2003. Επίσκεψη του Οικουμενικού Πατριάρχη στο Καστρομονάστηρο των Στροφάδων

   Πρωί 25ης Αυγούστου 2003  

ΠΡΟΣΦΩΝΗΜΑ

ΣΕΒ. ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΖΑΚΥΝΘΟΥ κ. κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ

ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΑΠΑΡΧΗ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΣΤΑ ΣΤΡΟΦΑΔΙΑ

(25 Αὐγούστου 2003)

Παναγιώτατε Δέσποτα, Εὐλογητέ Πατέρα τῆς ὑπ’ οὐρανόν Ὀρθοδοξίας,

Τιμία τῶν Ἱεραρχῶν Σύναξη,

Ἐντιμότατοι Ἄρχοντες,

Κυρίες καί Κύριοι,

          Σκιρτᾶ «ὁ χορός, Πατέρων θεοφόρων, μονῆς τῆς τῶν Στροφάδων», διότι, μετά ἀπό τίς λειτουργικές καί ἄλλες ἐκδηλώσεις πανηγυρισμῶν καί πνευματικῆς ἀνατάσεως τοῦ προηγουμένου τριημέρου ἐν Ζακύνθῳ, τά μονωμένα καί ξεχασμένα μέχρι πρότινος νησάκια τῶν Στροφάδων καί ἡ ἐν αὐτοῖς Ἱερά Μονή ξαναποκτᾶ τήν αἴγλη της, διότι ὁ φορέας κι ἐκφραστής τῆς Οἰκουμενικῆς Ὀρθοδοξίας πατᾶ τό πόδι του στόν πανίερο αὐτό τόπο τῶν Στροφάδων, στόν ἁγιογραμμένο αὐτόν Ναό τῆς φύσης καί τῆς πίστης ὅλων μας, ὁ ὁποῖος ἔχει παλαιόθεν καθαγιασθεῖ ἀπό τήν παρουσία τοῦ κλεινοῦ Ἁγίου Διονυσίου, ἀλλά καί τό αἷμα τῶν Πατέρων τῆς ἐνταῦθα Μονῆς, τῶν σφαγιασθέντων ἐδῶ ἀπό τούς Ἀγαρηνούς, τό 1537.

          Σταυροπήγιο τό Καστρομονάστηρο πού ὑψώνεται δίπλα μας, ἱδρύθηκε τό ΙΓ΄ αἰώνα ἀπό τόν Αὐτοκράτορα Νικαίας Θεόδωρο τόν Λάσκαρι. Ἐδῶ ἐμόνασαν κατά καιρούς σχολάζοντες Πατριάρχες τοῦ Γένους, μεταξύ τῶν ὁποίων ὁ Μεθόδιος ὁ Γ΄ ὁ Μορώνης, ἀλλά καί ἐκάρη μοναχός ὁ ἐκ Δημητσάνης Γεώργιος Ἀγγελόπουλος, μετέπειτα Πατριάρχης Γρηγόριος ὁ Ε΄, ὁ Ἐθνομάρτυς.

          Καί ἰδού, σήμερα, Ἐσεῖς, Παναγιώτατε, διάδοχος ἄξιος ἐκείνων τῶν «Κηρύκων καί τῶν Σηματωρῶν» τοῦ Γένους μας, ἐπισκέπτεσθε τόν ἱστορικό αὐτό τόπο, εὐλογώντας καί ἁγιάζοντας ἅπαντες ἐμᾶς, ἰδιαιτέρως ὅμως τήν ἀπαρχή τῶν ἐργασιῶν γιά τήν ἀποκατάσταση τοῦ πολυτραυματισμένου ἀπό τόν Χρόνο καί τόν Ἐγκέλαδο Πύργου τῶν Παλαιολόγων.

          Καί ὅλ’ αὐτά μέσα σ’ ἕνα περιβάλλον ἐκτάκτου φυσικῆς ὡραιότητος καί οἰκολογικοῦ ἐνδιαφέροντος, τό ὁποῖο δικαίως ἔχει πλέον ἐνταχθεῖ στό Ἐθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου. Καί, γιά νά θυμηθῶ τήν ποιητική περιγραφή τοῦ Ἀνδρέα Μαρτζώκη,

«Πυκνόκλαδα δέντρα θαρρεῖς φυτεμένα

σέ ἀπέραντο κῆπο, εἰς δάσος πλατύ,

ὁπού ἀπ’ τ’ ἀγέρι τοῦ νότου σπρωγμένα

γλιστροῦν στοῦ πελάου τόν ἄγριο ἀφρό ».

Περισσότερα δέν θά προσθέσω, Παναγιώτατε Δέσποτα κι ἐκλεκτοί Προσκεκλημένοι μας-Προσκυνητές τῶν Στροφάδων καί τῆς Παναγίας τῆς Παντοχαρᾶς, Ἐφόρου τῶν Νησιῶν. Παρακαλῶ Ὑμᾶς, Τιμιώτατε Πάτερ, ἀπ’ τήν περίσσεια τῆς σοφίας Σας καί μέ τήν ἰδιαίτερη εὐαισθησία πού Σᾶς διακρίνει γιά τήν Κτίση ὡς ὁρατό Κῆπο-Παράδεισο, ὅπου ἀέναα καί ἀδιάλειπτα ἐκδηλώνονται -ἀγαπητικῷ τῷ τρόπῳ- τά μεγαλεῖα τῆς Πρόνοιας τοῦ Δημιουργοῦ, ν’ ἀφουγκρασθοῦμε λόγον ἀγαθόν!!!

Η ΟΜΙΛΙΑ ΤΟΥ κ. ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΤΗ

ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΘΑΛΑΣΣΙΟΥ ΠΑΡΚΟΥ ΖΑΚΥΝΘΟΥ

(Στροφάδια, 25 Αύγούστου 2003)

Παναγιότατε,
          Είναι εξαιρετική η τιμή και η χαρά μας, που αξιωθήκαμε να Σας υποδεχθούμε στον Ιερό τούτο τόπο, που φέρει έντονα τα σημάδια της ιδιαίτερης πολιτιστικής, θρησκευτικής και περιβαλλοντικής κληρονομιάς.

          Οι νήσοι Στροφάδες, με περίπου 4 Km2 έκταση, που ανήκουν στην Ιερά Μονή Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου και στην Ιερά Μητρόπολη Ζακύνθου, αποτελούν το Στολίδι του Εθνικού Θαλασσίου Πάρκου της Ζακύνθου.

          Οι νήσοι Στάμφανη και Αρτίνα αποτελούν ένα νησιωτικό συγκρότημα ωκεανικού τύπου (δεν υπήρξε ποτέ επαφή με παρακείμενες ηπειρωτικές ξέρες), γεγονός το οποίο τα διαφοροποιεί από την πλειονότητα των ελληνικών νησιών, τα οποία θεωρούνται χερσογενούς τύπου (δηλαδή αποτελούν υπολείμματα παλαιότερης ενιαίας ξηράς).

          Λόγω του ιδιαίτερου τρόπου δημιουργίας τους οι νήσοι Στροφάδες εμφανίζουν έντονο το στοιχείο της γεωγραφικής απομόνωσης και σημαντικό παλαιοντολογικό ενδιαφέρον, με απολιθώματα Μειοκαινικής και Παλαικαινικής πανίδας, σημαντικό ορνιθολογικό ενδιαφέρον, αφού έχουν καταγραφεί 416 είδη πουλιών (το 36% της Ελληνικής ορνιθοπανίδας), καθώς και σημαντικό χλωριδικό ενδιαφέρον, αφού έχουν καταγραφεί πάνω από 500 είδη φυτών (περίπου το 10% της ελληνικής χλωρίδας).
          Επιπρόσθετα, το ιδιαίτερο περιβαλλοντικό ενδιαφέρον της περιοχής εντοπίζεται:

1. Στο γεγονός ότι τα νησιά βρίσκονται στον κύριο δρόμο της μετανάστευσης των πουλιών της Δυτικής Ελλάδας και χρησιμοποιούνται ως δασικός σταθμός ανάπαυσης ή και αναπαραγωγής.
2. Στην παρουσία της θαλάσσιας φώκιας Μονάχους - Μονάχους και του ρινοδέλφινου
3. Στα υπολείμματα φυσικής βλάστησης που χαρακτηρίζονται από τη μεγάλη πυκνότητα των εντυπωσιακών σε μέγεθος κέδρων (Juniporus Phoenica) και άλλα φυτικά είδη, όπως Quercus cocciferae, Laurus Nobilis, Phillyrta Media κτλ, τα οποία όλα μαζί συγκροτούν το μοναδικό ως προς την εμφάνισή του οικοσύστημα, το οποίο πιθανότατα ήταν διαδεδομένο στην ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου, αλλά σήμερα, δυστυχώς, διασώζονται μόνο μερικά υπολείμματα, σε άσχημη γενικώς κατάσταση.

          Όλα τα ιδιαίτερα περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά έχουν οδηγήσει στον χαρακτηρισμό των νήσων Στροφάδων, ως «καταφύγιο άγριας ζωής», ως «περιοχή προστασίας της φύσης στο πλαίσιο του ΕΘΠΖ», αλλά και ως «σημαντική περιοχή του Ευρωπαϊκού Δικτύου Προστατευόμενων περιοχών Natura 2000 με τον κωδικό GR 2210003.

Παναγιώτατε,
          Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό αυτού του Ιερού Τόπου ήταν και είναι η συνύπαρξη της Ορθόδοξης Μοναστηριακής παράδοσης, με την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.

