Κυριακή του Ασώτου, 24.2.2019, στον νεοεγκαινιασθέντα Καθεδρικό της πόλης Pointe-Noire, Congo

Την Κυριακή, 24η Φεβρουαρίου 2019, ο Σεβ. Μητροπολίτης Μπραζαβίλ και Γκαμπόν κ. Παντελεήμων ετέλεσε την πρώτη Αρχιερατική Θεία Λειτουργία ως ο επιχώριος Ιεράρχης στον προ εβδομάδος εγκαινιασθέντα από την ΑΘΜ τον Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής κ.κ. Θεόδωρο Β’ νέο Ιερό Καθεδρικό Ναό Αγίου Δημητρίου Pointe-Noire όπου κήρυξε και τον θείο λόγο.

Προ του πέρατος της Ευχαριστιακής Συνάξεως ο οικείος Μητροπολίτης εξέφρασε ευγνώμονες ευχαριστίες προς όλα τα στελέχη και το Χριστεπώνυμο πλήρωμα της τοπικής Εκκλησίας για την άψογη συνεργασία και την άρτια διοργάνωση τόσον των ιερών εγκαινίων του περικαλλούς Καθεδρικού Ναού, όσον και της απολύτως επιτυχούς επισήμου επισκέψεως του Σεπτού Προκαθημένου του Αποστολικού και Πατριαρχικού Θρόνου του Αγίου Μάρκου στην Ιερά Μητρόπολη Μπραζαβίλ.

Του Ασώτου

Τι μπορεί να πει κανείς εμπρός στο μεγαλείο της αγάπης του Θεού για τον άνθρωπο! Μέσα από την μοναδική παραβολή του Ασώτου αποκαλύπτεται με τόση απλότητα η αγάπη του Πατέρα!

Περίμενε υπομονετικά ο Πατέρας την επιστροφή του υιού του. Μόλις τον αντίκρισε από μακριά να έρχεται, δεν μπορούσε άλλο να περιμένει. Έτρεξε και τον αγκάλιασε, καλύπτοντας ο Ίδιος το κενό που είχε απομείνει, μέχρι να επιστρέψει ο Άσωτος υιός.

Αυτή είναι η αγάπη του Πατέρα, ο Οποίος μας περιμένει να πάρουμε τον δρόμο της επιστροφής κοντά Του. Αυτός μόνο περιμένει. Το μόνο που θέλει είναι να μας κλείσει στην αγκαλιά Του. Αυτός μετά θα καλύψει κάθε κενό και ατέλεια που θα έχει δημιουργήσει η συμπεριφορά μας.

Αυτή η Πατρική αγάπη, η μοναδική, η οποία θεραπεύει και αναπληρώνει την ζωή μας, είναι η βεβαιότητα της σωτηρίας μας.

Καλή Σαρακοστή!

+Αρχιμανδρίτης Βαρθολομαίος, Καθηγούμενος Ι. Μ. Εσφιγμένου Αγίου Όρους

Η Ενθρόνιση του πρώτου Επισκόπου Μαλάουι κ. Φωτίου

Σε ιδιαίτερα κατανυκτική ατμόσφαιρα τελέσθηκε σήμερα Κυριακή του Ασώτου, 24 Φεβρουαρίου 2019, η ενθρόνιση του πρώτου Επισκόπου Μαλάουι κ. Φωτίου της νεοσύστατης επισκοπής Μαλάουι, από τον εκπρόσωπο της Α.Θ.Μ., του Πάπα και Πατριάρχου Αλεξανδρείας κ.κ. Θεοδώρου Β΄, Σεβ. Μητροπολίτη Ζάμπιας. Η ενθρόνιση έλαβε μέρος στον Ιερό Ναό Αγίου Νεκταρίου στο Μπλαντάιρ.

     Προηγήθηκε Αρχιερατική θ. Λειτουργία, προεξάρχοντος του Σεβ. Μητροπολίτη Ζάμπιας κ. Ιωάννη, του μέχρι πρότινος υπευθύνου της Αρχιερατικής Περιφέρειας αυτής, συλλειτουργούντος του Μητροπολίτη Μπουρούντι και Ρουάντας, υπερτίμου και εξάρχου Εσωτέρας Αφρικής κ. Ιννοκέντιου. 
     Στο τέλος της Θείας Λειτουργίας, σύμφωνα με το τυπικό της Αλεξανδρινής Εκκλησίας, εισήλθε στον Ιερό Ναό ο νέος Επίσκοπος, Θεοφιλέστατος κ. Φώτιος. Τον υποδέχτηκε ο Σεβ. κ. Ιωάννης, ο ιερός κλήρος και το χριστεπώνυμο πλήρωμα της τοπικής εκκλησίας αποτελούμενο από ιθαγενείς, πιστούς και μέλη της Ελληνικής Κοινότητας . 

     Ακολούθησε η τελετή της Ενθρονίσεως. Στη συνέχεια ο Σεβ. κ. Ιωάννης απευθυνόμενος στον νέο Επίσκοπο έκανε μνεία του έργου που επιτελέστηκε τα τελευταία χρόνια στην επαρχία του και του ευχήθηκε ο Θεός να τον στηρίζει στη νέα αρχιερατική Διακονία,ωστε να συνεχίσει και να αυξήσει το ιεραποστολικο έργο.

Η Ομιλία του Μητροπολίτη Ζάμπιας κ. Ιωάννου 

Σεβασμιότατε αδερφέ Ιννοκέντιε της πολύπαθης και ταλαιπωρημένης περιοχής της αφρικανικής ηπείρου Ρουάντα και Μπουρούντι, αγαπητοί Πατέρες, Εξοχότατε Κύριε Πρεσβευτή της Ελλάδος, Αξιότιμε Κύριε Πρόξενε της Κύπρου, Επίτιμος Κυρία Πρόεδρε της Ελληνικής Κοινότητας και Αξιότιμε Κύριε Πρόεδρε της Εκκλησιαστικής Επιτροπής, Αγαπητοί προσκεκλημένοι αδελφοί, αδελφές και αγαπητά μου παιδιά, ΕΥΛΟΓΗΜΕΝΟΣ Ο ΕΡΧΟΜΕΝΟΣ ΕΝ ΟΝΟΜΑΤΙ ΚΥΡΙΟΥ!

     Η μέχρι πρότινος Αρχιερατική μας περιφέρεια, προτάσει της Α.Θ.Μ. του Μακαριωτάτου Πάπα και Πατριάρχου Αλεξανδρείας και Πάσης Αφρικής κ.κ.ΘΕΟΔΩΡΟΥ Β΄ και δικής μας συγκατάθεσης, ανυψώθηκε σε Επισκοπή, δια Πατριαρχικού και Συνοδικού Τόμου.

     Με ιδιαίτερη τιμή και περισσή χαρά, στέκομαι ενώπιόν σας σήμερα, με την ευκαιρία της ιστορικής ενθρονίσεως του 1ου Επισκόπου στο Μαλάουι Κυρίου Φωτίου, μετά από τη σεπτή εντολή και ευλογία του Αλεξανδρινού Προκαθημένου.Δοξολογώ το όνομα του Αγίου Θεού μας, διότι με αξίωσε να υπηρετήσω κι εγώ τους Ορθοδόξους πιστούς της πανέμορφης αυτής χώρας, να υπηρετήσω, «το κατά δύναμιν», την ιεραποστολική προσπάθεια του Πατριαρχείου μας και να διατηρώ στην καρδιά μου τις πιο ωραίες αναμνήσεις και μοναδικές εμπειρίες που βίωσα κατά την διάρκεια της εδώ τριετούς μου διακονίας. Το Μαλάουι έχει ευγενείς σε χαρίσματα και πολύ πλούσιους σε αγάπη και πολιτισμό, αλλά όχι τόσο σε χρήματα, κατοίκους. Θα το διαπιστώστε και Εσείς από τις πρώτες στιγμές της διακονίας σας. Στέκομαι σήμερα εδώ Θεοφιλέστατε, για να σας παραδώσω, την εκ των χειρών του Πατριάρχου μας, αρχιερατική ράβδο, του ευλογημένου από το Θεό τούτου τόπου, που πολύ αγάπησε και ανάλωσε τις δυνάμεις του για την εδραίωση της Ορθόδοξης πίστης και που αγωνίστηκε για την θεμελίωση της στη χώρα αυτή. Θα είστε Εσείς λοιπόν, από τούτη την ιστορική στιγμή και στο εξής, ο στεκάμενος «επί την λυχνίαν» Επίσκοπος, που θα συνεχίσει τη ζωή της Ορθοδόξου Εκκλησίας μας, εδώ στο Μαλάουι. Γνωρίζετε και γνωρίζουμε όλοι μας, αγαπητοί μου αδελφοί, ποια η θέση, η παρουσία και η αξία ενός Επισκόπου σε μια τοπική Εκκλησία. Ότι ο Επίσκοπος είναι «εις τύπον και τόπον Χριστού» και «όπου ο Επίσκοπος εκεί και Εκκλησία», κατά τον μεγάλο Θεοφόρο Πατέρα μας Άγιο Ιγνάτιο. Δια τούτο, οφείλετε να αποδίδετε αγαπητοί μου στον νέο σας ποιμενάρχη Φώτιο, την οφειλομένη τιμή και τον απαραίτητο σεβασμό στο ύψιστον αρχιερατικό του αξίωμα. Η αγάπη σας, γνωρίζω πολύ καλά εκ της εδώ διακονίας μου, είναι περισσή. Αυτήν την αγάπη, και γιατί όχι ακόμα περισσότερη, να καταθέτετε συνεχώς ως «θυμίαμα εύοσμον, μύρον πολύτιμον» στον νέο σας πνευματικό Πατέρα και χειραγωγό σας εις Χριστόν. Εδώ, Θεοφιλέστατε άγιε Μαλάουι, στην καρδιά της Ελληνικής Ομογένειας και Ορθοδόξου Ιεραποστολής και στον περικαλλή τούτο Ναό του Αγίου Νεκταρίου, θα συναντάτε τους συνεργάτες σας, τους ανθρώπους σας, που είναι οι συν-Κυρηναίοι σας, που θα σηκώνουν μαζί σας τον βαρύ, αλλά ταυτόχρονα γλυκύτατο, σταυρό της διακονίας σας. Είμαι πεπεισμένος ότι μαζί τους θα βρίσκετε ανάπαυση στους κόπους και τις αγωνίες σας. Είμαι απόλυτα βέβαιος Θεοφιλέστατε, ότι θα συνεχίσετε και θα επαυξήσετε το πολύπλευρο πνευματικό και κοινωνικό έργο που επιτελείται στην Ιερά τούτη Επισκοπή κατά τα τελευταία έτη, έργο το οποίο ευαρεστεί πρωτίστως τον αρχηγό της πίστεώς μας Ιησού Χριστό και εκπληρώνει τις προσδοκίες, το όραμα και τις ελπίδες του Πατριάρχου μας κ.κ.Θεοδώρου Β΄, για την προώθηση έτι περισσότερο της ιεραποστολικής προσπάθειας στον τόπο αυτό. Και είμαι βέβαιος ότι θα τα καταφέρετε, διότι είστε άνθρωπος αγάπης, υπομονής και καταλλαγής.

