητροπόλη Σισανίου και Σιατίστης ανεγέρθηκαν και αποκαταστάθηκαν πολλοί ιεροί ναοί, ιδρύθηκαν νέες ενορίες, χειροτονήθηκαν νέοι κληρικοί. Ήταν συγγραφέας βιβλίων και έχει δημοσιεύσει άρθρα στον ημερήσιο και εκκλησιαστικό περιοδικό τύπο.

ΑΚΟΛΟΥΘΕΙ ΤΟ ΒΙΝΤΕΟ ΤΗΣ ΧΕΙΡΟΤΟΝΙΑΣ ΤΟΥ ΜΑΚΑΡΙΣΤΟΥ ΠΑΥΛΟΥ ΣΕ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗ ΣΙΣΑΝΙΟΥ ΚΑΙ ΣΙΑΤΙΣΤΗΣ (4.3.2006)

Αυτοκέφαλο Ουκρανίας: Θεραπεία πνευματικού προβλήματος

Η ΑΥΓΗ, 13 Ιανουαρίου 2019 18:10

Του Ανδρέα Νανάκη*   

Η επισκοπoκεντρική δομή της Εκκλησίας, κατ' αντανάκλαση της ουράνιας, απαθούς ιεραρχικής τάξης, επιδρά καταλυτικά στα δρώμενα των επιγείων, πολλάκις εμπαθών καταστάσεων.

«Η ανθρώπινη προσωπικότητα, σε όλες τις βαθμίδες της αμαρτίας, είναι στη βάση της θεοκεντρική και χριστοκεντρική και το νόημα και το πλήρωμά της το βρίσκει στη συνένωση με τον Θεάνθρωπο και Σωτήρα Ιησού Χριστό» (π. Ιουστίνος Πόποβιτς)

Η επισκοπoκεντρική δομή της Εκκλησίας, κατ' αντανάκλαση της ουράνιας, απαθούς ιεραρχικής τάξης, επιδρά καταλυτικά στα δρώμενα των επιγείων, πολλάκις εμπαθών καταστάσεων. Άλλοτε ο πειρασμός της ματαιοδοξίας και της συλλογικής ή ατομικής φιλοδοξίας, άλλοτε η βεβαιότητα της πνευματικής αυτάρκειας και πληρότητας και άλλοτε η συμπόρευση με άρχοντες και εξουσίες του κόσμου τούτου συστοιχίζουν Εκκλησία και επισκόπους σε πολιτικές στοχεύσεις και σκοπιμότητες, με αποτέλεσμα οι συνεπίσκοποι, με τους οποίους συλλειτούργησαν και συνυπέγραψαν για την αναγκαιότητα του ουκρανικού αυτοκεφάλου κοινές διακηρύξεις, εν προκειμένω αρχιερείς να καθαιρούνται, στον δε εκκλησιαστικό αφορισμό να επικαλούνται κανονικά παραπτώματα τα οποία επί τούτου ενθυμήθηκαν.

Επί της ουσίας, όμως, ενδύουμε με εκκλησιαστικό μανδύα αμαρτωλές σκοπιμότητες, άρα δρούμε αντιεκκλησιαστικά. Μακάρι στον έσω μας άνθρωπο, στις παραπάνω περιπτώσεις, να ομολογούμε καθαρτικά την αλήθεια και την πειρασμική δοκιμασία της ψυχοπαθούς (πάθη ψυχής) αυτής εκκλησιαστικής καταστάσεως, η οποία διαταράσσει την ενότητα και την ειρήνη της Εκκλησίας και επιφέρει διαμελισμό εις τον άρραφο χιτώνα του Κυρίου μας.

Η ενότητα και η ειρήνη στη διαχρονική, εκκλησιαστική, πατερική, εμπειρική μαρτυρία, προϋποθέτουν θεοκεντρικότητα και χριστοκεντρικότητα. Καρπός αυτής της πνευματικής καταστάσεως είναι η συγχώρεση που επιφέρει την εκκλησιαστική ειρήνη.