          Είναι τυχαίο το ότι ένας μεγάλος αριθμός σημαντικών ως προς την περιβαλλοντική προστασία τους περιοχών ανήκουν, όπως συμβαίνει και στα Στροφάδια, αλλά και στο Αγιο Όρος και αλλού σε Ιερές Μονές;

          Τι καταδεικνύει αυτό αν όχι το ότι οι περιοχές αυτές «σώθηκαν» από την λαίλαπα της καταστροφής, επειδή βρέθηκαν ή ακόμη βρίσκονται κάτω από την συνετή, βιώσιμη θα λέγαμε σήμερα, διαχείριση, σύμφωνα με τις επιταγές της Ορθόδοξης Χριστιανικής παράδοσης;

          Η προστασία του περιβάλλοντος όπως Εσείς μας έχετε διδάξει από τις πρωτοβουλίες της Μεγάλης Εκκλησίας της Κωνσταντινούπολης δεν πρέπει να καθοδηγείται μόνο μέσω της ανθρωποκεντρικής και συνάμα χρησιμοθηρικής αντίληψης του να φυλάττωμεν για να έχουμε προς χρήση στο μέλλον, αλλά κυρίως λόγω της «αυταξίας» του φυσικού περιβάλλοντος ως «κτίση Θεού».

          Αυτό το ηχηρό μήνυμα που το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως, αλλά και Εσείς προσωπικά ως Προκαθήμενος της Ορθοδοξίας στέλνετε προς ολόκληρη την οικουμένη είναι που μας κάνει όλους εμάς που ασχολούμαστε με το περιβάλλον είτε από την πλευρά του Πανεπιστημιακού Δασκάλου είτε του ερευνητή επιστήμονα είτε από την πλευρά του απλού ευαισθητοποιημένου πολίτη να αισθανόμαστε υπερηφάνεια, χαρά και αγαλλίαση που είμεθα μέλος της Μεγάλης Ορθόδοξης Εκκλησιαστικής Παραδόσεως.

          Πολύ συχνά, όταν σε διάφορα επιστημονικά συνέδρια συνομιλούμε με ανθρώπους ευαίσθητους για το περιβάλλον, που ανήκουν σ’ άλλα χριστιανικά δόγματα ή άλλες θρησκείες, αυτή η υπερηφάνεια αυξάνεται όταν διακρίνουμε μια μικρή ζήλια που πηγάζει από το έλλειμμα των δικών τους θρησκευτικών παραδόσεων στην αντιμετώπιση των σύγχρονων οικολογικών θεμάτων.

Παναγιότατε,

          Σας ευχαριστούμε που προικίζετε με τις εμπεριστατωμένες θέσεις Σας και τις εύστοχες πρωτοβουλίες Σας, την ιδιαίτερη σχέση της Ορθοδοξίας με την οικολογία. Σας ευχαριστούμε που δυναμώνετε την πίστη μας στην Ορθόδοξη Εκκλησία. Σας ευχαριστούμε για την πνευματική Σας βοήθεια στο δύσκολο έργο της αντιμετώπισης της ανθρώπινης αλαζονείας.

          Σας υποσχόμαστε να μεταφέρουμε παντού την σκέψη Σας και Σας διαβεβαιώνουμε ότι σύντομα θα προστρέξουμε σε Σας για περαιτέρω συνεργασία και για να συστρατευθούμε και εμείς στον μεγαλόπνοο αγώνα Σας.

          Τέλος, από αυτόν τον Ιερό Τόπο Σας διαβεβαιώνουμε ότι με τη συνεργασία του Πεφωτισμένου Ιεράρχη μας Σεβασμιότατου Μητροπολίτη Ζακύνθου θα πράξουμε το πρέπον, ως ΕΘΠΖ, για την προστασία της κτίσης του Θεού.

Ο Μ Ι Λ Ι Α

ΤΗΣ Α. Θ. ΠΑΝΑΓΙΟΤΗΤΟΣ

ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΗ

κ.κ. Β Α Ρ Θ Ο Λ Ο Μ Α Ι Ο Υ
ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΤΕΛΕΤΗΝ ΑΓΙΑΣΜΟΥ ΕΝΑΡΞΕΩΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ
ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΣ ΤΟΥ ΠΥΡΓΟΥ ΤΩΝ ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΩΝ

(25 Αυγούστου 2003)

Ιερώτατε Μητροπολίτα Ζακύνθου και φίλτατε εν Χριστώ αδελφέ κύριε Χρυσόστομε,
Εξοχώτατοι,
Εντιμολογιώτατοι Άρχοντες,
Λαέ του Θεού ηγαπημένε,

          Η αίσθησις της ιστορικής συνεχείας, της συνεχίσεως της ζωής και του αλληλενδέτου του πεπρωμένου ανθρώπου και φύσεως, υπό την διακυβέρνησιν πάντοτε του Θεού, είναι τα τρία βιώματα τα οποία η παρούσα τελετή προκαλεί εις ημάς.
          Ο Πύργος των Παλαιολόγων, μνημείον της ιστορίας διασωθέν εις πείσμα του πανδαμάτορος χρόνου, μάς ανάγει ορατώς και αισθητώς εις την ιστορικήν συνέχειαν. Υπήρξε και υπάρχει και ανακαινίζεται δια να συνεχίση να υπάρχη. Ιδού η ιστορία.
          Πρόκειται να χρησιμοποιηθή εντός του πλαισίου προστασίας της τοπικής πανίδος και χλωρίδος, η οποία ως προς ωρισμένα είδη κινδυνεύει να εξαφανισθή. Ιδού η συνέχεια της ζωής, η οποία υπό τας συγκεκριμένας εν κινδύνω σήμερον μορφάς επεβίωσε ιδίαις δυνάμεσι επί χιλιετίας.
          Την ζωήν υπό τας συγκεκριμένας σήμερον φθινούσας μορφάς προσπαθεί να συντηρήση αφιλοκερδώς, μάλλον δε και δια δαπανηρών τρόπων, ο άνθρωπος, ο οποίος προφανώς διαισθάνεται ότι η εξαφάνισις ενός είδους ζωικής ή φυτικής υπάρξεως προοιωνίζεται κίνδυνον αυτής ταύτης της ζωής ως εννοίας και πραγματικότητος, δι’ ον λόγον και προαισθάνεται το κοινόν πεπρωμένον πάσης μορφής ζωής και αναλαμβάνει την μέριμναν και το κόστος της συντηρήσεως παντός είδους ζωής. Ιδού η αίσθησις του κοινού πεπρωμένου ανθρώπου και φύσεως.
          Ιστορία, ζώσα φύσις και άνθρωπος, τρεις άξονες μεγαλειώδεις εις αλληλοσυσχέτισιν και έκαστος ημών πλίνθος δομικός του οικοδομήματος της δημιουργίας, στοιχείον ζωντανόν και σκεπτόμενον του οικοσυστήματος, βούλησις και διάνοια διαμορφώνουσα την ιστορίαν, συνεχίζουσα την ζωήν, διακυβερνώσα την φύσιν. Εύλογος η κραυγή απορίας και θαυμασμού του ποιητού διερωτωμένου «τι εστιν άνθρωπος, ότι μιμνήσκη αυτού» και απαντώντος «ηλάττωσας αυτόν βραχύ τι παρ’ αγγέλους, δόξη και τιμή εστεφάνωσας αυτόν», προσθέτοντος δε και το συναφές με το θέμα μας «και κατέστησας αυτόν επί τα έργα των χειρών σου, πάντα υπέταξας υποκάτω των ποδών αυτού,… έτι δε και τα κτήνη του πεδίου, τα πετεινά του ουρανού και τους ιχθύας της θαλάσσης» (Ψαλμ. 8,5-9).
          Φαίνεται παράδοξον το ότι ψαλμωδός αιώνας πολλούς προ Χριστού θεωρεί υποτεταγμένα εις τον άνθρωπον τα πλέον ελεύθερα είδη του χοϊκού βασιλείου, τα πετεινά και τους ιχθύς. Και όμως εκφράζει μίαν βαθείαν αλήθειαν, την οποίαν βλέπομεν σήμερον όσοι μελετώμεν τα προβλήματα του περιβάλλοντος. Η ζωή των πετεινών του ουρανού και των ιχθύων της θαλάσσης έχει πλεόν καταστή υποχείριος της ανθρωπίνου συμπεριφοράς και θελήσεως. Είναι υποτεταγμένη εις την εξουσίαν του ανθρώπου. Η μοίρα της εξαρτάται από τον άνθρωπον.
          Χαιρετίζομεν ολοκαρδίως το γεγονός ότι ανακαινίζεται ο Πύργος των Παλαιολόγων και το πέριξ κτιριακόν συγκρότημα δια να βοηθήση εις την συνέχισιν της ζωής και της ιστορίας, επιβεβαιώνοντας την ευθύνην και την βούλησιν του ανθρώπου να βοηθήση την υπό την εξουσίαν αυτού ζωήν να συνεχίση το έργον της. Ευχόμεθα ολοκαρδίως ταχείαν την έναρξιν των εργασιών προστασίας των στοιχείων του περιβάλλοντος. Αύται αι εργασίαι θα αναδείξουν την περιβαλλοντικήν ευθύνην του ανθρώπου, αλλά και το κοινόν πεπρωμένον ανθρώπου και φύσεως.
          Είθε να καρποφορήσουν αγαθούς καρπούς. Είθε ο Θεός, ο καταστήσας τον άνθρωπον εξουσιαστήν και υπεύθυνον δια την φύσιν να εμπνεύση εις αυτόν τα δέοντα μέτρα υπέρ της ανθρωπίνου και της λοιπής εμβίου υπάρξεως. Αμήν.