     Η ιεραποστολική αυτή προσπάθεια ενεργείται από τους ιερείς του Μαλάουι, κάτω από δύσκολες συνθήκες και υπό την επίβλεψη, του αποσπασμένου από την Ελλάδα Αιδεσιμολογιοτάτου πατρός Ερμολάου Ιατρού, Εφημερίου, Διδασκάλου και Αρχιερατικού Επιτρόπου. Τον οποίο θερμά ευχαριστώ για την συμπαράσταση, αφοσίωση και την βοήθεια κατά την εδώ διακονία μου. 

     Δεν εξαντλείται μόνο στα παραπάνω η όλη προσπάθεια. Χρειάζεται εντατικοποίηση της ιεραποστολικής δράσης, για να μπορέσει να αποδώσει καρπούς πνευματικούς. Χρειάζεται συνεχής εποπτεία, εντατικός αγώνας, διαρκής κόπος και μόχθος. Είμαι σίγουρος, Θεοφιλέστατε, ότι επί των ημερών της αρχιερατείας σας, θα ανθίσει το άνθος της Ορθόδοξης πίστης σε αυτήν την περιοχή. Το έδαφος έχει οργωθεί και ήδη έχει σπαρθεί της πίστεως ο σπόρος.Όπως θα διαπιστώσετε οι 33 Ενορίες σπαρμένες σε όλα τα μήκη και πλάτη της χώρας, διαθέτουν Ναούς, σπίτια για τους Ιερείς και διδασκάλους, σχολεία και εκκλησιαστικό φροντιστήριο, μεταφραστικό κέντρο, πνευματικά κέντρα, βιβλιοθήκες, ιατρεία, ξενώνες φιλοξενίας, καθώς και ένα κέντρο σίτισης ορφανών παιδιών προσχολικής ηλικίας. Όλα αυτά χρειάζονται τη δικιά σας περιποίηση έως την ευλογημένη ώρα της συγκομιδής των καρπών.

     Θεοφιλέστατε άγιε Μαλάουι,

     Από σήμερα που αναλαμβάνετε τα ηνία της Τοπικής Εκκλησίας του Μαλάουι, όλοι προσβλέπουν στο πρόσωπό σας, τον «ποιμένα τον καλόν», σύμφωνα με τον Ευαγγελιστή Ιωάννη. Σας διαβεβαιώνω, ότι θα είμαι στο πλευρό σας για οτιδήποτε με χρειαστείτε. Αυτό δεν το αναφέρω απλά,αλλά το εννοώ ουσιαστικά. Θεωρείστε την ταπεινότητά μου αληθινό Σας αδελφό.

     Σας εύχομαι ευλογημένη και άλυπη ποιμαντορία και όπως ο Μέγας Αρχιερέας Κύριός μας Ιησούς Χριστός να είναι βοηθός και συμπαραστάτης του πάντα Θεάρεστου έργου σας. ΑΞΙΟΣ!!!

     Τον ενθρονιζόμενο προσφώνησαν ο πρέσβης της Ελληνικής Δημοκρατίας στο Ζιμπάμπουε κ. Γεώργιος Λ. Μαρκαντωνάτος , ο πρόξενος της Κύπρου κ. Μιχαήλ Μιχαήλ, η πρόεδρος της Ελληνικής Κοινότητας και ο πατέρας Νικόδημος εκπρόσωπος της ιεραποστολής και των ιθαγενών ιερέων. 

     Στον ενθρονιστήριο λόγο του ο νέος Επίσκοπος, ευχαρίστησε τον Μακ. Πατριάρχη κ.κ. Θεόδωρο για την αγάπη και τη στοργή, με την οποία τον περιέβαλε τα χρόνια της διακονίας του στην ιεραποστολή και για το γεγονός ότι του εμπιστεύθηκε το πλήρωμα της νεοσύστατης Επισκοπής Μαλάουι ακόμη, τα μέλη της Αγίας και Ιεράς Συνόδου του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας, που αποδέχθηκαν με την τίμια ψήφο τους την πατριαρχική εισήγηση. Ευχαρίστησε τον Σεβ. Μητροπολίτη Ζάμπιας και μέχρι πρότινος υπευθύνου της Αρχιερατικής Περιφέρειας αυτής κ. Ιωάννη για τη μέριμνα και την οργάνωση της Ενθρονίσεως.

     Ο Μητροπολίτης Ζάμπιας κ. Ιωάννης ενεχείρισε στον νέο Επίσκοπο το δώρο της αγάπης του Πάπα και Πατριάρχη Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής, ιερό εγκόλπιο της Θεομήτορος καθώς και την αναλυτική 15σέλιδη αναφορά της κινητής και ακίνητης περιούσιας της επισκοπής. Τέλος συντάχθηκε και υπογράφτηκε το Πρωτόκολλο Παράδοσης – Παραλαβής

     Στην τελετή Ενθρονίσεως του νέου Επισκόπου παρευρέθησαν οι κ.κ. Πρέσβης της Δημοκρατίας της Ελλάδος στη Ζιμπάμπουε, ο Επίτιμος Πρόξενος της Κύπρου στο Μαλάουι,η Επίτιμος Πρόεδρος της Ελληνικής Κοινότητας κ. Αμφιτρίτη Μπογδάνου ο Πρόεδρος της Εκκλησιαστικής Επιτροπής, σύσσωμη η Ελληνική Κοινότητα και πλήθος γηγενών ορθοδόξων.

     Μετά την τελετή επακολούθησε το επίσημο γεύμα που παρατέθηκε στην αίθουσα δεξιώσεων της Ελληνικής Κοινότητας Μπλαντάιρ, προς τιμήν του νέου Επισκόπου.

Η Κυριακή του Ασώτου 2019 στο Φανάρι + άλλες ειδήσεις

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΝ 

Ἐκκλησιαστικαί εἰδήσεις 

[Φωτογραφίες: Yani Kayakoparan]

Ἡ Α. Σεβασμιότης, ὁ Πατριαρχικός Ἐπίτροπος, Μητροπολίτης Σηλυβρίας κ. Μάξιμος, ἐχοροστάτησεν ἐν τῷ Π. Πατριαρχικῷ Ναῷ, κατά τόν Μ. Ἑσπερινόν τοῦ Σαββάτου, 23ης Φεβρουαρίου 2019, καί κατά τήν Θείαν Λειτουργίαν τῆς ἑπομένης, Κυριακῆς τοῦ Ἀσώτου, 24ης ἰδίου, καθ’ ἥν ἐκκλησιάσθησαν ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Καλλιουπόλεως καί Μαδύτου κ. Στέφανος καί ἱκανός ἀριθμός πιστῶν ἐντεῦθεν καί ἐκ τοῦ ἐξωτερικοῦ.