Η τραγικότητα σε τέτοια γεγονότα κορυφώνεται όταν έχουμε παρελθόν που μόλις ξεπερνά τον έναν αιώνα. Ο λόγος για τη ρωσική επανάσταση του 1917. Με το τέλος της Σοβιετικής Ένωσης επανήλθε εκείνο το σφιχταγκάλιασμα της ρωσικής Εκκλησίας με την τότε τσαρική εξουσία. Όχι, βέβαια, ότι το μυστήριο της Χάριτος του Θεού δεν δρούσε και τότε σωτηριολογικά για τους ανθρώπους. Ο Σεραφείμ του Σαρώφ (1754-1833) αγίασε στην προεπαναστατική Ρωσία, η δε Αγία Ματρώνα η τυφλή (1881-1952) αγίασε μετά τη ρωσική επανάσταση του 1917, όπως και οι μάρτυρες του σοβιετικού καθεστώτος, αλλά και οι ασκητές, οι όσιοι και οι ομολογητές επί τσαρικής εποχής.

Οι παρεκκλίσεις που επισημάναμε, αλλά και οι όποιες άλλες εκτροπές συνθέτουν και εκφράζουν την απουσία ή την έλλειψη της Χάριτος του Θεού, η οποία φωτίζει το νουν, καθαίρει την καρδία, οδηγεί στην ταπείνωση, επιφέρει την αυτομεμψία, διαμορφώνει ταπεινή υπόσταση. Η κοινωνία με τον Χριστό μάς διαφυλάττει από τη δαιμονική κατάσταση της αυτάρκειας που κορυφώνεται μέσα στη βεβαιότητα της πνευματικής πληρότητας και κλονίζει την πίστη στη δύναμη της όποιας ιδεολογικής δομής του κόσμου τούτου: στρατιωτικής, πολιτικής, θρησκευτικής, που και πρόσωπα εκκλησιαστικά, πολλάκις, έχουν ειδωλοποιήσει, πιστέψει και υπερασπιστεί, επικαλούμενα το όνομα Χριστού και της Αγίας Εκκλησίας Του. Ο σύγχρονος πατέρας της Εκκλησίας Ιουστίνος Πόποβιτς, επειδή όχι μόνο βιωματικά γνώρισε αυτό το δράμα, αλλά και προσπάθησε να το θεραπεύσει, διότι πρόκειται για πνευματικό πρόβλημα, μας έγραφε ότι: «Η ανθρώπινη προσωπικότητα, σε όλες τις βαθμίδες της αμαρτίας, είναι στη βάση της θεόκεντρική και χριστοκεντρική».

Η απουσία ή το έλλειμμα της θεοκεντρικότητας και χριστοκεντρικότητας στη ζωή του όποιου εκκλησιαστικού συνόλου οδηγεί στο δράμα του διχασμού και της διαίρεσης ως πνευματική συνέπεια πειρασμικών επιλογών, διότι η όποια αμαρτωλότητα του έως χθες συλλειτουργού μας είναι ασυγχώρητη για εμένα τον «αναμάρτητο».

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος, εδραζόμενος στο φιλοκαλικό αυτό θεμέλιο ότι η αμαρτωλότητα δεν καταλύει τη θεοκεντρικότητα και τη χριστοκεντρικότητα της ανθρώπινης υπόστασης, με συνείδηση και φρόνημα πνευματικής διάκρισης, εκ της οποίας απορρέουν η υπομονή, η σιωπή, η προσδοκία αλλά και η συγχωρητικότητα, για τριάντα χρόνια περίπου, από το 1991, όταν αποφασίστηκε η ανεξαρτησία της Ουκρανίας, έως το 2018, είχε εμπιστευθεί στο Πατριαρχείο της Μόσχας το εκκλησιαστικό πρόβλημα του ουκρανικού ανεξάρτητου κράτους. Προσδοκούσε ότι η Εκκλησία της Ρωσίας θα ηδύνατο να επιφέρει την ειρήνη και την ενότητα στην Ορθόδοξη Εκκλησία της Ουκρανίας. Αυτό όμως προϋπέθετε την πνευματική προσέγγιση και διάκριση του ουκρανικού εκκλησιαστικού προβλήματος από την Εκκλησία της Ρωσίας.