* * *

«Αύτη η θάλασσα η μεγάλη και ευρύχωρος, εκεί ερπετά, ων ουκ έστιν αριθμός, ζώα μικρά μετά μεγάλων» (Ψαλμ. 103,25).
          Ούτως ανακράζει πλήρης θαυμασμού ο ιερός Ψαλμωδός ενώπιον της ωραιότητος και της σοφίας της δημιουργίας του Θεού.
          Την θάλασσαν έταξεν ο δημιουργός κατοικητήριον απειραρίθμων ζωικών ειδών, ερπετών, μαλακίων, οστρακοειδών, ιχθύων και άλλων. Βιότοπον ενός μεγάλου αριθμού δημιουργημάτων, πλείστα των οποίων αποτελούν βασικόν τμήμα της ανθρωπίνης διαίτης.
          «Αύτη η θάλασσα η μεγάλη και ευρύχωρος» στέλλει τους υδρατμούς εις την ατμόσφαιραν, οι οποίοι επιστρέφουν εις την γην ως όμβριοι εξαφανίζοντες όχι μόνον το πόσιμον ύδωρ εις τον άνθρωπον και τα ζώα, αλλά και καταρδεύοντες πάσαν καλλιέργειαν εδωδίμων και καλλωπιστικών φυτών.
          «Αύτη η θάλασσα η μεγάλη και ευρύχωρος», δια την Ελλάδα, την «θαλασσοφίλητη», με τα ατελείωτα ακρογιάλια και τας παμπληθείς νήσους, ήτο ανέκαθεν και είναι πηγή πλούτου, πηγή ζωής, αλλά και πηγή χαράς. Έλλην και θάλασσα είναι έννοιαι αλληλοσυμπληρούμεναι και αλληλοπεριχωρούμεναι.
          Η δημιουργία, όθεν, εν Ελλάδι Εθνικού Θαλασσίου Πάρκου είναι ενέργεια αφ’ ενός μεν συμβολική, αφ’ ετέρου δε επιβεβλημένη. Συμβολική μεν, διότι εκφράζει τον οφειλόμενον σεβασμόν προς το υγρόν στοιχείον και το οφειλόμενον ενδιαφέρον όλων δια τα εν αυτώ πολυποίκιλα δημιουργήματα του Θεού, επιβελημένη δε, διότι η αδιαφορία, ενίοτε δε και η απληστία και απερισκεψία του ανθρώπου, εδημιούργησε φοβεράς μολύνσεις και καταστρεπτικάς παρεμβάσεις εις τον θαλάσσιον χώρον, με αποτέλεσμα την επικίνδυνον μείωσιν του εναλίου πλούτου, τον κίνδυνον εξαφανίσεως ωρισμένων ειδών και διαταράξεως της οικολογικής ισορροπίας με απροβλέπτους δια τον άνθρωπον συνεπείας.
          Η σμαραγδίνη Ιόνιος Θάλασσα, βιότοπος και καταφύγιον μεγάλης ποικιλίας ιχθύων και λοιπών θαλασσίων ειδών, είναι και βιότοπος της περιφήμου θαλασσίας χελώνης «καρέτα-καρέτα», της οποίας οι αριθμοί τα τελευταία έτη βαίνουν φθίνοντες, με ορατόν τον κίνδυνον να εκλείψη το ευλογημένον τούτο δημιούργημα του Θεού, του οποίου ο ρόλος εις την ενάλιον ισορροπίαν ουδόλως είναι δευτερεύον. Η προστασία, λοιπόν, της χελώνης «καρέτα-καρέτα», η οποία, άλλωστε, συνιστά και διεθνή υποχρέωσιν της Ελλάδος, αποτελεί ένα επί πλέον λόγον δια την δημιουργίαν του Εθνικού Θαλασσίου Πάρκου.
          Ελπίζομεν ότι πάντα τα ενάλια είδη, τα απαντώμενα εις τας Ελληνικάς θαλάσσας θα προστατευθούν και θα ενισχυθή πολυτρόπως η ανάπτυξις και αύξησίς των. Πιστεύομεν, τέλος, ότι το Εθνικόν Θαλάσσιον Πάρκον θα αποτελέση χώρον εν τω οποίω οι ειδικοί επιστήμονες, ιχθυολόγοι και άλλοι θα δύνανται να πραγματοποιούν τας παρατηρήσεις των, επ’ αγαθώ της επιστήμης των.
          Με τας σκέψεις αυτάς, ευχόμεθα από καρδίας δαψιλή την ευόδωσιν των προσπαθειών αυτών, συγχαίροντες ολοθύμως τους δημιουργούς του ωραίου τούτου έργου.

2003. Παρουσία του Οικουμενικού Πατριάρχη στη θερινή Λιτανεία του Αγίου Διονυσίου εν Ζακύνθω

   Εσπέρας 24ης Αυγούστου 2003   

ΜΙΚΡΗ ΠΡΟΣΛΑΛΙΑ ΣΕΒ. ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΖΑΚΥΝΘΟΥ κ. κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΛΙΤΑΝΕΥΣΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΔΙΟΝΥΣΙΟΥ

(βράδυ, 24 Αὐγούστου 2003)

«Τερπομένη ὦ πατρίς, Διονυσίου τό σκῆνος δέχου∙ ἧκε γάρ ἐν σοί, καί τήν ἄφιξιν αὐτοῦ, λαμπρῶς ἑόρταζε».

Μεγάλη ἡ στιγμή καί ἡ κατάνυξη! Σπουδαία ἡ εὐκαιρία πνευματικῆς ἀνάτασης. Ἡ Ζάκυνθος ἔκλινε γόνυ προσκύνησης, καθώς διάβαινε ἀπό γειτονιά σέ γειτονιά, ἀπό δρόμους καί πλατεῖες πρό ὀλίγου ὁ Πατέρας καί Πολιοῦχος Ἅγιός μας, ὁ δικός μας ἄνθρωπος στόν Οὐρανό, ὁ οὐράνιος ἄνθρωπος ἐπί τῆς γῆς ἀνέγγιχτος ἀπό τή φθορά.

Πενήντα (50) ἀκριβῶς χρόνια πρίν καί 12 μόλις μέρες μετά τήν βιβλική καταστροφή τῆς πόλης μας, τό Ἅγιο Λείψανο περιδιάβηκε τ’ ὁλοκαύτωμα τῆς πόλης καί διά τῶν ἐρειπίων δημιουργοῦσε ρίγη συγκίνησης καί ἀποφασιστικότητας γιά ἕνα νέο ξεκίνημα ὅλων μας.

Ἀπόψε, δόξῃ καί τιμῇ, τελειώνοντας αὐτή τήν ἱερή Λιτάνευση, μέ «πάντα ἀνοιχτά, πάντα ἄγρυπνα τά μάτια τῆς ψυχῆς μας» (κατά τήν σολωμική ἔκφραση) κάτω ἀπό τό ἄγρυπνο βλέμμα τοῦ Πολιούχου μας, ἔδωσε ὁ Θεός νά περικοσμούμεθα μέ τήν παρουσία ὄχι μόνον μισῆς ἑκατοντάδος ἀδελφῶν Ἀρχιερέων «ἐκ περάτων», ἀλλά καί μέ τήν ὑψηλή παρουσία τοῦ Πρώτου καί Κυριάρχου τῆς ὑπ’ Οὐρανόν Ὀρθοδοξίας, τοῦ Αὐθέντου καί Δεσπότου τοῦ Γένους μας, κ.κ. Βαρθολομαίου τοῦ Α’.

Δέν θά μακρύνω τόν λόγο, ὥστε νά μᾶς δοθεῖ ἡ εὐκαιρία ν’ ἀφουγκρασθοῦμε τό ἀπαύγασμα τῆς σοφίας τοῦ Πρώτου. Ἁπλά καί ἐπιγραμματικά μόνον εὐχαριστῶ Κλῆρο καί Λαό, Ἄρχοντες καί Ἀρχόμενους κι ἐν πρώτοις Ἐσᾶς, Παναγιώτατε, διά τήν τιμή, τή, συμμετοχή, τήν φιλαλληλία.

«Ἀκουσόμεθά Σου», Βαρθολομαῖε, εὐθύς ἀμέσως!!!

ΣΥΝΤΟΜΟΣ ΠΡΟΣΛΑΛΙΑ

ΤΗΣ Α. Θ. ΠΑΝΑΓΙΟΤΗΤΟΣ ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ

κ. κ. Β Α Ρ Θ Ο Λ Ο Μ Α Ι Ο Υ

ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΔΕΗΣΙΝ ΕΙΣ ΤΑ ΠΡΟΠΥΛΑΙΑ ΤΟΥ ΝΑΟΥ

ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗΝ ΤΗΣ ΛΙΤΑΝΕΙΑΣ

(24 Αὐγούστου 2003)

Ἱερώτατε Μητροπολῖτα Ζακύνθου, Ποιμενάρχα τῆς Θεοσώστου ταύτης Ἐπαρχίας, κύριε Χρυσόστομε,

Ἱερώτατοι καί Θεοφιλέστατοι ἅγιοι ἀδελφοί,

Ἐξοχώτατοι καί Ἐντιμότατοι Ἄρχοντες,

Τίμιον Πρεσβυτέριον,

Περιούσιε, εὐλογημένε καί ἠγαπημένε Λαέ τοῦ Κυρίου,

Ἠξιώθημεν νά λιτανεύσωμεν ἀνά τάς ὁδούς τῆς Ζακύνθου τό ἱερώτατον λείψανον τοῦ Θεοφόρου Πατρός ἡμῶν, τοῦ συμπατριώτου σας καί πολιούχου καί προστάτου Ἁγίου Διονυσίου, διά νά ἁγιασθῇ καί πάλιν ἡ πόλις καί νῆσος σας ἀπό τήν χάριν του, νά λάβετε πάντες τήν εὐλογίαν καί εὐχήν του, νά τόν ἴδητε περιπολοῦντα ἐν μέσῳ σας καί νά νοιώσετε μέχρι τά μύχια τῆς ψυχῆς σας ὅτι ἔχετε Προστάτην, ἔχετε Πατέρα, ἔχετε πρέσβυν πρός Κύριον, ἔχετε θερμόν ἀντιλήπτορα καί βοηθόν καί φίλον καί ἀδελφόν, ὁ ὁποῖος ἀγαπᾷ πολύ τήν Ζάκυνθον καί τόν λαόν της, σᾶς τούς συντοπίτας του. Ἔχετε Ἅγιον, πλουσίως χαριτωθέντα ἀπό τόν Θεόν καί τεταγμένον νά εἶναι μαζί σας καί σωματικῶς, ὥστε νά αἰσθητοποιῆται καλλίτερον ἡ ὑπέρ ὑμῶν πρόνοια καί ἀγάπη τοῦ Θεοῦ.