* * * 

Ἡ Α. Σεβασμιότης, ὁ Πατριαρχικός Ἐπίτροπος, ἐδέξατο εἰς ἀκρόασιν τόν Ἀιδεσιμολ. Οἰκονόμον κ. Ἰωάννην Χαμάλην, Κληρικόν τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Κορίνθου, μεθ’ ὁμίλου Καθηγητῶν καί μαθητῶν τῶν Ἐκπαιδευτηρίων «Ἅγιος Παῦλος», ὑπό τήν ἡγεσίαν τῆς Ἐλλογ. κ. Χριστίνης Ματσούκα, Διευθυντρίας αὐτῶν. 

* * * 

Ἡ Α. Σεβασμιότης, ὁ Πατριαρχικός Ἐπίτροπος, ἐξεπροσωπήθη: 

- Ὑπό τοῦ Θεοφιλ. Ἐπισκόπου Ἀμορίου κ. Νικηφόρου, Ἡγουμένου τῆς Ἱ. Πατριαρχικῆς καί Σταυροπηγιακῆς Μονῆς Βλατάδων, κατά τήν διοργανωθεῖσαν ὑπό τοῦ Ἱδρύματος «Ἄσυλο τοῦ Παιδιοῦ» ἐκδήλωσιν, ἐπί τοῦ θέματος «ὁ Χορός τῶν Ἀνεμώνων τοῦ 2019», ἐν τῷ ἐν Θεσσαλονίκῃ Ξενοδοχείῳ «HYATT», τό Σάββατον, 23ην Φεβρουαρίου. 

- Ὑπό τοῦ Πανοσιολ. Διακόνου κ. Παϊσίου, Διευθυντοῦ τοῦ Ἰδιαιτέρου Πατριαρχικοῦ Γραφείου, κατά τούς γάμους τοῦ ζεύγους Βίκτωρος Ματεγάκη καί Συλβάνας Σαμπάνη, τελεσθέντας ἐν τῷ Πανσέπτῳ Πατριαρχικῷ Ναῷ, τήν Κυριακήν, 24ην ἰδίου. 

- Ὑπό τοῦ Αἰδεσιμολ. Πρεσβυτέρου κ. Κωνσταντίνου Κούβα, κατά τήν διοργανωθεῖσαν ὑπό τοῦ Συλλόγου Ἰμβρίων Ἀθηνῶν ἐκδήλωσιν, ἐπί τοῦ θέματος «Παραμύθια, Σκοποί καί Τραγούδια τῆς Ἴμβρου», ἐν τῇ ἐν Νέᾳ Σμύρνῃ ἕδρᾳ αὐτοῦ, αὐθημερόν.

Ερωτήσεις - απαντήσεις για την πνευματική ταυτότητα των καταληψιών της Μονής Εσφιγμένου

- «Τι διαφορά έχουν οι Αγιορείτες (που εορτάζουν σύμφωνα με το παλαιό ημερολόγιο) από τους ΓΟΧ-παλαιοημερολογίτες;»

- Το ημερολόγιο είναι ένα εργαλείο του ανθρώπου στην προσπάθειά του να μετρήσει με ακρίβεια την διάρκεια του έτους.

Οι 20 Ιερές Μονές του Αγίου Όρους εορτάζουν με βάση το ιουλιανό ημερολόγιο και ταυτόχρονα ανήκουν στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Στα διάφορα πατριαρχεία και αυτοκέφαλες εκκλησίες, που αποτελούν και συναπαρτίζουν την Ορθόδοξη Εκκλησία, οι εκκλησιαστικές ακολουθίες γίνονται είτε με το ιουλιανό είτε με το νέο ημερολόγιο. Δεν έχει σημασία ποιο ημερολόγιο χρησιμοποιούν, διότι η χρήση του ημερολογίου δεν είναι δογματικό θέμα, ούτε λόγος για διάσπαση.

Έτσι, αν και η Ορθόδοξη Εκκλησία της Ελλάδος εορτάζει σύμφωνα με το νέο ημερολόγιο, υπάρχουν εντός αυτής και κάποιες ενορίες που εορτάζουν σύμφωνα με το ιουλιανό ημερολόγιο, υπό την ευλογία της τοπικής Μητροπόλεως, για να οικονομηθούν ποιμαντικώς οι παλιννοστούντες από χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης και άλλοι.

Παρουσιάστηκαν, όμως, στην χώρα μας και οι επιτήδειοι, που χρησιμοποιούν το ημερολόγιο ως δικαιολογία για να αποσχιστούν από το Σώμα του Χριστού, την Εκκλησία, ανυψώνοντας το ημερολόγιο σε δόγμα. Έτσι δημιούργησαν τις δικές τους θρησκευτικές ομάδες-«εκκλησίες» και αυτοαποκαλούνται ως «παλαιοημερολογίτες» ή «Γνήσιοι Ορθόδοξοι Χριστιανοί» (ΓΟΧ). Στον παλαιοημερολογιτικό χώρο υπάρχουν πάρα πολλές ιεραρχίες και ομάδες, που δεν αναγνωρίζει η μια την άλλη, και δεν αποτελούν ενιαία «εκκλησία»-οργανισμό. Βεβαίως, δεν είναι ορθόδοξες και δεν αναγνωρίζονται από την ορθόδοξη Εκκλησία. Άλλοτε έκπτωτοι και καθηρημένοι, λόγω παραπτωμάτων, πρώην κληρικοί ισχυρίζονται πως «επέστρεψαν στο παλαιό ημερολόγιο» και άλλοτε απλώς αχειροτόνητοι επιτελούν ανίερο έργο φορώντας ράσα χωρίς εκκλησιαστική ευλογία.

Καθώς οι συγκεκριμένοι παλαιοημερολογίτες ρασοφόροι έχασαν την αποστολική διαδοχή, αποκομμένοι από την Εκκλησία του Χριστού, ή καθώς δεν την είχαν ποτέ, οι ακολουθίες τους και τα «μυστήριά» τους στερούνται της χάριτος του Αγίου Πνεύματος και είναι πνευματικώς άκυρα.

Αποσχιζόμενος κάποιος από την Εκκλησία, απομακρύνεται από τον Θεό και στερείται οποιασδήποτε αγιαστικής χάριτος, με αποτέλεσμα σταδιακά να εισάγει και νέες, αιρετικές δοξασίες στην πίστη. Δυστυχώς, σημασία για τον σχισματικό δεν έχει η αλήθεια του Χριστού, στον οποίο άλλωστε δεν πιστεύει, αλλά στο πώς θα διαφοροποιείται από την Εκκλησία για να δικαιολογεί συνεχώς την ύπαρξή του και να εμφανίζεται ως δήθεν γνήσιος ορθόδοξος, χρησιμοποιώντας διάφορες μεθόδους ψυχολογικής επιρροής στους οπαδούς του.

Από μια τέτοια «παλαιοημερολογιτική» και εκτός Εκκλησίας ομάδα από την Πάτρα προέρχονται και οι πρωτεργάτες της κατάληψης του κεντρικού κτηρίου της μονής Εσφιγμένου. Αυτοί διά της βίας έδιωξαν τους ορθόδοξους μοναχούς της μονής μας και κατέλαβαν το κεντρικό κτήριο της, ενώ έφεραν και άσχετα άτομα, εκτός Εκκλησίας παλαιοημερολογίτες, για να τους πλαισιώσουν. Εξαρχής  άσκησαν παράνομη διοίκηση, χωρίς να έχουν καμιά νομιμοποίηση, με όφελος καθαρά προσωπικό και όχι της μονής Εσφιγμένου, συντηρώντας την κατάληψη με βομβιστικές επιθέσεις, απειλές ξυλοδαρμών και φόνων και ανατίναξης κτηρίων.

Εκτός των ανωτέρω, σταθερά εξάγουν προς την Ελληνική κοινωνία τον φανατισμό, την μισαλλοδοξία, την βία και διάφορες αντιχριστιανικές απόψεις και στάσεις ζωής, εκμεταλλευόμενοι το όνομα μιας αγιορείτικης μονής, της μονής Εσφιγμένου. Έτσι, συνεχίζουν να διασύρουν το όνομά της ταυτίζοντάς το, ως μη ώφειλαν, με σκοταδισμό, φανατισμό και πράξεις βίας.

Συνεπώς, άλλο Αγιορείτης, άλλο ΓΟΧ-παλαιοημερολογίτης. Ο πρώτος είναι ορθόδοξος μοναχός επί εδάφους του Οικουμενικού πατριαρχείου. Ο δεύτερος δεν έχει καμία σχέση με το Άγιο Όρος και το ζημιώνει, ενώ βρίσκεται σε σχίσμα προς την Εκκλησία, δηλαδή είναι έξω από την Εκκλησία, δεν είναι ορθόδοξος.

- «Για ποιο λόγο έγινε αλλαγή του ημερολογίου σε κάποιες τοπικές Εκκλησίες και πατριαρχεία;»

- Η επιλογή μη δογματικών στοιχείων, όπως το είδος του χρησιμοποιηθέντος ημερολογίου, είναι στην διακριτική ευχέρεια εκάστης τοπικής Εκκλησίας.