Τον Αύγουστο του 2014, ο Πατριάρχης Μόσχας Κύριλλος, στο συγχαρητήριο γράμμα του προς τον διαδεχόμενο τον προ μηνών εκδημήσαντα προκάτοχό του Βλαδίμηρο και ενθρονιζόμενο στη Λαύρα του Κιέβου μητροπολίτη Ονούφριο, περιέγραφε τον εκκλησιαστικό διχασμό στο ουκρανικό κράτος που δημιουργήθηκε μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης. Και ομολογούσε ο Μόσχας ότι: «Οι ιεράρχες έχουν αναθέσει στα χέρια σας την τύχη της ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας στην πιο δύσκολη στιγμή της ιστορίας της Ουκρανίας... πονάμε για τις αιματηρές συγκρούσεις στην Ουκρανία... άνθρωποι πεθαίνουν κάθε μέρα... οι πληγές του ουκρανικού λαού είναι ανοιχτές και αιμορραγούν...».

Από το 1992 έως το 2018 με πατριάρχες Ρωσίας τον Αλέξιο (1990 - 2008) και τον Κύριλλο (2009 έως σήμερα) διαμορφώθηκαν δύο βασικοί πόλοι στην εκκλησιαστική ζωή της Ουκρανίας. Η υπό τον Ονούφριο Εκκλησία, έχουσα την αναφορά της στη Ρωσία, την οποία όλοι μας αναγνωρίζαμε ως Εκκλησία κανονική, και η υπό τον Φιλάρετο. Μάλιστα, ο Οικουμενικός Πατριάρχης κάλεσε, χωρίς όμως να βρει ανταπόκριση, τον επικεφαλής της μητροπολίτη Κιέβου Ονούφριο να μεταβούν από κοινού στην Καππαδοκία.

Ο Φιλάρετος είχε πολυτάραχη πορεία. Τοποτηρητής του Πατριαρχείου Μόσχας και συνυποψήφιος με τον εκλεγέντα Πατριάρχη Αλέξιο (1990), ονομάζεται από τον Μόσχας το ίδιο έτος μακαριώτατος μητροπολίτης Κιέβου και πάσης Ουκρανίας. Συνομιλεί δε με τον φερόμενο Πατριάρχη Ουκρανίας, καθαιρείται (1992) και τον διαδέχεται ο Κιέβου Βλαδίμηρος, ενώ το 1997 αναθεματίζεται από τον Μόσχας γιατί με τους περί αυτόν αρχιερείς και πιστούς ονομάζεται Πατριάρχης Ουκρανίας.

Φιλάρετος και Ονούφριος, ως μητροπολίτης Κιέβου και πάσης Ουκρανίας ο πρώτος και ως επίσκοπος Τσερνοβίτσι και Μπουκοβίνας ο δεύτερος, τον Νοέμβριο του 1991 συνυπέγραψαν και απέστειλαν στον Μόσχας ομόφωνη απόφαση της κληρικολαϊκής συνέλευσης της ουκρανικής ορθόδοξης Εκκλησίας, που συνήλθε από 1 έως 3 Νοεμβρίου 1991 στη Λαύρα των σπηλαίων του Κιέβου. Στο κείμενο αναφέρουν: «Τα μέλη της συνελεύσεως, τα οποία αντιπροσωπεύουν το σύνολο των Ουκρανών επισκόπων, κληρικών, λαϊκών, μοναστηριών και θρησκευτικών σχολείων, ομόφωνα αποφάσισαν να απευθύνουν έκκληση προς την αγιότητά Σας και την ιεραρχία της ρωσικής Ορθόδοξης Εκκλησίας με την αίτηση για τη χορήγηση της πλήρους κανονικής ανεξαρτησίας, δηλαδή αυτοκεφαλίας της ουκρανικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, για να διευκολυνθεί η αναγνώριση της Ορθόδοξης Εκκλησίας της Ουκρανίας από όλες τις τοπικές Εκκλησίες ως ισότιμες αδελφές Εκκλησίες στην οικογένεια των Ορθοδόξων Εκκλησιών και να προωθήσουν την ίδρυση του Πατριαρχείου Κιέβου από τους Πατριάρχες της Ανατολής και τους αρχηγούς άλλων τοπικών Εκκλησιών».