Πρό πεντήκοντα ἀκριβῶς ἐτῶν ὁ ἴδιος Ἅγιος περιῆλθε λιτανευόμενος μετά δακρύων καί θρήνων καί πόνου πολλοῦ μίαν ἄλλην Ζάκυνθον. Τήν Ζάκυνθον τῶν σεισμῶν τοῦ 1953, τήν Ζάκυνθον τῶν ἐρειπίων καί τῆς καταστροφῆς, τήν Ζάκυνθον τοῦ πένθους καί τῆς οἰμωγῆς. Ἐλιτανεύθη καί τότε ὁ Ἅγιος καί εἶδε αὐτοπροσώπως τά βάσανα τῶν τέκνων του καί τήν ἀξιοδάκρυτον καταστροφήν τῆς νήσου του. Καί σᾶς ἐπαρηγόρησε˙ σᾶς ἐνίσχυσε˙ σᾶς ἔδωκε δύναμιν καί θάρρος˙ σᾶς ἀνεπτέρωσε τάς ἐλπίδας καί ἀνώρθωσε τό φρόνημα. Μετ' ὀλίγον ἐσπογγίσατε τά δάκρυα, ὀρθώθητε ἀτενίζοντες πρός τόν Θεόν πλήρεις χρηστῶν ἐλπίδων, ἐκάματε τόν σταυρόν σας, ἐγυμνώσατε τούς βραχίονας καί ἤρξασθε τοῦ κολοσσιαίου ἔργου τῆς ἀνοικοδομήσεως τῆς νήσου. Παρ᾿ ἡμῖν εἰργάσατο σιωπηλῶς, ἀθορύβως, ἀοράτως, ἀλλά οὐσιαστικῶς καί μετά δυνάμεως πολλῆς ὁ Ἅγιος. Τά ἐρείπια παρεχώρησαν τήν θέσιν των εἰς μίαν νέαν Ζάκυνθον, ὡραιοτέραν καί μεγαλοπρεπεστέραν τῆς προσεισμικῆς. Μίαν Ζάκυνθον ἀξίαν τῶν εὐγενῶν παραδόσεών της, λαμπράν καί χαρίεσσαν, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τόν σμάραγδον τῶν Ἰονίων Νήσων.

Κατ' αὐτάς ἡ ἀδελφή καί γείτων Λευκάς ὑπέστη τήν μῆνιν τοῦ ἐγκελάδου. Ἄς παρακαλέσωμεν τόν Ἅγιον Διονύσιον, τόν ὁποῖον οἱ Λευκάδιοι ἀδελφοί τιμοῦν πρεπόντως, νά μεσιτεύσῃ εἰς τόν Κύριον, τόν ἐπιβλέποντα ἐπί τήν γῆν καί ποιοῦντα αὐτήν τρέμειν διά τάς ἁμαρτίας μας, νά στερεώσῃ τήν γῆν ἐπί τήν ἀσφάλειαν τοῦ ἐλέους καί τῆς φιλανθρωπίας Του, νά παραμυθήσῃ τούς σεισμοπλήκτους ἐπί τήν πέτραν τῆς εἰς Αὐτόν πίστεως καί τῆς ἐργασίας τῶν ἁγίων ἐντολῶν Του.

Χαίρετε, ἀδελφοί καί τέκνα ἐν Χριστῷ, καί ἑορτάζετε ἀξίως εἰς ἔτη πολλά τήν λαμπράν πανήγυριν τοῦ πολιούχου σας. Ἡ πατρική μας εὐχή καί Πατριαρχική εὐλογία σᾶς συνοδεύουν πάντοτε.

Ἡ Χάρις καί τό πλούσιον Ἔλεος τοῦ Θεοῦ εἴησαν μαζί σας πάντοτε. Ἀμήν.

*          *          *

Π Ρ Ο Π Ο Σ Ι Σ

ΤΗΣ Α. Θ. ΠΑΝΑΓΙΟΤΗΤΟΣ

ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ

κ.κ. Β Α Ρ Θ Ο Λ Ο Μ Α Ι Ο Υ

ΚΑΤΑ ΤΟ ΠΡΟΣ ΤΙΜΗΝ ΑΥΤΟΥ ΕΠΙΣΗΜΟΝ ΔΕΙΠΝΟΝ

κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΤΣΑΓΚΑΡΟΠΟΥΛΟΥ

(24 Αὐγούστου 2003)

Ἱερώτατε Μητροπολῖτα Ζακύνθου καί φίλτατε ἐν Χριστῷ ἀδελφέ κύριε Χρυσόστομε,

Ἐντιμότατε καί φίλτατε κύριε δήμαρχε,

Ἀγαπητοί καί ἐκλεκτοί συνδαιτυμόνες,

          Ἡ σημερινή ἑορτή τοῦ Ἁγίου Διονυσίου, προστάτου καί πολιούχου Ζακύνθου, εἶναι ἡ πρώτη κατά τήν ὁποίαν Οἰκουμενικός Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως εἶχε τήν εὐλογίαν νά παραστῇ κατ΄ αὐτήν, νά ἱερουργήσῃ καί νά εὐλογήσῃ τόν εὐσεβῆ, φιλάγιον καί φιλοπρόοδον Ζακυνθινόν Λαόν. Κατά τοῦτο λογιζόμεθα ἑαυτούς εὐτυχεῖς καί δοξάζομεν τό Ὄνομα τοῦ Θεοῦ, ὁ Ὁποῖος μᾶς ἐπεφύλαξε τήν εὐλογίαν αὐτήν. Ἀπεδέχθημεν, λοιπόν, ἀσμένως τήν ὑμετέραν πρόσκλησιν, Ἱερώτατε ἀδελφέ, Μητροπολίτα Ζακύνθου, καί ἤλθομεν μετά πολλῆς τῆς χαρᾶς κομίζοντες τά ἀναλλοίωτα αἰσθήματα τῆς ἀγάπης καί τῆς τιμῆς τῆς Μητρός Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας πρός τήν ποτέ ἐπαρχίαν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου Ἱεράν τῶν Ζακυνθίων Μητρόπολιν, ἡ ὁποία βιώνει εἰλικρινῶς τήν εὐαγγελικήν καί πνευματικήν ἑνότητα αὐτῆς μετά τῆς Μητρός Ἐκκλησίας καί μετά πάσης Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ. Μέγα ὄντως τό αἴσθημα τῆς πνευματικῆς ἑνότητος τῶν πιστῶν, ρίζα καί θεμέλιον πάσης πνευματικῆς προόδου.

          Ἀλλά τήν σημασίαν τοῦ ἐφετεινοῦ ἑορτασμοῦ τῆς μετακομιδῆς τοῦ Ἱεροῦ Λειψάνου τοῦ μεγάλου τέκνου τῆς Ζακύνθου Ἁγίου Διονυσίου ὑπογραμμίζει ἡ συμπλήρωσις πεντηκονταετίας ἀπό τόν πολύδακρυ ἐκεῖνον Αὔγουστον τοῦ 1953, ὅτε ἡ Ζάκυνθος ἐδοκιμάσθη δεινῶν ὑπό τοῦ φονικοῦ σεισμοῦ καί ἡ λαοφιλής Λιτανεία τοῦ Ἁγίου ἔλαβε χώραν ἐν μέσῳ ἐρειπίων καί πένθους καί θλίψεως ἀπεριγράπτου. Πόνος τότε ἀπαραμύθητος. Ἐφέτος χαρά καί συγκίνησις εἰς μίαν νέαν Ζάκυνθον, διότι «τό χάσμα π΄ ἄνοιξε ὁ σεισμός εὐθύς ἐγιόμισε ἄνθη» καί τά ἐρείπια ἀντικατεστάθησαν ὑπό τῆς ὡραιότητος τῶν νέων οἰκοδομῶν, ἡ ὁποία μᾶς περιβάλλει.

          Ὅμως ὁ σεισμός εἰς τήν γείτονα καί ἀδελφήν Λευκάδα ἦλθε νά μᾶς ἐνθυμήσῃ τό ἐφήμερον τῶν ἀνθρωπίνων πραγμάτων καί νά μᾶς ὁδηγήσῃ εἰς ἔκφρασιν τῆς βαθυτάτης εὐγνωμοσύνης μας διά τήν μικράν σχετικῶς ἔκτασιν τῶν ζημιῶν ἐκ τοῦ νέου σεισμοῦ, ἀλλά καί εἰς πνευματικήν ἐγρήγορσιν καί ἐκζήτησιν ἐκ βάθους ψυχῆς καί καρδίας τῆς θείας ἀντιλήψεως καί βοηθείας.

          Ὁ Ἅγιος Διονύσιος, τό καύχημα τῆς Ἑπτανήσου, εἶναι βεβαίως ἕνας διακεκριμένος Ἅγιος τῆς Ἐκκλησίας, διά τοῦτο καί ὁ Θεός ἐτίμησε τό ἱερόν Λείψανόν του μέ τό χάρισμα τῆς ἀφθαρσίας καί ποικίλης θαυματουργίας. Εἶναι ὅμως ἐκ παραλλήλου καί ὁ Ἅγιος, ὁ ὁποῖος ηὐλόγησε τήν πρώτην σημαίαν τοῦ πρώτου νεοελληνικοῦ κράτους, δηλαδή τήν σημαίαν τῆς Πολιτείας τῆς Ἑπτανήσου, ἡ ὁποία ἐτέθη πρός καθαγιασμόν ἐνώπιον τοῦ ἱεροῦ Σκηνώματος τοῦ Ζακινθίου Ἁγίου. Εὐλόγως, λοιπόν, χαίρει σήμερον καί πανηγυρίζει χρεωστικῶς καί ἡ Πολιτεία, καί συμμετέχει εἰς τόν πάνδημον ἑορτασμόν διά καταλλήλου ἐκπροσωπήσεως. Ἀλλά καί σεῖς, οἱ τά πρῶτα ἐν τῷ Δήμῳ φέροντες, ὡς καί οἱ ἐν τῇ Νομαρχίᾳ καί Περιφερείᾳ καί Κυβερνήσει, εἶσθε τέκνα γνήσια καί πεφιλημένα τῆς Ἐκκλησίας καί τοιουτοτρόπως ἡ συμμετοχή σας εἰς τούς ἑορτασμούς ἀποτελεῖ συμμόρφωσιν πρός ἐσωτερικήν ὑποχρέωσιν καί ψυχικήν ἀνάγκην. Σᾶς συγχαίρομεν, ὅθεν, κύριε Δήμαρχε, διά τήν ὅλην συμμετοχήν ὑμῶν καί τῆς καθ΄ ὑμᾶς Δημοτικῆς Ἀρχῆς εἰς τούς ἑορτασμούς, εὐχαριστοῦμεν δέ διά τό ἐπίσημον τοῦτο δεῖπνον, τό ὁποῖον ἐπισφραγίζει τάς ἐκδηλώσεις σεβασμοῦ καί ἀγάπης τόσον πρός τόν Ἅγιον Διονύσιον ὅσον καί πρός τήν εὐσεβῆ ἔκφρασιν τοῦ Γένους, τό Οἰκουμενικόν Πατριαρχεῖον καί τήν ἡμετέραν Μετριότητα.