Σε κάθε τοπική Εκκλησία όπου έγινε αλλαγή ημερολογίου, αυτή έγινε κατόπιν απόφασης της αντίστοιχης ιεράς συνόδου και λαϊκής συναποδοχής. Στην Ελλάδα η αλλαγή έγινε πριν πολλές δεκαετίες για λόγους καθαρά ποιμαντικούς, δηλαδή για να υπάρχει συγχρονισμός των εκκλησιαστικών εορτών με τις κρατικές αργίες. Έτσι αποφεύχθηκαν προβλήματα που θα είχαν οι εργαζόμενοι κατά τις μεγάλες εορτές, όπως τα Χριστούγεννα ή ο Δεκαπενταύγουστος, ενώ η διπλή εθνικοθρησκευτική εορτή της 25ης Μαρτίου (επέτειος κήρυξης Επανάστασης 1821 και εορτή Ευαγγελισμού της Θεοτόκου), θα ήταν σε άλλη ημέρα για το ελληνικό κράτος και άλλη για την Εκκλησία της Ελλάδος.

- «Μήπως το Οικουμενικό Πατριαρχείο και η Εκκλησία της Ελλάδος δεν ακολουθούν το σωστό ημερολόγιο, καθώς το νέο ημερολόγιο είναι “παπικό”;»

- Με αυτή τη λογική θα μπορούσε κανείς να πει πως το παλαιό (ιουλιανό) ημερολόγιο είναι ειδωλολατρικό – παγανιστικό, αφού ο δημιουργός του ήταν ειδωλολάτρης!

Η αλήθεια, όμως, είναι πως τα ανθρώπινα εργαλεία, όπως το ημερολόγιο, δεν έχουν κάποιο «πνευματικό φορτίο» με βάση το σε ποια χώρα τα συνέλαβαν, τα δημιούργησαν ή ακολούθησαν πρώτοι. Είναι απλώς εργαλεία. Όπως και κάθε εργαλείο και συσκευή που χρησιμοποιούμε και δεν μας ενδιαφέρει σε τι πιστεύει αυτός που την κατασκεύασε.

- «Εφόσον αποδέχεστε και συμφωνείτε με τη χρήση του νέου ημερολογίου εκτός Αγίου Όρους, γιατί δεν το χρησιμοποιείτε και στο Άγιο Όρος;»

- Δεν υπάρχει σωστό ή λάθος ημερολόγιο από πνευματική σκοπιά. Το ημερολόγιο είναι απλώς ένα εργαλείο. Για αυτό, άλλωστε, και τόσα χρόνια κάθε πατριαρχείο ή αυτοκέφαλη Εκκλησία χρησιμοποιεί όποιο ημερολόγιο θέλει. Λάθος είναι η αποκοπή από το Σώμα του Χριστού, την Εκκλησία.

- «Για ποιο λόγο εύχεστε στους πιστούς καλά Χριστούγεννα με βάση το νέο ημερολόγιο;»

- Διότι απευθυνόμαστε και ευχόμαστε στους Έλληνες Ορθοδόξους Χριστιανούς με τους οποίους ανήκουμε στην Μία Αγία Καθολική και Αποστολική Εκκλησία, σύμφωνα με το Σύμβολο της Πίστεως. Εμείς, ως Αγιορείτες, εντός Αγίου Όρους εορτάζουμε σύμφωνα με το ιουλιανό ημερολόγιο, το οποίο χρησιμοποιείται στο Άγιο Όρος, χωρίς βέβαια να διακόπτουμε την εκκλησιαστική κοινωνία με την υπόλοιπη Εκκλησία. Το αντίθετο ακριβώς κάνουν οι ΓΟΧ-παλαιοημερολογίτες, δηλαδή και έχουν διακόψει την κοινωνία με την ορθόδοξη Εκκλησία και δεν ανήκουν σε αυτή.

- «Μας σκανδαλίζουν οι διαμάχες μεταξύ ορθοδόξων μοναχών. Γιατί δεν συζητάτε μεταξύ σας για να βρείτε λύση;»

- Το ζήτημα της Μονής Εσφιγμένου δεν έχει να κάνει με ενδοεκκλησιαστική ή ενδοαγιορείτικη διαμάχη. Οι καταληψίες του κεντρικού κτηρίου της Μονής Εσφιγμένου ΔΕΝ είναι ορθόδοξοι μοναχοί. Είναι απλώς κάποιοι άνθρωποι που φορούν ράσα και ανήκουν σε θρησκευτικές σέκτες-ομάδες άσχετες με την Ορθόδοξη Εκκλησία. Οι πρωτεργάτες ήρθαν από εξωεκκλησιαστική ομάδα ΓΟΧ της Πάτρας, διώχνοντας με την βία τους αυθεντικούς Αγιορείτες Εσφιγμενίτες και εκμεταλλευόμενοι την απουσία της Πολιτείας.

Συνεπώς, δεν έχουμε δικαίωμα να διαπραγματευτούμε και να παραδώσουμε ένα κομμάτι του Άγιου Όρους σε οποιονδήποτε άνθρωπο άλλης θρησκείας, σχισματικής ομάδας, παρασυναγωγής ή σέκτας, διότι αυτό θα ήταν το πραγματικό σκάνδαλο.

Συζητήσεις, συναντήσεις και προσπάθειες συνεννόησης μαζί τους έγιναν δεκάδες επί πολλά έτη, αλλά όλες απέβησαν άκαρπες, διότι συνάντησαν την πεισματική τους άρνηση και την απαίτηση το Άγιο Όρος να υποκύψει στον σχισματικό παλαιοημερολογιτισμό, πράγμα που, βεβαίως, δεν θα ήταν ορθό ή ορθόδοξο. Μάλιστα, σε πολλές περιπτώσεις οι καταληψίες προέβησαν σε χρήση θανάσιμης βίας και βομβιστικές ενέργειες στο έδαφος του Αγίου Όρους.

Επομένως, δεν υπάρχει λόγος σκανδαλισμού κανενός εις βάρος του Αγίου Όρους και της Εκκλησίας με αφορμή το ήθος και τις πράξεις των καταληψιών του κεντρικού κτηρίου της μονής Εσφιγμένου, διότι αυτοί δεν είναι ορθόδοξοι, ούτε Αγιορείτες μοναχοί. Το εξωτερικό σχήμα, που είναι το ράσο, δεν αποτελεί εγγύηση ότι αυτός που το φέρει είναι ορθόδοξος!

Το πραγματικό σκάνδαλο είναι η απραξία της Πολιτείας. Ενώ υπάρχουν ομόφωνες, οριστικές και αμετάκλητες αποφάσεις από την Ιερά Κοινότητα του Αγίου Όρους (την οποία απαρτίζουν οι αντιπρόσωποι των 20 Ιερών Μονών) για έξωση των σχισματικών παλαιοημερολογιτών ρασοφόρων από το Άγιο Όρος, η Ελληνική Πολιτεία αδιαφορεί και ανέχεται την κατάληψη κτηρίου αγιορείτικης Μονής, αν και έχει την αποκλειστική ευθύνη για την εκτέλεση των αγιορειτικών αποφάσεων, σύμφωνα με τον Καταστατικό Χάρτη του Αγίου Όρους.

- «Για ποιο λόγο οι εγκαταβιούντες στο κεντρικό κτήριο της Μονής Εσφιγμένου να πρέπει να απελαθούν από το Άγιο Όρος, απλώς διότι έχουν διαφωνίες σε πνευματικά θέματα με τον Οικουμενικό Πατριάρχη;»

- Οι ΓΟΧ-παλαιοημερολογίτες, από τότε που αποσχίστηκαν από την Ορθόδοξη Εκκλησία, δεν αναγνωρίζουν τα μυστήριά της (π.χ. βαπτίσεις), δεν αναγνωρίζουν, αλλά υβρίζουν, τους αγίους της (π.χ. άγιο Παΐσιο, άγιο Πορφύριο Καυσοκαλυβίτη κλπ.), δεν αναγνωρίζουν ιεροσύνη στους ιερείς, τους επισκόπους και  τους πατριάρχες της.

Οι καταληψίες του κεντρικού κτηρίου κτηρίου της Μονής Εσφιγμένου ανήκουν στους ΓΟΧ-παλαιοημερολογίτες, και όχι στην Ορθόδοξη Εκκλησία, στην οποία υπάγεται το Άγιο Όρος· δεν είναι Αγιορείτες μοναχοί. Υποστηρίζουν, μάλιστα, πως οι μοναχοί των 20 Ιερών Μονών του Αγίου Όρους είναι αιρετικοί (!) και πως δήθεν μόνο οι ίδιοι είναι «ορθόδοξοι».

Τα περί διαφωνιών με παλαιούς πατριάρχες ή με τον τωρινό είναι αβάσιμες δικαιολογίες και προφάσεις για να συνεχίζουν την κατάληψη του κτηρίου της μονής μας προς ίδιον υλικό όφελος, εκμεταλλευόμενοι την θέση και το κύρος που έχει το Άγιο Όρος στη ψυχή των πιστών.

Κατέλαβαν παρανόμως κτήριο αγιορείτικου μοναστηριού, ενώ έχουν την ελευθερία και την δυνατότητα να δημιουργήσουν κάποιο «μοναστήρι» τους οπουδήποτε εκτός Αγίου Όρους, όπως οι υπόλοιποι ΓΟΧ-παλαιοημερολογίτες.