Σε όλα αυτά τα τριάντα χρόνια ο εκκλησιαστικός διχασμός στην Ουκρανία κατέστη ανεξέλεγκτος. Η Εκκλησία της Ρωσίας αλλά και η Πολιτεία ας αναζητήσουν τις ευθύνες. Ο Λεονίντ Κραβτσούκ (1991-1994), πρώτος πρόεδρος της Ουκρανίας, ήταν προσκείμενος στη Ρωσία. Με τον διάδοχό του Λεονίζ Κούτσμαν (1994-1999) και (1999-2004) αρχίζουν οι σχέσεις της Ουκρανίας με το ΝΑΤΟ και την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Ήταν τότε η εποχή που η Μόσχα μπορούσε να επιλύσει το πρόβλημα του εκκλησιαστικού και εθνικού διχασμού. Ήδη από το 1992 ο Φιλάρετος ζήτησε από τον Οικουμενικό Πατριάρχη Βαρθολομαίο να άρει το Γράμμα (1686) του Πατριάρχη Διονυσίου Ε’ και να θέσει το Κίεβο υπό την κανονική του δικαιοδοσία. Όμως ο Πατριάρχης Βαρθολομαίος ανακάλεσε το γράμμα μετά από είκοσι έξι χρόνια, στις 11 Οκτωβρίου 2018, με την περί Αυτόν Αγίαν και Ιεράν Σύνοδον, όπως έγραψε την επομένη στον μητροπολίτη Κιέβου Ονούφριο: «Κανονικώς ανεκάλεσεν την ισχύν του» και «μη δυναμένης της αδελφής Εκκλησίας της Μόσχας την θεραπείαν ταύτην επιφέρειν, απεφάσισεν ομοφώνως ίνα απονείμη... αυτοκεφαλίαν εις το κράτος της Ουκρανίας».

Βαθύτατα πνευματικό υπήρξε και παραμένει το υπόβαθρο των πρωτοβουλιών και των αποφάσεων του Βαρθολομαίου. Όταν οι πολλοί διστάζαμε, ο Οικουμενικός Πατριάρχης για την θεραπεία του πειρασμικού διχασμού στην Ουκρανία, εδραζόμενος επί των κανονικών δικαιωμάτων της Πρωτόθρονης Εκκλησίας του ορθοδόξου κόσμου, αφουγκράστηκε και αποδέχθηκε τις διαρκείς και συνεχείς εκκλήσεις των κορυφαίων θεσμικών εκπροσώπων του ουκρανικού λαού και με την περί Αυτόν Αγία και Ιερά Σύνοδο, διά του έκκλητου, συγχώρεσε και αποκατέστησε τον Φιλάρετο με τον Μακάριο και τους περί αυτούς κληρικούς και λαϊκούς.

Ο Βαρθολομαίος εφάρμοσε στην πράξη της εκκλησιαστικής μας ζωής το βίωμα του π. Ιουστίνου Πόποβιτς (1894 - 1979), ο οποίος μέσα από την προσευχητική μελέτη των ομιλιών του οσίου πατρός ημών Μακαρίου του Αιγυπτίου κατέληξε ότι η όποια αμαρτωλότητα δεν καταλύει το χριστοκεντρικό και θεοκεντρικό της ανθρώπινης υπόστασης. Στην παραπάνω επιστολή ο Οικουμενικός Πατριάρχης κάλεσε και τον Ονούφριο «όπως συμμετάσχητε προφρόνως και εν πνεύματι ομονοίας και ενότητος, μετα της υφ’ υμάς ιεραρχίας, εις την υπό σύγκλησιν ιδρυτικήν της ενιαίας Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ουκρανίας Συνέλευσιν και τας εκλεκτορικάς διαδικασίας προς ανάδειξιν του προκαθημένου αυτής, δυναμένης, ασφαλώς, και της υμετέρας ιερότητος υποβαλείν υποψηφιότητα προς τούτο».