          Ἀναχωροῦντες αὔριον διά Κεφαλληνίαν θά συναποκομίσωμεν ἐντόνους συγκινήσεις, τάς ὁποίας ἐπί τριήμερον ἐζήσαμεν παρ΄ ὑμῖν καί θά ἐνθυμούμεθα ἐπί μακρόν τήν εὐγένειαν καί λεπτότητα τῶν πρός ἡμᾶς αἰσθημάτων ὑμῶν καί τοῦ εὐσεβοῦς Ζακυνθινοῦ Λαοῦ. Θά εἴμεθα, ἐπί πλέον, βέβαιοι ὅτι ἡ ἀγαστή συνεργασία Δήμου καί Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ζακύνθου εἰς τά πρόσωπά σας, κύριε Δήμαρχε, καί τοῦ συμπολίτου σας Ἱερωτάτου ἀδελφοῦ Μητροπολίτου κυρίου Χρυσοστόμου, ἐπ΄ ἀγαθῷ τοῦ Ζακυνθινοῦ Λαοῦ θά συνεχίσθῃ ἀδιάκοπος καί καρποφόρος ἐπί μᾶλλον καί μᾶλλον.

          Σᾶς διαβεβαιοῦμεν περί τῆς ἀμερίστου ἀγάπης μας πρός ὑμᾶς, σᾶς εὐλογοῦμεν ἐκ μέσης καρδίας καί ὑψοῦντες τό κύπελλον προπίνομεν ὑπέρ τῆς ὑγείας καί τῆς μακροημερεύσεώς σας, κύριε Δήμαρχε, ὑπέρ εὐημερίας καί προόδου πάντων τῶν Ζακυνθίων καί ὑπέρ ἀπομακρύνσεως ἐκ τῆς νήσου σας παντός κινδύνου καί πάσης ἀπειλῆς ὁρατῶν καί ἀοράτων ἐχθρῶν. Ἔρρωσθε ἐν Κυρίῳ τῷ Θεῷ ἡμῶν καί κραταιοῦσθε εἰς ἔτη πολλά, ὑγιαίνοντες τήν κατ΄ ἄμφω ὑγείαν. Ἀμήν.

2003. Παρουσία Οικουμενικού Πατριάρχη στην πανήγυρι του Αγ. Διονυσίου εν Ζακύνθω [7 videos από την Πατριαρχική Λειτουργία και η πρόποση του γεύματος]

   Μονή Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου - 24 Αυγούστου 2003   

Π Ρ Ο Π Ο Σ Ι Σ

ΤΗΣ Α. Θ. ΠΑΝΑΓΙΟΤΗΤΟΣ

ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ

κ.κ. Β Α Ρ Θ Ο Λ Ο Μ Α Ι Ο Υ

ΚΑΤΑ ΤΟ ΠΡΟΣ ΤΙΜΗΝ ΑΥΤΟΥ ΕΠΙΣΗΜΟΝ ΓΕΥΜΑ

ΤΟΥ ΣΕΒ. ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΖΑΚΥΝΘΟΥ κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ

(24 Αὐγούστου 2003)

Ἱερώτατε Μητροπολῖτα Ζακύνθου καί φίλτατε ἐν Χριστῷ ἀδελφέ κύριε Χρυσόστομε,

Ἀγαπητοί καί ἐκλεκτοί συνδαιτυμόνες,

          Ἐτύχομεν πρό ὀλίγου «ξενίας Δεσποτικῆς» καί μετελάβομεν «ἀθανάτου Τραπέζης» ἐν ἀγάπῃ Χριστοῦ θερμουργῷ καί βαθυτάτῃ κατανύξει. Ἐγεύθημεν «πηγῆς ἀθανάτου» ἀπό τοῦ Ἱεροῦ Θυσιαστηρίου καί εἴδομεν ὅτι «χρηστός ὁ Κύριος». Τώρα τυγχάνομεν ξενίας ἀδελφικῆς, φιλοξενῶν δέ εἶναι αὐτός οὗτος ὁ ἑορτάζων Ἅγιος Διονύσιος καί ἀμφιτρύων ὁρατός σεῖς, Ἱερώτατε ἀδελφέ ἅγιε Ζακύνθου. Ἐγεύθημεν ἄρτον εἰς στηριγμόν καί οἶνον εἰς εὐφροσύνην καρδίας καί εἴδομεν ὅτι φιλάδελφος εἶναι πάντοτε ἡ γνώμη σας καί φιλόφρων ὁ τρόπος καί φιλόξενος ἡ ἀγάπη καί χριστομίμητος ἡ ξενία, ἐφ΄ ᾧ καί συγχαίρομεν καί εὐχαριστοῦμεν.

          Συμπληροῦνται ἐφέτος εἰκοσιεπτά ἔτη Ἀρχιερωσύνης ἐκ τῶν ὁποίων δέκα ἐν τῇ Ἱερᾷ Μητροπόλει Ζακύνθου, Ἱερώτατε ἀδελφέ, ἐνῷ ἀπό τῆς μοναχικῆς σας ἀφιερώσεως μέχρι σήμερον τά ἔτη ἀνέρχονται εἰς τεσσαράκοντα τέσσαρα. Οἱ ἀριθμοί οὗτοι σηματοδοτοῦν μίαν μακράν πορείαν ἀφιερώσεως καί διακονίας ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ. Σινᾶ, Ζάκυνθος, Μονή Πεντέλης καί πάλιν Ζάκυνθος. Πορεία μακρά, ἐπίπονος, ἀλλά καί καρποφόρος. Ἰδίᾳ ἐνταῦθα, ἐν τῇ ἰδιαιτέρᾳ σας πατρίδι, ὡς ποιμενάρχου τῶν συμπολιτῶν ἀδελφῶν καί τέκνων σας ἐν Κυρίῳ. «Ποπολάρος Δεσπότης», ὅπως ἀρέσκεσθε νά ὑπενθυμίζετε, δηλαδή Ἐπίσκοπος τῶν πενήτων τοῦ Χριστοῦ, πρός τούς ὁποίους πρωτίστως ὀφείλομεν νά φανεροῦμεν τήν ἀγάπην τοῦ Θεοῦ, ἠγαπήθητε καί τιμᾶσθε παρ΄ αὐτοῦ. Διαφυλάττετε τάς τοπικάς παραδόσεις καί τά ἔθιμα, ἀσκεῖτε τήν φιλανθρωπίαν καί τάς ὑποθήκας τοῦ ἑορτάζοντος Ἁγίου Διονυσίου. Ταῦτα πάντα ἐπιβάλλουν νά συγχαρῶμεν τήν ὑμετέραν Ἱερότητα καί νά εὐχηθῶμεν «περισσεύειν μᾶλλον» καί ἐν τοῖς ἐφεξῆς, εἰς ἔτη δέ πλεῖστα καί ὑγιεινά, ἐπ΄ ἀγαθῷ τῆς Ἐκκλησίας καί τοῦ εὐλογημένου λαοῦ σας.

          Εὐχαριστοῦντες καί ἐκ μέρους τῆς τιμίας ἡμῶν συνοδείας διά τό γεῦμα τοῦτο καί διά πάσας τάς ἐκδηλώσεις τῆς ἀγάπης, τῆς εὐλαβείας καί τοῦ σεβασμοῦ σας πρός τήν ἐν Κωνσταντινουπόλει Μητέρα Ἐκκλησίαν καί τό ταπεινόν ἡμῶν πρόσωπον, ὑψοῦμεν τό κύπελλον ὑπέρ ὑγείας καί μακροημερεύσεως τῆς ὑμετέρας τετιμημένης καί λίαν ἡμῖν ἀγαπητῆς Ἱερότητος, ὑπέρ πλουσίας καρποφορίας τῆς τοπικῆς Ἀμπέλου, τήν ὁποίαν ἐνεπιστεύθη εἰς ὑμᾶς ὁ Χριστός, ὑπέρ προόδου τοῦ εὐαγοῦς κλήρου καί σωτηρίας τοῦ χριστωνύμου λαοῦ τῶν Ζακυνθίων. Ἀμήν.

2003. Παρουσία Οικουμενικού Πατριάρχη στην πανήγυρι του Αγ. Διονυσίου εν Ζακύνθω [φωτογραφίες από την Πατριαρχική Λειτουργία]

   Μονή Στροφάδων και Αγίου Διονυσίου - 23 και 24 Αυγούστου 2003   

ΠΡΟΣΦΩΝΗΜΑ ΣΕΒ. ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΟΥ ΖΑΚΥΝΘΟΥ κ. κ. ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΙΚΗ ΘΕΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ  τῆς 24^ης ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2003

«Αὕτη ἡ ἡμέρα, ἥν ἐποίησεν ὁ Κύριος, ἀγαλλιασώμεθα καί εὐφρανθῶμεν ἐν αὐτῇ».

Ὄντως! Ἡμέρα Λαμπρῆς βιώνομε ἅπαντες στόν πάνσεπτο ἐτοῦτο Ναό, ἐδῶ στή νοτιοδυτική ἄκρη τῆς πατρίδος μας. Δύσκολο νά ἐκφρασθοῦν τά συναισθήματα, ἀδύνατο νά καταγραφεῖ ἡ ἀγαλλίαση καί ὁ ἔσω παλμός ἁπάντων ἡμῶν ἐν τῇ ἁγίᾳ ταύτῃ ἡμέρα καί ὥρᾳ.