Ο αρχηγός της κατάληψης είναι ηθικός αυτουργός και «πνευματικός πατέρας» πολλών περιστατικών βίας και μισαλλοδοξίας στην Ελλάδα, ενώ δεν είναι καν μοναχός ή ιερέας ή ορθόδοξος.

Όχι μόνο δεν «διώκονται», όπως υποστηρίζουν, αλλά ήρθαν στο Άγιο Όρος για να διώξουν ορθοδόξους μοναχούς και συνεχίζουν να πληγώνουν με κάθε είδος πανουργίας την Ορθόδοξη Εκκλησία.

Όχι μόνο δεν είναι υπερασπιστές της Ορθοδοξίας, αλλά και την πολεμούν καθημερινά.

+Αρχιμανδρίτης Βαρθολομαίος, Καθηγούμενος Ι. Μ. Εσφιγμένου Αγίου Όρους

Η Κανάγκα υποδέχτηκε τον Πάπα και Πατριάρχη της

Την 22α Φεβρουαρίου 2019, ο Μακ. Πάπας και Πατριάρχης Αλεξανδρείας και πάσης Αφρικής κ.κ. Θεόδωρος Β’, κατέφθασε στην ωραία Κανάγκα του Κογκό συνοδευόμενος από τον Θεοφ. Επίσκοπο Αμαθούντος κ. Νικόλαο, τον Σεβ. Μητροπολίτη Κατάγκας κ. Μελέτιο, τον Σεβ. Μητροπολίτη Κινσάσας κ. Νικηφόρο και τον Σεβ. Μητροπολίτη Κανάγκας κ. Θεοδόσιο. Στον αερολιμένα της Κανάγκας τον υποδέχθηκαν ο Κυβερνήτης της Επαρχίας, η τοπική κυβέρνηση, άλλες αρχές, ο κλήρος και λαός. Τιμές απέδωσε τιμητικό άγημα του στρατού καθώς και μπάντα που παιάνιζε καλωσορίσματα για τον Μακαριώτατο.

Φθάνοντας στην ιεραποστολή και στον Καθεδρικό Ναό του Αγίου Ανδρέου πλήθη λαού φορώντας μπλούζες με τη μορφή του Πατριάρχου, τον καλωσόρισαν ραίνοντάς τον με άνθη και ψάλλοντας τραγούδια. Η όλη υποδοχή θύμιζε ένα μεγάλο πανηγύρι με τον ρυθμό του να σείεται όλη η πόλη της Κανάγκας.

Ο Πατριάρχης εισήλθε στον Ναό δεχόμενος τα χειροκροτήματα και τις ενθουσιώδεις ζητωκραυγές του λαού του Θεού και εψάλη δοξολογία. Ο Σεβασμιώτατος Κινσάσας κ. Νικηφόρος προσφώνησε τον Πατριάρχη κάνοντας αναδρομή στο ξεκίνημα της ιεραποστολής, μνημονεύοντας όλους τους ιεραποστόλους όπου έθεσαν τα θεμέλια της Ορθοδόξου Εκκλησίας στην Κανάγκα και σε όλο το Κασάι. Βεβαίως ευχαρίστησε και κατ΄ όνομα τους Ιεραποστολικούς συλλόγους «Εξωτερικής Ιεραποστολής» της Θεσσαλονίκης και «Πρωτόκλητος» των Πατρών. Τέλος ο Σεβασμιώτατος ευχαρίστησε τον Πατριάρχη για την δημιουργία της νέας Μητροπόλεως Κανάγκας.

Ο Μακαριώτατος εξέφρασε και την δική του χαρά για την νεοσύστατη Μητρόπολη Κανάγκας. Μνημονεύοντας την πολυετή προσφορά της Αδελφότητος Θεολόγων «ΣΩΤΗΡ» εξέφρασε την ευαρέσκειά του. Συνεχάρη τους νέους και τα παιδιά της Ορθοδόξου Εκκλησίας για την ένθερμη υποδοχή που του επεφύλαξαν. Παρουσίασε στον λαό τον νέο Μητροπολίτη Κανάγκας Θεοδόσιο τον οποίον θα ενθρονίσει αύριο.

Το Σάββατο το πρωί επισκέφθηκε την ενορία της Ζωοδόχου Πηγής Tshilumba όπου έτυχε ενθουσιώδους υποδοχής από τα παιδιά του σχολείου αλλά και από τους πιστούς. Ο Μακαριώτατος κατευθύνθηκε στον Ιερό Ναό για να προσκυνήσει και στην συνέχεια παρακολούθησε όμορφη εκδήλωση από τους μαθητές. Συγκινητική ήταν η απόδοση του θεατρικού με ιστορία από το Γεροντικό. Η επίσκεψη ολοκληρώθηκε με την προσφορά τοπικών καρπών και δώρων.

Τέλος, ο Μακαριώτατος τέλεσε Τρισάγιο στους τάφους των αοιδήμων ιεραποστόλων Αρχιμ. Χρυσοστόμου Παπασαραντοπούλου και Αρχιμ. Χαρίτωνος Πνευματικάκη και της αδελφής Όλγας Παπασαράντου, οι οποίοι ευρίσκονται δίπλα στον περικαλλή Ναό του Αγ. Ανδρέου Κανάγκας.

Η Αυτοκεφαλία της Ουκρανίας είναι υπόθεση Ελευθερίας

Του Παναγιώτη Αντ. Ανδριόπουλου 

Ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος από την πρώτη στιγμή που ξεκίνησαν οι διαδικασίες για την Αυτοκεφαλία της Εκκλησίας της Ουκρανίας, υπογράμμισε με έμφαση κάτι πέρα από το κανονικό και κανονολογικό του πράγματος. Είπε ότι«είναι δικαίωμά της» και ότι το «δικαιούται» να λάβει την Αυτοκεφαλία. 

Ο Πατριάρχης έθεσε, δηλ., το όλο ζήτημα και στη βάση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, κάτι που διαφεύγει εντελώς της προσοχής των άλλων Ορθοδόξων Εκκλησιών. Η Ρωσία δεν τα πάει καλά με τα ανθρώπινα δικαιώματα, όπως και οι περισσότερες Αυτοκέφαλες Εκκλησίες, οπότε το επιχείρημα του Πατριάρχου αποτελεί «ξένον άκουσμα»! 

Το θέμα προσλαμβάνει ιδιαίτατη σημασία, καθώς η Ουκρανία θεώρησε την Αυτοκεφαλία ως αποτίναξη του Ρωσικού ζυγού, κάτι ανάλογο, δηλαδή, με τις Εκκλησίες των Βαλκανίων, που θεωρούσαν την Αυτοκεφαλία αναπόσπαστο κομμάτι της εθνικής τους ταυτότητας, με την αποτίναξη του οθωμανικού ζυγού. 

Διαβάζουμε σε ανακοινώσεις Αυτοκεφάλων Εκκλησιών ότι αν δεν βρεθεί η λύση μεταξύ Μόσχας και Κωνσταντινουπόλεως, πρέπει να γίνει σύγκληση Πανορθοδόξου Συνόδου ή Σύναξη Προκαθημένων, κάτι που ζήτησε εξ’ αρχής και η Μόσχα. 

Όμως, το Οικουμενικό Πατριαρχείο δεν έχει κάποιο πρόβλημα με την Μόσχα. Η Μόσχα έχει με το Φανάρι. Ο Οικουμενικός Πατριάρχης μνημονεύει κανονικά τον Μόσχας Κύριλλο στα Δίπτυχα. Ο Πατριάρχης Μόσχας έχει διακόψει την μνημόνευση του Οικουμενικού. Εκείνος έχει θέμα. 

Το Φανάρι έκανε αυτό που έκανε πάντοτε σε σχέση με την Αυτοκεφαλία. Δεν έκανε κάτι διαφορετικό. Εάν η Ρωσική Εκκλησία θεωρεί ότι πλήττεται, ας βρει …αυτοάνοση λύση. 

Οι υπόλοιπες Αυτοκέφαλες Εκκλησίες καλό θα είναι να μην κάνουν τον «δάσκαλο» στο Φανάρι, απ’ όπου απέκτησαν την εκκλησιαστική τους υπόσταση. 

Eπανέρχομαι: Ήταν δικαίωμα της Ουκρανίας η Αυτοκεφαλία. Η Μόσχα θέλει την Ουκρανία υπό την μπότα της. Παθαίνει αλλεργία, όχι στο άκουσμα, αλλά και στην ιδέα του δικαιώματος. 

Όμως το Φανάρι προπορεύεται. Όχι μόνο ως Πρωτόθρονη Εκκλησία της Ορθοδοξίας. Αλλ’ ως Εκκλησία που γεννά την ιστορία εν ελευθερία και αγάπη σε κάθε εποχή. 

Ας αφουγκραστούμε την φωνή του Πατριάρχη: «Τα ανθρώπινα δικαιώματα ανήκουν στον πυρήνα της εκκλησιαστικής μαρτυρίας».