Τι άλλο θα μπορούσε να κάνει η Μεγάλη του Χριστού της Κωνσταντινουπόλεως Εκκλησία από το να καλέσει τον μητροπολίτη Ονούφριο να εκλεγεί προκαθήμενος της αυτοκέφαλης Εκκλησίας της Ουκρανίας; Πρόταση την οποία ούτε να συζητήσει δεν θέλησε.

Το Οικουμενικό Πατριαρχείο μνημονεύει στα δίπτυχα «Κυρίλλου Μόσχας», και κατά την ημέρα των Θεοφανείων του σωτηρίου έτους 2019, ο Οικουμενικός Πατριάρχης στο σεπτό Κέντρο της Ορθοδοξίας επέδωσε τον τόμο της αυτοκεφαλίας στον Κιέβου Επιφάνιο. Πάντα δε ταύτα εν Πνεύματι Αγίω διά την ενότητα και την ειρήνη των «ευσεβών και ορθοδόξων χριστιανών».

Εντέλει, το πραγματικό δίλημμα της εκκλησιαστικής ζωής και το ζητούμενο άθλημα της συγκρότησης του εκκλησιαστικού σώματος στο διάβα των αιώνων παραμένει το ίδιο και απαράλλακτο: θεοκεντρικότητα και χριστοκεντρικότητα, όπως μας διδάσκει η αδιάψευστη βιωμένη εμπειρία των αγίων της Εκκλησίας μας ή ανθρωποκεντρικότητα και πολιτικοϊδεολογική ιδιοτέλεια στη θεώρηση των εκκλησιαστικών πραγμάτων, όπως μας υπαγορεύει η πεπτωκυία ανθρώπινη ύπαρξή μας;

* Ο Ανδρέας Νανάκης είναι μητροπολίτης Αρκαλοχωρίου Καστελλίου και Βιάννου, καθηγητής Θεολογικής Σχολής ΑΠΘ

Αντιπροσωπεία εκ Φαναρίου στον Πρωθυπουργό Ελλάδας και Αρχιεπίσκοπο Αθηνών

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΝ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΘΕΝ

Ἀνακοινοῦται διά τοῦ παρόντος, ὅτι κατά τήν τελευταίαν συνεδρίαν τῆς Ἁγίας καί Ἱερᾶς Συνόδου, προτάσει τῆς Α. Θ. Παναγιότητος, ἀπεφασίσθη ὅπως Ἀντιπροσωπεία τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου μεταβῇ εἰς Ἀθήνας διά νά ἔχῃ συνομιλίας μετά τοῦ Ἐξοχωτάτου Πρωθυπουργοῦ κ. Ἀλεξίου Τσίπρα καί τοῦ Μακαριωτάτου Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν καί πάσης Ἑλλάδος κ. Ἱερωνύμου, ὡς, ἐνδεχομένως, καί ὑπηρεσιακῶν παραγόντων, ἐπί θεμάτων κοινοῦ ἐνδιαφέροντος.

Ἡ Ἀντιπροσωπεία θά τελῇ ὑπό τήν ἡγεσίαν τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Γέροντος Πριγκηποννήσων κ. Δημητρίου, μέλη δέ αὐτῆς θά εἶναι οἱ Σεβ. Μητροπολῖται, Γαλλίας κ. Ἐμμανουήλ, Κισάμου καί Σελίνου κ. Ἀμφιλόχιος, ἐκ μέρους τῶν Ἐπαρχιῶν Κρήτης καί Δωδεκανήσου, Ἀδριανουπόλεως κ. Ἀμφιλόχιος, Διευθυντής τοῦ ἐν Ἀθήναις Γραφείου Ἐκπροσωπήσεως τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, καί ὁ Πανοσιολ. Ἀρχιμ. κ. Ἰωακείμ, Ἀρχιγραμματεύς τῆς Ἁγίας καί Ἱερᾶς Συνόδου.

Ἐν τοῖς Πατριαρχείοις, τῇ 13ῃ Ἰουαρίου 2019