Δύο τινά συμβαίνουν, τά ὁποῖα ἀνάγουν τό νοῦ καί τήν καρδιά μας σέ ἄλλες σφαῖρες:

Ἀφ’ ἑνός, τιμᾶμε καί γεραίρομε τόν Γέροντα τόν ἡγιασμένο τῆς νήσου μας, τόν ἀνέγγιχτο ἀπό τόν χρόνο καί τή φθορά προστάτη μας Ἅγιο Διονύσιο τόν θαυματουργό, ὁ ὁποῖος ὁλόρθος καί μεγαλοπρεπής ἐν τῇ ταπεινώσει καί ἁπλότητί του, ἐκπέμπει Χάρη καί Φῶς ἀπό τήν θεία ἐμπειρία, στήν ὁποία μετέχει.

Ἀφ’ ἑτέρου, εἶναι παρών καί προΐσταται τῆς Πανηγύρεως ὁ προσκυνητός Πνευματικός Πατέρας τῆς οἰκουμενικῆς Ὀρθοδοξίας κύριος Βαρθολομαῖος, πρός τόν ὁποῖον μᾶς δίδεται ἡ εὐκαιρία αὐτές τίς ἡμέρες, πού εἶναι κοντά μας, νά τοῦ ἐκφράσουμε «πάλιν καί πολλάκις», τήν ἀνυπόκριτη ἀγάπη μας, τόν ἀνυστερόβουλο σεβασμό μας, τήν ἀνυποχώρητη στήριξή μας στούς παντοειδεῖς ἀγῶνες του ὑπέρ τῆς Ὀρθοδοξίας. Καί τοῦτο, ὄχι μόνον ὡς ἐκφραστοῦ καί θεματοφύλακος τῶν πηγῶν τῆς πίστεώς μας, τοὐτέστιν τῆς Ἁγίας Γραφῆς καί τῆς δισχιλιετοῦς Ἱερᾶς Παραδόσεως, ἀλλά καί ὡς Ἀνθρώπου Πνευματικοῦ, μέ τήν ἐκκλησιαστική καί κοσμική (γιατί ὄχι;) ἔννοια τοῦ ὅρου. Διότι, ὁ Παναγιώτατος, ἔχει παλαιόθεν καί σύν τῷ χρόνῳ ἀναδειχθεῖ ἀνύστακτος στίς ἐπάλξεις τοῦ Χρέους, ὑποστηρικτής καί θιασώτης τῆς εὐθύτητας καί τοῦ Δικαίου, βαθύτατα κατηρτισμένος μέ τήν σοφία τοῦ κόσμου, ἔχοντας τελικά ἐπιλέξει ὡς τρόπο ζωῆς κι ἔκφρασης τήν ἄνωθεν σοφία, πατερικά μετριοπαθής κι ἐκκλησιαστικά ἀποφασιστικός, «κανών πίστεως» καί «εἰκών πραότητος», προσωπικότητα ὄντως, εὐλογία Θεοῦ. Μ’ ἕναν λόγο θά μπορούσαμε νά ποῦμε, ὅτι πρόκειται γιά τόν κατάλληλο ἄνθρωπο στήν κατάλληλη θέση καί ὥρα. Διότι, ὁ Κύριος τῆς Ἱστορίας, Αὐτόν θέλησε, σέ καιρούς ἀνατροπῶν καί ἀνακατατάξεων, νά πλοηγεῖ τό σκάφος τῆς Ἐκκλησίας Του.

Μέ αὐτά τά δεδομένα, χρέος ἁπάντων ὅσων ὑπηρετοῦμε τό ἀκριβές νόημα τῆς Ὀρθοδοξίας καί μάλιστα ἀνοικτῆς στόν σύγχρονο κόσμο, εἶναι νά στηρίζουμε τή Μεγάλη τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησία καί μάλιστα τόν Κορυφαῖο ἐκφραστή της, τόν Οἰκουμενικό Πατριάρχη. Τό Φανάρι εἶναι γιά ὅλους μας ἡ λυχνία, ἡ ὁποία «φαίνει πᾶσι τοῖς ἐν τῇ οἰκίᾳ». Τό δυσάρεστο καί τό παράταιρο εἶναι, ὅτι κάποιοι κύκλοι ἐσχάτως ἐπιβουλεύονται τήν ἰσχύ, τήν ἀξία καί τά δικαιώματά του. Ἐμεῖς ἀπό αὐτή τήν θέση ἐπαναλαμβάνουμε τούς λόγους τοῦ Μακαριωτάτου Ἀρχιεπισκόπου Ἀθηνῶν κ. Χριστοδούλου, ὁ ὁποῖος παλαιότερα διακήρυττε:

«Στούς σημερινούς καιρούς καθένας πού πλήττει τό Φανάρι, πλήττει ταυτόχρονα καί τήν ἑνότητα τῆς Ἐκκλησίας. Καί καθένας πού ἐπιδιώκει φυλετικά ἤ προσωπικά ὠφελήματα ἀπό τήν ἀπώθησή του στό περιθώριο, ματαιοπονεῖ καί πλανᾶται. (...) Τό λοιπόν, ἀδελφοί, μή λιθοβολεῖτε τό Φανάρι...».

Σοφός ὁ λόγος, Ἀγαπητοί, τόν ὁποῖον ἀσμένως προσυπογράφομε καί ἀπευθύνομε πάλιν πρός κάθε δολιοφθορέα.

     
     Παναγιώτατε Δέσποτα! Λαμπροφορώντας ὁ τόπος μας Σᾶς ὑποδέχτηκε καί Σᾶς ἀγκαλιάζει. Καί τί συγκυρίες:

α) Πενήντα (50) ἀκριβῶς χρόνια πρίν τέτοιες μέρες αὐγουστιάτικες, μετά τήν καταστροφική ἐκείνη Σεισμοπυρκαγιά τοῦ 1953, πάνω ἀπό τά ἐρείπια καί τή στάχτη τοῦ θανατικοῦ, ἐδῶ στήν «Χιροσίμα τοῦ Ἰονίου» (καθώς χαρακτηριστικά γράφτηκε τότε) ψάχναμε οἱ Ζακυνθινοί στά χαλάσματα, ν’ ἀναγνωρίσουμε «περασμένα μεγαλεῖα». Σήμερα ὅμως, σέ μιά νέα πραγματικότητα ἔχομε Σᾶς ἀνάμεσά μας, γιά νά ἐγγράψετε μιά νέα σελίδα στό ἱστορικό Γίγνεσθαι τοῦ ταλανισμένου, μά ὑπερήφανου καί ἀνανεωμένου τόπου μας.

β) Τριακόσια (300) ἀκριβῶς χρόνια πρίν ὁ μακαριστός Προκάτοχός Σας Γαβριήλ ὁ Γ΄, «ὁ ἀρεταῖς τε πάσαις κοσμούμενος καί βίου λαμπρότητι καί πείρᾳ πραγμάτων τά μέγιστα διαπρέπων » (ΘΗΕ, τ.4, 110), καί ἡ περί αὐτόν Ἁγία καί Ἱερά Σύνοδος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου μᾶς ἔκανε ἡμῶν τῶν Ζακυνθίων καί ὅλων τῶν φιλαγίων, ἕνα πολυτιμότατο δῶρο: Τόν Ἰούνιο τοῦ 1703 κατέταξε στό Ἁγιολόγιο τῆς Ὀρθοδοξίας τόν Γέροντά μας τόν ἁγιασμένο, τό ἐν Κυρίῳ καύχημά μας, τόν Ἅγιο Διονύσιο, τοῦ Ὁποίου πανηγυρίζομε τήν Μετάθεση ἀπό τά Στροφάδια στή Ζάκυνθο τό 1717. Σήμερα ἀξιωνόμαστε νά ἔχουμε κοντά μας Ἐσᾶς, Παναγιώτατε, τόν ἄξιο διάδοχο τοῦ Γαβριήλ.

Γιά ὅλ’ αὐτά μίλησα στήν ἀρχή περί βιώσεως μιᾶς ἡμέρας Λαμπρῆς.

Παναγιώτατε, στήν ὑποδοχή προχθές, Σᾶς εἶπα (καί δέν ἦταν σχῆμα λόγου), ὅτι κατ’ αὐτάς Σᾶς θεωροῦμε Ποιμενάρχη τοῦ τόπου μας, Πνευματικό Κυριάρχη τῆς Ζακύνθου. Ὑπό αὐτή τήν ἰδιότητα λοιπόν, Σᾶς καλῶ καί Σᾶς παρακαλῶ, ν’ ἀπευθυνθεῖτε στόν θεοπειθῆ Κλῆρο καί τόν φιλάγιο λαό μας!  

Ο Μ Ι Λ Ι Α

ΤΗΣ Α. Θ. ΠΑΝΑΓΙΟΤΗΤΟΣ

ΤΟΥ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΥ ΠΑΤΡΙΑΡΧΟΥ

κ. κ. Β Α Ρ Θ Ο Λ Ο Μ Α Ι Ο Υ

ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΙΚΗΝ ΘΕΙΑΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΝ

(24 Αὐγούστου 2003)

* * *

Ἱερώτατε Μητροπολῖτα Ζακύνθου καί φίλτατε ἐν Χριστῷ ἀδελφέ κύριε Χρυσόστομε,

Ἐξοχώτατοι καί ἐντιμότατοι ἐκπρόσωποι τῶν Ἀρχῶν,

Ἀδελφοί, Πατέρες καί Τέκνα ἐν Κυρίῷ,

Εὐλογητός ὁ Θεός καί Πατήρ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ὁ Ὁποῖος, τῇ χάριτι τοῦ Παναγίου Πνεύματος, συνήγαγεν ἡμᾶς σήμερον εἰς τόν Ἱερόν τοῦτον καί περίσεμνον τοῦ ἑορτάζοντος Ἁγίου Διονυσίου Ναόν, τό παλλάδιον τοῦτο τῶν ἁπανταχοῦ εὐσεβῶν Ζακυνθίων, διά νά συστήσωμεν διά μίαν ἀκόμη φοράν πανηγυρικῶς τήν Ἐκκλησίαν, ἐπιτελοῦντες Λειτουργίαν λαμπρότητος καί προσφέροντες τήν ἀναίμακτον Μυσταγωγίαν τῆς Θείας Εὐχαριστίας.