Άφιξη του νεοχειροτονηθέντος Επισκόπου Μαλάουι κ. Φωτίου στη νεοσύστατη Επισκοπή του

Σήμερα, Σάββατο 23 Φεβρουαρίου 2019, αφίχθη στο Διεθνές Αεροδρόμιο του Μπλαντάιρ της χώρας Μαλάουι ο νέος Θεοφ. Επίσκοπος Μαλάουι κ. Φώτιος. Τον Θεοφιλέστατο υποδέχθηκε ο Σεβ. Μητροπολίτης Ζάμπιας κ. Ιωάννης (στον οποίον μέχρι τώρα υπαγόταν το Μαλάουι), αντιπροσωπεία από την Πρεσβεία, την Εκκλησία και την ομογένεια, με επικεφαλής τον Εξοχότατο Πρέσβη της Ελλάδος στη Ζιμπάμπουε κ. Γ. Μαρκαντωνάτο, τον Πρωτοπρεσβύτερο Ερμόλαο Ιατρού, Αρχιερατικό Επίτροπο Μαλάουι και άλλοι ιερείς της πόλεως αυτής.

Επιστρέφοντας, μετανοημένοι άσωτοι, στην πατρική αγκαλιά

ΟΜΙΛΙΑ  ΣΤΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ 

της Κυριακής του Ασώτου 

24 Φεβρουαρίου 2019 

(Λουκ. ιε΄ 11-32)

Γράφει ο π. Αναστάσιος Στεργιώτης 

Τρομερό υπήρξε το κατάντημα του αρχοντόπουλου εκείνου, το οποίο κατάληξε ρυπαρός και περιφρονημένος χοιροβοσκός, αφού προηγουμένως είχε κατασπαταλήσει το μερίδιό του από την πατρική περιουσία, το οποίο απαίτησε να του δοθεί. 

Ένιωθε περιορισμένος και καταπιεσμένος στο πατρικό σπίτι, στο οποίο μεγάλωσε με τόσες ανέσεις και στοργή. Και ο γέροντας πατέρας του, παρά την λύπη του, δεν αρνήθηκε να του κάνει το χατίρι. Έτσι, του έδωσε το μερίδιό του και την ελευθερία του. Και ο γιος πώς τα αξιοποιεί όλα αυτά; Φεύγει μακριά και κατασπαταλά τα πλούτη του με κόλακες και πόρνες, επιδιδόμενος σε γλέντια και σπατάλες. Και όταν η περιουσία του χάνεται οριστικά και μένει μόνος και εγκαταλελειμμένος από όλους αυτούς, που πια δεν είχαν να κερδίσουν τίποτα απ’ τον ίδιο, καταντάει να βόσκει χοίρους, πεινασμένος και εξαθλιωμένος. Τότε ο πόνος συντρίβει την ψυχή του, ενώ η ανάμνηση της προηγούμενης ζωής και της αχαριστίας του τον τυραννά. Αποφασίζει να επιστρέψει στο πατρικό σπίτι και να πέσει στα πόδια του πατέρα του, ζητώντας του συγνώμη με συντριβή και παρακαλώντας τον να τον δεχτεί, έστω ως υπηρέτη του.

Όμως ο πατέρας ανοίγει την πατρική αγκαλιά και τον δέχεται με αγάπη και στοργή, παρά τις αντιρρήσεις του άλλου του γιου, ο οποίος δεν ανεχόταν τα γλέντια και τους πανηγυρισμούς για την επιστροφή του ασώτου αδελφού του, ενώ ο ίδιος, όλα αυτά τα χρόνια, εργαζόταν σκληρά χωρίς να ζητήσει ποτέ ανταμοιβή.

Γνωρίζουμε ότι σχεδόν πάντοτε, την σωματική αμαρτία και ασωτία την ακολουθεί πείνα, στέρηση υλική, κοινωνική εξαθλίωση, απαξίωση και ανυποληψία. Όμως την πνευματική ασωτία και παρακοή του θελήματος του Θεού, την ακολουθεί και μια πολύ μεγαλύτερη δυστυχία: η αποστέρηση της εσωτερικής γαλήνης και της χάρης του Θεού. Και αυτό είναι αποτέλεσμα της δικής μας ελεύθερης βούλησης και περιφρόνησης του θείου θελήματος.

Η αμαρτία και η παρακοή του Ευαγγελικού Λόγου σκληραίνει την ανθρώπινη καρδιά, εμποδίζει το θείο φως να καταυγάσει την ψυχή και ο άνθρωπος αγωνιά, πνευματικά πεινασμένος και διψασμένος. Ο Θεός σέβεται την αμαρτωλή επιθυμία μας, όπως ο στοργικός πατέρας της Παραβολής, καίτοι θλίβεται συχνά για εμάς. Δεν επιθυμεί να πιέσει τον άνθρωπο ή να τον εξαναγκάσει με το ζόρι για να είναι ευσεβής, αλλά περιμένει πάντοτε την επιστροφή του αμαρτωλού. Ανοίγει στοργικά την πατρική αγκαλιά γι’ αυτόν που μετανόησε ειλικρινά και τον καθίζει στην τράπεζα της ουράνιας βασιλείας Του. Τότε ο άνθρωπος που κατασπατάλησε τα θεία χαρίσματα και δείχθηκε αχάριστος πατροκτόνος, ανακτά την πραγματική, ηθική και ψυχική ελευθερία του. Αυτήν ας φροντίσουμε να μη χάσουμε ποτέ. Γένοιτο!

«Εισπηδήσεις» και «Κανονικά εδάφη». Απορίες και σχόλια στον απόηχο του Ουκρανικού Αυτοκεφάλου

Του Μεγάλου Πρωτοπρεσβυτέρου Γεωργίου Τσέτση

Δεν θα είναι υπερβολή αν λεχθεί ότι στο πολύκροτο ζήτημα της Ουκρανικής Αυτοκεφαλίας, η Εκκλησία της Ρωσίας έπεσε στο λάκκο τον οποίο έσκαβε εδώ και πολύ καιρό, προκειμένου να θάψει, ευκαιρίας δοθείσης, το Οικουμενικό Πατριαρχείο. Και εξηγούμαι. 

Είναι γνωστό πως, καλώς ή κακώς, μια νέα διαδικασία απονομής Αυτοκεφαλίας σε μια τοπική Ορθόθοξο Εκκλησία είχε ξεκινήσει το 1976 ήδη και εγκριθεί το 2009, με ομόφωνο Διορθόδοξο απόφαση, κατόπιν πολλών κόπων και μόχθων. Αλλά, να μη λημονηθεί, και με την φιλάδελφη και θυσιαστική χειρονομία της Εκκλησίας Κωνσταντινουπόλεως, η οποία, προκειμένου να διασφαλίσει την Πανορθοδόξο ενότητα, έστρεξε να αναστείλει το επί αιώνας ολόκληρους ισχύσαν και λειτουργήσαν κανονικό της προνόμιο, βάσει του οποίου, κατακερματίζοντας το εαυτής σώμα, είχε προβεί κατά διαστήματα στην χειραφέτηση των Ορθοδόξων λαών που διαβιούσαν βορείως και δυτικώς της Κωνσταντινουπόλεως, χορηγώντας σ’ αυτούς Αυτοκεφάλο καθεστώς. 

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι αν, κατά την καρκινοβατούσα προπαρασκευαστική φάση της Αγίας και Μεγάλης Συνόδου περί τα τέλη του 20ού και τις αρχές του 21ου αιώνος, δεν υπήρχε η ατέρμον και σχολαστική εκείνη συζήτηση περί του «τρόπου υπογραφής» του εκδοθησομένου Τόμου Αυτοκεφαλίας, τουτέστιν αν οι Προκαθήμενοι των Αυτοκεφάλων Εκκλησιών «συναποφαίνονται» ή «αποφαίνονται» όπως ο Οικουμενικός Πατριάρχης, το θέμα περί του «Τρόπου Ανακηρύξεως Αυτοκεφάλου» θα εντασσόταν στην Ημερησία Διάταξη της Συνόδου, η δε χορήγηση Αυτοκεφαλίας στην Εκκλησία της Ουκρανίας θα ελάμβανε μιαν εντελώς άλλη διάσταση και δεν θα είχαμε την νοσηρή κατάσταση που βιώνουμε τον τελευταίο καιρό. 

Η επιμονή των ρώσων αντιπροσώπων, και μερικών συνοδοιπόρων τους, στη χρήση του ρήματος «αποφαίνομαι» αντί του «συν-αποφαίνομαι», δεν ήταν καθόλου αθώα. Ηλίου φαεινότερον ήταν πως αποσκοπούσε στην αμφισβήτηση και τον υποβιβασμό του ρόλου του Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως στα Διορθόδοξως δρώμενα, με υπόβαθρο την νεοφανή, ισοπεδωτική και αιρετίζουσα εκκλησιολογική αντίληψη του Μητροπολίτου Βολοκολάμσκ Ιλαρίωνος, (την οποία συχνά-πυκνά επαναλαμβάνει), σύμφωνα με την οποία η Μία Αγία Καθολική και Αποστολική Ορθόδοξος Εκκλησία, που ομολογούμε στο Σύμβολο της Πίστεως, είναι απλώς μία «Ομοσπονδία» (sic) τοπικών Ορθοδόξων Εκκλησιών, επικεφαλής της οποίας δεν ευρίσκεται καμιά υπεροχική Αρχή. 