Ἐκφράζομεν τήν βαθεῖαν χαράν ἡμῶν διότι μετέχομεν τῆς λειτουργικῆς ταύτης συνάξεως εἰς ἐπιβεβαίωσιν τῆς ἀδιασπάστου ἑνότητος τῆς Μητρός Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας τῆς Κωνσταντινουπόλεως πρός τήν Ἁγιωτάτην ἀδελφήν Ἐκκλησίαν τῆς Ἑλλάδος.

Λαός ὁ χριστώνυμος, μετά τῶν πρεσβυτέρων αὐτοῦ καί πνευματικῶν πατέρων καί τοῦ Ἐπισκόπου τῆς Νήσου μετά τοῦ Πατριάρχου τοῦ Γένους καί πλειάδος ἀδελφῶν Ἀρχιερέων καί συλειτουργῶν, προσέφερεν ἐν μιᾷ ψυχῇ καί μιᾷ καρδίᾳ καί ἐν αἰσθήσει τῆς ἑνότητος συμπάσης τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, τόν ἄρτον τῆς ζωῆς του καί τόν οἶνον τῆς παραμυθίας του μετ΄ ἐκτενοῦς προσευχῆς καί βαθυκαρδίου ἐπικλήσεως καί ἐλάβομεν παρά τοῦ πρός Ὅν ἡ προσφορά τῆς Εὐχαριστίας, τό πανακήρατον Σῶμα τοῦ Χριστοῦ, τόν Ἄρτον τῆς Ζωῆς τόν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ καταβάντα, καί τό ζωογόνον Αἷμα τῆς σωτηρίας καί Πνεῦμα ἐπουράνιον. Προσέφερε τόν κόπον καί τόν ἱδρῶτα ὁλοκλήρου τοῦ ἐνιαυσίου κύκλου, τά βασικότερα τῶν στοιχείων τῆς ἐπιβιώσεως, ὡς Δῶρα εἰς τόν Δωρήσαντα αὐτά, καί ἀπέλαβεν αὐτά ὡς Τίμια Δῶρα, αὐτό τό πανάγιον Σῶμα καί αὐτό τό ζωοποιόν Αἷμα τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, εἰς ἄφεσιν ἁμαρτιῶν καί εἰς ζωήν αἰώνιον. Προσέφερε τόν κόπον καί τήν ὀρθοστασίαν καί τήν γονυκλισίαν του καί ἀπέλαβε τήν παράκλησιν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος. Προσέφερε τόν ὕμνον καί τήν δοξολογίαν του καί ἀπέλαβε τόν γλυκασμόν τοῦ Παρακλήτου. Προέφερε τήν δέησιν καί ἱκεσίαν του καί ἀπεκδέχεται τήν πλήρωσιν ἐκείνων τά ὁποῖα ᾐτήσατο, εἰς σωτηρίαν. Ἤναψε τήν λαμπάδα τῆς εὐλαβείας του καί εἶδε τό Φῶς τό ἀληθινόν, τό φωτίζον καί ἁγιάζον πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τόν κόσμον, δηλαδή τόν Χριστόν, ὁ Ὁποῖος εἶπεν: «Ἐγώ εἰμι τό φῶς τοῦ κόσμου˙ ὁ ἀκολουθῶν ἐμοί οὐ μή περιπατήσῃ ἐν τῇ σκοτίᾳ, ἀλλ΄ ἕξει τό φῶς τῆς ζωῆς» (Ἰωάν. 8, 12). Ἔκαυσε τό θυμίαμα τῆς Ὀρθοδόξου εὐσεβείας καί πίστεως ἐνώπιον τοῦ Θυσιαστηρίου τῆς Χάρτιος καί ὠσφράνθη Κύριος ὀσμήν εὐωδίας πνευματικῆς.

Πάντες οἱ συνελθόντες ἀτενίζομεν πρός τόν Ἐσταυρωμένον Ἁγαπητόν τῆς Ἐκκλησίας καί Νικητήν τοῦ θανάτου Κύριον Ἰησοῦν Χριστόν ὡς πρός Πατέρα καί ἀδελφόν, καί πρός τήν Πανάχραντον Θεοτόκον Μαρίαν, ὡς πρός Μητέρα, καί πρός τούς Ἁγίους Πάντας, ἰδιαίτατα δέ τόν ἑορτάζοντα ἅγιον Διονύσιον, τόν πολυκλεῆ τοῦτον γόνον τῆς Ζακύνθου, ὡς πρός ἀδελφούς καί προστάτας.

Ἀτενίζομεν ἀκόμη ἀλλήλους ὡς πρός ἀδελφούς ὁμαίμους καί γνησίους, ἐκ τῆς αὐτῆς μήτρας, τῆς ἁγίας κολυμβήθρας ἀναγεννηθέντας, καί τό αὐτό αἷμα ἔχοντας, τό τίμιον Αἷμα τοῦ Σωτῆρως, τοῦ ὁποίου μεταλαμβάνομεν πάντες. Ἰδού ἡ Ἐκκλησία˙ ἰδού ἡ οἰκογένειά μας. Καί μαζί μας πάντες οἱ προαπελθόντες καί προτελειωθέντες πατέρες καί ἀδελφοί μας, οἱ καλῶς τόν ἀγῶνα τελέσαντες καί τήν πίστιν τηρήσαντες καί ἐν ταῖς οὐρανίαις μοναῖς τοῦ Πατρός αὐλιζόμενοι ἐν χώρᾳ ζώντων. Ἴδού τό ἅγιον σῶμα μας, τοῦ ὁποίου κεφαλή ὁ Χριστός καί μέλη πάντες οἱ εἰς τό ὄνομα Αὐτοῦ καί τοῦ Πατρός καί τοῦ Ἁγίου Πνεύματος βεβαπτισμένοι, καί ψυχή, τό φυσίζωον Πνεῦμα τῆς ‘’Αληθείας, τό ἀγαθόν, τό εὐθές, τό φωτιστικόν, τό συγχωρητικόν ἁμαρτημάτων, τό ἁγιαστικόν, τό πανταχοῦ παρόν, τό παράκλητον, τό θεοποιοῦν, τό πανάγιον, τό βασιλεῦον εἰς τούς αἰῶνας”.

Ποῖος ὀρφανός, ποῖος μόνος, ποῖος ἀνάδελφος, ποῖος ἐγκαταλελειμμένος, ποῖος λησμονημένος; Οὐδείς˙ ἕν σῶμα, μία καρδία, ἕν πνεῦμα, μία ψυχή, ἕν φρόνημα, μία πίστις, μία δόξα, μία ἐλπίς, εἷς Κύριος, μία ζωή καί βασιλεία.

Ἡ εὐλογημένη μας οἰκογένεια, τό ἱερόν μας σῶμα, σήμερον χαίρει και σκιρτᾷ καί ἀγάλλεται καί σεμνύνεται καί πανηγυρίζει καί ἑορτήν αἰδέσιμον ἑορτάζει ἐπί τῇ ἐπετείῳ τῆς ἀνακομιδῆς τοῦ ἱεροῦ λειψάνου ἐνός ἐκ τῶν τέκνων της, τοῦ Θεοφόρου Πατρός ἡμῶν Διονυσίου τοῦ Σιγούρου, Ἀρχιεπισκόπου γενομένου ποτέ τῆς ἐν Αἰγίνῃ Ἐκκλησίας καί τήν γενέθλιον αὐτοῦ γῆν Ζάκυνθον ὡραΐσαντος, κλεΐσαντος καί ἁγιάσαντος διά τῆς ὁσίας βιοτῆς, τῶν θεοπειθῶν προσευχῶν, καί τῶν ἀσκητικῶν ἱδρώτων του καί τοῦ τιμίου ἐναντίον Κυρίου θανάτου του.

Παρῆλθον ἤδη διακόσια ὀγδοήκοντα καί ἕξ ἔτη ἀφ΄ ὅτου ἐν ἔτει «1717, Αὐγούστου 19, ἡμέρα Δευτέρα ᾐχμαλώτισαν τό μοναστῆρι μας, τά Στροφάδια, ὁ θεοκατάρατος Μουστῆς μέ δέκα γαλιώταις καί ἐπῆραν ὅλα τά ἱερά σκεύη, τό ἁρμαμέντο καί τήν Παναγίαν καί ὅλα μας τά μπαστιμέντα καί ἔκοψαν καί τά χέρια τοῦ Ἁγίου καί τά ἐπῆραν˙ καί τό ἐπίλοιπον ἅγιον λείψανον τό ἔβαλαν ἀπάνον ἑνός βαρελιοῦ μπαρούτι καί ἔκαμε θαῦμα ὁ Ἅγιος καί δέν ἔπιασε φωτία καί ἐφυλάκτη καί τό ἔχομεν τήν σήμερον εἰς τήν Ζάκυνθον. Ἐπῆραν καί σκλάβους πατέρες εἴκοσι μέ τέσσερους ἱερομονάχους. Ἤτανε ἡγούμενος ἐτότες Γεράσιμος ὁ Κάπαρης καί ἦτον εἰς τήν Ζάκυνθον˙ καί εἰς τά 23 τοῦ αὐτοῦ ἤφερε τόν Ἅγιον ἡ κορβέττα εἰς τήν Ζάκυνθον μέ τούς λοιπούς καλογέρους, ὁποῦ ἐκρύφτηκαν καί δέν αἰχμαλωτίσθηκαν», συμφώνως πρός τό χρονικόν ἀνωνύμου μοναχοῦ τῆς ἐποχῆς, τό ὁποῖον ἔφερεν εἰς τό φῶς ὁ ἀοίδιμος προκάτοχος τῆς ὑμετέρας Ἱερότητος, ἀδελφέ ἅγιε Ζακύνθου, Ἀρχιεπίσκοπος Νικόλαος ὁ Κατραμῆς.