Πολύς λόγος έγινε επ’ εσχάτων αν το Πρωτόθρονο Οικουμενικό Πατριαρχείο, Μήτηρ Εκκλησία όλων των μη Πρεσβυγενών κατά τόπους Ορθοδόξων Εκκλησιών, είχε ή όχι το κανονικό δικαίωμα να δεχθεί το Έκκλητον του πάλαι ποτέ Μητροπολίτου Κιέβου Φιλαρέτου Ντενισένκο και των συν αυτώ, και να προβεί εν συνεχεία στη χορήγηση Αυτοκεφαλίας σε ένα ευρύ τμήμα του Ορθοδόξου Ουκρανικού λαού, ο οποίος από πολύ καιρό αποζητούσε τον απογαλακτισμό του από την Εκκλησία της Ρωσίας. Ως εκ τούτου, παρέλκει οποιαδήποτε αναφορά στην πτυχή αυτή του ζητήματος. Έπειτα μάλιστα από την δημοσίευση σειράς όλης εμπεριστατωμένων μελετών που εκπόνησαν διακεκριμένοι ιστορικοί και κανονολόγοι. 

Ωστόσο, θα ήθελα να αναφερθώ στους όρους «εισπήδηση» και «κανονικό έδαφος» που κατά κόρον χρησιμοποιούνται από ρωσικής πλευράς στην αντιπαράθεση αυτή, και ακολούθως να θίξω την πολιτική διάσταση του Ουκρανικού ζητήματος με το οποίο βρισκόμαστε σήμερα αντιμέτωποι. 

Περί «εισβολής» της Κωνσταντινουπόλεως σε κανονικά εδάφη της Εκκλησίας Ρωσίας, αρχικά είχε κάμει λόγο ο Μητροπολίτης Αγίας Πετρουπόλεως Βαρσανούφιος, τον Σεπτέμβριο του 2018 στα Ιεροσόλυμα, όπου βρισκόταν ως προσκυνητής. «Μετά την επανάσταση (του 1917)», έλεγε, «η Κωνσταντινούπολις μας άρπαξε (sic) τη Φινλανδία, την Πολωνία, την Εσθονία, και τώρα πλέον αγωνίζεται να αποσπάσει την Ουκρανία», δηλώνοντας συνάμα ότι το Πατριαρχείο Μόσχας δεν θα επιτρέψει τις αντικανονικές ενέργειες της Κωνσταντινουπόλεως, του «Πάπα της Ανατολής», δοθέντος ότι «όλες οι Ορθόδοξες Εκκλησίες είναι ισότιμες, όπως ισότιμοι κατά την εξουσία τους είναι όλοι οι Πατριάρχες και συνεπώς αδυνατούν να παρεμβαίνουν στα των κατά τόπους Εκκλησιών». (βλ. «Bήμα Ορθοδοξίας» 20.9.2018) 

Στα ίδια μήκη κύματος, και με την ίδια σχεδόν ορολογία, είχε ομιλήσει τον Δεκέμβριο του ιδίου έτους και ο Πατριάρχης Μόσχας Κύριλλος, δηλώνοντας ότι «η δημιουργία Αυτοκέφαλης Εκκλησίας στην Ουκρανία, αποτελεί αντικανονική και επιθετική παρέμβαση της Κωνσταντινούπολης στην εσωτερική ζωή της Ρωσικής Εκκλησίας», προσθέτοντας ότι «τον καιρό που η Ρωσία αντιμετώπιζε αθεϊστικές διώξεις, η Κωνσταντινούπολη έκανε ό,τι ήταν δυνατόν για να «αρπάξει»(sic) τμήματα που της ανήκαν: Εσθονία, Φινλανδία, Πολωνία και Λετονία» (βλ. «Ρομφαία», 21.12. 2018) 

Από την πλευρά του, ο εκ των σημαντικοτέρων παραγόντων της Ρωσικής Ιεραρχίας Μητροπολίτης Βολοκολάμσκ Ιλαρίων έσπευσε να χαρακτηρίσει ως «άνομη πράξη» την απόφαση του Οικουμενικού Πατριαρχείο να παράσχει Αυτοκεφαλία στην Εκκλησία Ουκρανίας. Κατά την άποψή του, «η απόφαση του Φαναρίου, παραβιάζει κατάφορα τους ιερούς κανόνες, περιφρονεί την ενότητα της παγκόσμιας Ορθοδοξίας και τεκμηριώνει την "εισβολή" του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο κανονικό έδαφος της Ρωσικής Εκκλησίας». (βλ. «Ρομφαία», 11.10.2018) 

Έπειτα από τις ανωτέρω αιτιάσεις, γεννάται ένα εύλογο ερώτημα. Από πότε και με ποια Κανονική Εκκλησιαστική Πράξη η Πολωνία, η Φιλλανδία, η Λεττονία και η Εσθονία κατέστησαν «κανονικό έδαφος» της Εκκλησίας της Ρωσίας; Τα όρια της Ορθοδόξου Εκκλησίας της Ρωσίας είχαν καθορισθεί το 1593 από την Μείζονα Σύνοδο της Κωνσταντινουπόλεως και ταυτίζονταν προς εκείνα του Ρωσικού κράτους. Κατά συνέπεια, ο Προκαθήμενός της αναγνωριζόταν μόνον ως «Πατριάρχης Μοσχόβου και πάσης Ρωσίας και των υπερβορείων μερών». Και καθώς είναι γνωστό, στα υπερβόρεια αυτά μέρη δεν συμπεριλαμβάνονταν ούτε η Πολωνία, ούτε η Φιλλανδία, ούτε οι χώρες της Βαλτικής. Να μη λησμονείται ότι την εποχή κατά την οποία η Εκκλησία της Ρωσίας αποκτούσε την Αυτοκεφαλία της, το ήμισυ του Εσθονικού χώρου ανήκε στην Σουηδία και το έτερο ήμισυ στην Πολωνία. 

Αποτελεί φαιδρότητα το να κατηγορείται σήμερα το Οικουμενικό Πατριαρχείο για «εισπήδηση» σε ξένα κανονικά εδάφη από μια σχετικά νεοφανή Αυτοκέφαλο Εκκλησία, η οποία κατά τον ρου τής βραχύχρονης, σε σύγκριση με τα πρεβυγενή Πατριαρχεία, ιστορίας της, διηύρυνε με κάθε ευκαιρία τα από τον Τόμο Αυτοκεφαλίας της θεσπισθένα όριά της, εισπηδώντας σε εδάφη άλλων Ορθοδόξων Εκκλησιών, ελέω Τσαρικών στρατευμάτων ή Σοβιετικών τεθωρακισμένων. 

Τι άλλο, αν όχι εισπήδηση, αποτελούσε η κατάργηση το 1811 της από τον τέταρτο αιώνα υφιστάμενης Εκκλησίας της Γεωργίας και η ενσωμάτωσή της στο Πατριαρχείο Μόσχας, έπειτα από την κατοχή της χώρας αυτής του Καυκάσου από τον Τσαρικό Στρατό; Αλλά και σήμερα, τι άλλο από εισπήδηση είναι η μετά τον Ρωσο-Γεωργιανό πόλεμο του 2008 εξ αποστάσεως διαποίμανση από τον ρώσο Αρχιεπίσκοπο Μαϊκόπ και Αδιγένι Τύχωνα της χηρεύουσας Επαρχίας Αμπχαζίας, που από αρχαιοτάτων χρόνων είναι κανονικό έδαφος της παλαίφατης Γεωργιανής Εκκλησίας; 

Τι έτερο από στυγνή εισβολή ήταν η ενσωμάτωση των Ορθοδόξων Ρουμάνων της Μολδαβίας-Βεσσαραβίας στο Πατριαρχείο Μόσχας, μάλιστα δις στην ιστορία, το 1812 (Τσαρική κατοχή) και το 1944 (Σοβιετική κατοχή), με συνέπεια η Επισκοπή Κίσιναου και πάσης Μολδαβίας να λειτουργεί σήμερα ως ένα είδος αυτόνομης Μητροπόλεως της Εκκλησίας της Ρωσίας; (Να σημειωθεί ότι η Μητρόπολις Μολδαβίας είχε συσταθεί το 1386, με αναφορά στην Κωνσταντινούπολη, τρεις αιώνες προτού χορηγηθεί το Αυτοκέφαλο στην Εκκλησία της Ρωσίας!) 

Δεν αποτελούσε, άραγε, ένα είδος εισπηδήσεως και η οικειοποίηση ή μάλλον αρπαγή (για να χρησιμοποιήσω την Βαρσανούφειον ορολογία) από το Πατριαρχείο Μόσχας τού από έλληνες Εθνικούς Ευεργέτες ανεγερθέντος Ιερού Ναού της Κοιμήσεως της Θεοτόκου στην Βουδαπέστη (τον 18ο αιώνα), έπειτα από την Συμφωνία της Γιάλτας και την υπαγωγή της Ουγγαρίας στο Σοβιετοκρατούμενο «Ανατολικό Μπλοκ»; 

Η Κωνσταντινούπολις δεν εισέβαλε σε κανένα ξένο κανονικό έδαφος. Ούτε δικές της Επαρχίες ίδρυσε, ούτε και Θυσιαστήρια έπηξε. Απλώς, ασκώντας τα από Οικουμενικές Συνόδους θεσπισθέντα δικαιώματά της ως Πρωτοθρόνου Εκκλησίας, ανταποκρίθηκε σε αιτήματα τοπικών Ορθοδόξων Εκκλησιών που ταλαιπωρούνταν από έριδες και κανονικές αταξίες, και της ζητούσαν να κομίσει ειρήνη και να θεραπεύσει τα κακώς έχοντα στην Εκκλησία τους. 

Είναι ενδιαφέρουσα η διαπίστωση ότι μετά την εξάντληση των ιστορικο-κανονικών επιχειρημάτων της Εκκλησίας της Ρωσίας σχετικά με τους πνευματικούς δεσμούς και την κανονική σχέση της Κωνσταντινουπόλεως με την Ουκρανία και την Ρωσία, εγκαινιάσθηκε από την Μόσχα μια επιχείρηση αποσκοπούσα στην «πλύση εγκεφάλου» της κοινής γνώμης, στην παρότρυνση (ενίοτε με υπονοούμενες απειλές) των Ορθοδόξων Εκκλησιών να μη αναγνωρίσουν το Ουκρανικό Αυτοκέφαλο, αλλά και στην εμπλοκή του Αγίου Ὀρους στο Ουκρανικό imbroglio. (Σημειωθήτω ότι άριστη ήταν, η προ ημερών τοποθέτηση της Αθωνικής Πολιτείας ότι «η Ιερά Κοινότητα έχει τη σοφία και την εμπειρία, ώστε το Άγιον Όρος να μην γίνει εργαλείο και μοχλός πίεσης για αλλότριους σκοπούς». Η Αθωνική αυτή κατάθεση ήταν μια άμεση αντίδραση στα προπετώς λεχθέντα από τον Μητροπολίτη Βολοκολάμσκ στο Jesus–portal.ru, ότι ελπίζει το Άγιον Όρος να λάβει την ορθή απόφαση όσον αφορά στο θέμα της Ουκρανικής Αυτοκεφαλίας).  

Στην επιχείρηση αυτή επιστρατεύθηκαν Ιεράρχες, κληρικοί και λαϊκοί, όχι μόνο από την Ρωσία και την Ουκρανική Εξαρχία της, αλλά και από άλλες Ορθόδοξες Εκκλησίες, (Αντιοχείας, Σερβίας, Βουλγαρίας, Πολωνίας, Τσεχίας/Σλοβακίας, ενδεχομένως δε και της Ελλάδος), προκειμένου να καυτηριάσουν την πρωτοβουλία του Φαναρίου, να προβάλουν την πολιτική, κυρίως, διάσταση των εκκλησιαστικών ανακατατάξεων στην Ουκρανία και να συνηγορήσουν υπέρ της συγκλήσεως μιας Πανορθοδόξου Συνόδου προς επίλυση του Ουκρανικού προβλήματος. Χωρίς, βεβαίως, να διευκρινίζουν ποίος θα είναι ο συγκαλών την Σύνοδο! 

Χαρακτηριστική επί του προκειμένου ήταν η δήλωση του Πατριάρχου Αντιοχείας Ιωάννου ότι δηλ. «οσάκις η πολιτική επεμβαίνει στο εσωτερικό της εκκλησιαστικής ζωής, τότε δυστυχώς, έχουμε αυτό που συμβαίνει στην Ουκρανία. Η πολιτική παρέμβαση δεν είναι αποδεκτή. Πρέπει να αναζητήσουμε μια εκκλησιαστική λύση σ’ όλα τα προβλήματα» (βλ. «Sputnik», 5.2.2019). Παράδοξη όντως δήλωση. Ωσάν να μην έχουν πολιτική χροιά και διάσταση η συμπόρευση του Πατριαρχείου Αντιοχείας με την «δυναστεία» Ασάντ επί 45 ολόκληρα χρόνια, ή ο πρόσφατος εναγκαλισμός της με την «Συριοσώτειρα» Ρωσία, έπειτα από την έναρξη του πολυδιάστατου και αιματηρού πολέμου στην Συρία.

Στην χορεία εκείνων που έδωσαν έμφαση στην πολιτική διάσταση του Ουκρανικού Αυτοκεφάλου δεν δίστασε να προστεθεί και ο Ρώσος Πρόεδρος Βλαδίμηρος Πούτιν, για να φανεί προφανώς αλληλέγγυος του Πατριαρχείου Μόσχας, αλλά κυρίως για να υπομνήσει urbi et orbi πως για την Ρωσία, η Ουκρανία έχει μείζονα γεωπολιτική σπουδαιότητα και συνεπώς η μελλοντική της υφή και πορεία στην διεθνή σκακιέρα δεν είναι ζήτημα διαπραγματεύσιμο. Έτσι, κατά την 14η ετήσια Συνέντευξη Τύπου τον παρελθόντα Δεκέμβριο, ενώπιον 1700 δημοσιογράφων ο Πρόεδρος Πούτιν ανεφέρθη στο ζήτημα της Ουκρανικής Αυτοκεφαλίας, παρατηρώντας ότι αυτή σχετίζεται με τις προεδρικές εκλογές στην Ουκρανία. «Οι λόγοι είναι καθαρώς πολιτικοί» δήλωσε. «Το γεγονός ότι ο Αμερικανός Υπουργός Εξωτερικών σχολίασε θετικά την χορήγηση Αυτοκεφαλίας, είναι κάτι αδιανότητο και εντελώς ανεπίτρεπτο» (βλ. «Sputnik», 26.12. 2018). 

Η τοποθέτηση αυτή του Ρώσου Προέδρου δεν αποτελούσε κεραυνόν εν αιθρία. Εντασσόταν στα πλαίσια των όσων είχαν διαδραματισθεί ευθύς μετά την διάλυση της Σοβιετικής Ενώσεως και την δημιουργία, τον Δεκέμβριο του 1991, της Ρωσικής Ομοσπονδίας. Να μη λησμονηθεί ότι στις 15 Μαρτίου 1996, η Ρωσική Βουλή είχε επικυρώσει την νομιμότητα ενός δημοψηφίσματος τον Μάρτιο του 1991, το οποίο είχε ταχθεί υπέρ της διατηρήσεως, θεωρητικά τουλάχιστον, των συνόρων της πάλαι ποτέ Σοβιετικής Ενώσεως. Τούτο σημαίνει ότι, παρά την ίδρυση της Ρωσικής Ομοσπονδίας, η Ρωσική Βουλή θεωρούσε πως στη συνείδηση του ρωσικού λαού, η Σοβιετική Ένωση δεν καταργήθηκε, αλλά συνεχίζει να υπάρχει! 

Θα ήθελα να ολοκληρώσω την σύντομη αυτή αναδρομή με μια περίεργη τοποθέτηση του Αρχιεπισκόπου Νιζίνσκι Κλήμεντος, που είναι ενδεικτική του κομπασμού και της νοοτροπίας των ρώσων αδελφών. Σε συνέντευξή του με τον Ανδρέα Λουδάρο, υπεύθυνο της ιστοσελίδας «Ορθοδοξία.info», ο Αρχιεπίσκοπος Κλήμης, αφού πρώτα κατηγορούσε τον Οικουμενικό Πατριάρχη για υποκρισία και προσωπικές φιλοδοξίες, τον καλούσε με περισσή έπαρση «να θυμηθεί πως Βυζάντιο δεν υπάρχει εδώ και 500 χρόνια και πως τα προνόμια του είναι αυτά μιας ανύπαρκτης αυτοκρατορίας» (βλ. «Ορθοδοξία.info» 5.11.2018). 

Ασφαλώς, «η Πόλις εάλω» και με την πτώση της εξέλιπε από προσώπου της γης η κραταιά Βυζαντινή Αυτοκρατορία. Αγνοεί, όμως, η Πανιερότης του ότι οι Ιεροί Κανόνες, όπως και οι αποφάσεις Οικουμενικών Συνόδων, που διέπουν σήμερα, και θα διέπουν εσαεί, την οικουμενική Ορθοδοξία, έχουν διαχρονική αξία και ισχύ; Λησμονεί πως η Εκκλησία της Ρωσίας έλαβε αυτοκέφαλη υπόσταση 140 χρόνια μετά την πτώση της Κωνσταντινουπόλεως, χάρις στα διά μέσου των αιώνων συνεχιζόμενα και Συνοδικώς κατοχυρωμένα προνόμια του Οικουμενικού Πατριάρχου; Προφανώς, ναι! Αλλά τι να περιμένει κανείς από μια Εκκλησία που δεν έχει βιώσει την Συνοδική εμπειρία της πρώτης μ.Χ. χιλιετίας και η οποία νομίζει πως η ιστορία της Ορθοδοξίας αρχίζει από τότε που απέκτησε αυτή Αυτοκέφαλη υπόσταση και ο Προκαθήμενός της περιεβλήθη την Πατριαρχική αξία;