Καί σήμερον μνήμην ποιούμενοι λειτουργικήν τοῦ γεγονότος τούτου, πρῶτον δοξάζομεν τόν Θεόν, ὁ Ὁποῖος δέν ἐπέτρεψε νά ἀπολεσθῇ, ἀλλά διέσωσε τοῦτο θαυματουργικῶς καί ἐφυγάδευσεβ ἐν ἀσφαλείᾳ διά τῶν ἀνθρώπων Του ἐνταῦθα εἰς Ζάκυνθον, ὥστε νά ἔχομεν οἱ πιστοί τήν χαράν καί τήν εὐλογίαν νά τό ἔχωμεν ἐν μέσῳ μας, νά τό βλέπωμεν, νά τό ἀσπαζώμεθα καί νά τό προσκυνοῦμεν, ἀρυόμενοι ἐξ αὐτοῦ δύναμιν καί εὐλογίαν καί ἁγιασμόν πολύν. Δύναμιν ἐκ τῆς δυνάμεως διά τῆς ὁποίας τό ἐπλούτισεν ὁ Χριστός, ὥστε καί θαύματα νά ἐπιτελῇ καί ἀσθενεῖς νά ἰᾶται καί πνεύματα ἀκάθαρτα νά ἀπελαύνῃ καί σεισμῶν τήν ἀπειλήν νά ἀποσοβῇ καί ἐχθρῶν τήν μανίαν νά ἐξουδετερώνῃ. Εὐλογίαν ἐκ τῆς εὐλογίας διά τῆς ὁποίας τό ἐπροίκισεν ὁ Πατήρ, ὥστε καί ἀνώτερον τῆς φθορᾶς νά διαμείνῃ καί τήν χάριν τῆς προσδοκωμένης ἀναστάσεως νά προμνηστεύεται. Καί ἁγιασμόν ἐκ τοῦ ἁγιασμοῦ, διά τό ὁποίου τό Πνεῦμα τό Ἅγιον τό ἐνεπότησεν, τό Ὁποῖον «πάντα τά κτιστά, ὡς Θεός ὤν δυναμοῖ, συντηρεῖ ἐν Πατρί, δι΄ Υἱοῦ δέ» (Ἀναβαθμοί Β’ ἤχου).

Λαϊκόν τι λόγιον θυμοσοφεῖ: «Ὁ ἄρχοντας τοῦ τόπου σου, ὁ Ἅγιος του χωριοῦ σου». Ἐν τῷ προσώπῳ τοῦ Ἁγίου Διονυσίου τό λόγιον τοῦτο προσλαμβάνει μείζονα διάστασιν. Καί τοῦτο διότι ὁ Ἅγιος Διονύσιος δέν εἶναι μόνον ὁ Ἅγιος τοῦ τόπου˙ ὁ πολιοῦχος, ὁ προστάτης˙ εἶναι Ζακύνθιος, αὐτόχθων, ἐντόπιος, ὀστοῦν ἐκ τῶν ὀστέων καί σάρξ ἐκ τῆς σαρκός τοῦ Ζακυνθινοῦ λαοῦ. Ἀλλ΄ ἦτο καί ἀρχοντικῆς καί περιβλέπτου οἰκογενείας τῆς νήσου γόνος, τῆς εὐγενοῦς οἰκογενείας τῶν Σιγούρων. Καί ἄρχων, λοιπόν, καί Ἅγιος συγχρόνως τοῦ τόπου˙ ἀλλ΄ ὁ δεύτερος ὑπερκάλυψε τόν πρῶτον. Διότι ἡ κατά κόσμον εὐγένεια καί ἀριστοκρατία δέν εἶναι πάντοτε καλός σύμβουλος εἰς τά πνευματικά καί δυσκολεύει τήν καλλιέργειαν τῆς ὑψοποιοῦ ἀρετῆς τῆς ταπεινώσεως, ἄνευ τῆς ὁποίας οὐδείς δύναται νά καταστῇ μιμητής Χριστοῦ.

Ὁ Ἅγιος Διονύσιος κατεβίβασεν ἑαυτόν εἰς ἐπίπεδον δούλου καί θεράποντος τῶν τέκνων τοῦ Θεοῦ. Πλούσιος ὤν, ἐκένωσε χριστομιμήτως ἑαυτόν διά τήν δόξαν τήν κατά κόσμον καί τόν πλοῦτον τόν ὑλικόν καί ἐνεδύθη ὡς λαμπρόν ἔνδυμα τήν ταπείνωσιν καί τήν πτωχείαν τοῦ Χριστοῦ καί τήν φιλανθρωπίαν καί ἀγάπην Ἐκείνου, γενόμενος, διά τῆς Θείας Χάριτος, ἐκμαγεῖον πάσης ἀρετῆς εὐαγγελικῆς καί ἔσοπτρον καθαρόν, κατάργυρον, ἐν τῷ ὁποίῳ οἱ πάντες δύνανται νά διακρίνουν τούς χαρακτῆρας τοῦ Χριστοῦ, τοῦ δόντος Ἑαυτόν ὑπογραμμόν καί τύπον εἰς ἡμᾶς, διά νά ἀκολουθήσωμεν «τοῖς ἴχνεσιν Αὐτοῦ» (Α’ Πετρ. 2, 21).

Ἀλλ΄ ἡ ταπείνωσις καί ἡ πτωχεία ἡ διά Χριστόν εἰς τήν πραγματικότητα εἷναι πλοῦτος ἀληθής καί ὕψωσις καί ἀριστοκρατία πνευματική˙ εἶναι δόξα αἰώνιος καί ἀμάραντος. Τοιουτοτρόπως, ὁ φιλόχριστος Ἱεράρχης Διονύσιος ὑψώθη παρά Χριστοῦ ὄχι μόνον εἰς τό ὕψος τοῦ Ἀρχιεπισκοπικοῦ τῆς αἰγίνης Θρόνου, ἀλλ΄ εἰς τό ὕψος τῆς ἁγιότητος, ἐπί τοῦ ὁποίου αἰωνίως εὑρισκόμενος ἐπισκοπεῖ ἐν ἀγάπῃ καί φιλοστόργῳ μερίμνῃ τά ἐν τῷ λαῷ του συμβαίνοντα.

Καί ἐδῶ, εἰς τήν Ζάκυνθον καί τά Στροφάδια, καί εἰς τήν Αἴγιναν, ἀλλά καί ἁπανταχοῦ τῆς γῆς ὅπου ὑπάρχουν εὐσεβεῖς καί φιλάγιαι ψυχαί ἐπικαλούμεναι τό ὄνομά του καί ζητοῦσαι τήν βοήθειαν καί τάς πρός Θεόν πρεσβείας του. Ἐπισκοπεῖ μέ θαυμαστήν ὀξύνοιαν καί βλέπει τά προβλήματα καί τάς ἀνάγκας τῶν τέκνων του˙ καί σκιρτᾷ πατρικῶς ἡ καρδία του˙ καί κινεῖται εἰς ἄμεσον βοήθειαν καί συμπαράστασιν, κρούων μετά παρρησίας τήν θύραν τοῦ θείου ἐλέους ὑπέρ αὐτῶν.

Ὁ «ἄρχοντας», λοιπόν, «τοῦ τόπου σου, «Ἅγιος τοῦ χωριοῦ σου»˙ τοῦτο συνεπάγεται ἰδιετέραν ἀγαπητικήν σχέσιν μεταξύ Ζακυνθίων καί Ἁγίου Διονυσίου. Καί εἶναι πασίγνωστον πόσον εὐλαβεῖσθε τόν Ἅγιόν σας˙ διά σᾶς δέν εἶναι απλῶς ἕνας Ἅγιος˙ εἷναι «ὁ Ἅγιος»˙ δέν ὑπάρχει Ζακυνθινή οἰκογένεια, εἴτε ἐδῶ, εἴτε εἰς τήν ἀλλοδαπήν, ἡ ὁποία νά μή ἔχῃ εἰς τούς κόλπους της Διονύσιον ἤ Διονυσίαν˙ δέν ὑπάρχει Ζακυνθινό σπίτι ἐκ τοῦ ὁποίου νά ἀπουσιάζῃ ἡ εἰκών ἤ τό ὁμοίωμα τῆς Λάρνακος τοῦ Ἁγίου. Οἱ ξενιτευμένοι εὔχονται «νά ἰδῶ ἀπό μακριά τό καμπαναρίο τ΄ Ἀφεντός καί νά πεθάνω». Ὁ Ἅγιος δέν εὑρίσκεται μακράν εἰς τούς οὐρανούς˙ οὔτε κἄν ἔγκλειστος εἰς τήν Λάρνακα καί τόν φερώνυμον Ναόν˙ κυκλοφορεῖ ἀνά τάς ὁδούς καί τά «καντούνια» τῆς Ζακύνθου, περιέρχεται τάς Μονάς, τά χωρία, τούς Ναούς˙ σπεύδει καί εὑρίσκει τούς Ζακυνθίους εἰς πᾶσαν τῆς γῆς γωνίαν˙ συγχαίρει εἰς τάς χαράς των˙ θλίβεται εἰς τάς θλίψεις των˙ κλαίει εἰς τάς συμφοράς των˙ συμπαρίσταται εἰς τάς ἀσθενείας των˙ δίδει στιβαράν χεῖρα βοηθείας εἰς πᾶσαν περίστασιν˙ πρεσβεύει ἀενάως ὑπέρ αὐτῶν πρός τόν Κύριον, τόν ἠγαπημένον Ἰησοῦν.

Εὐλόγως, λοιπόν, πᾶσα καρδία σήμερον ἀγάλλεται καί σκιρτᾷ καί πλημμυρίζει ἀπό χαράν πνευματικήν καί κινεῖταιεἰς ὑμνῳδίαν. Εὐλόγως πᾶσα ἡ νῆσος ἀστράπτει καί λάμπει κεκοσμημένη μέ πᾶσαν φαιδρότητα. Εὐλόγως ὁ ἀήρ περιδονεῖται ἀπό χαρμοσύνους κωδωνοκρουσίας καί πανηγυρικούς παιανισμούς καί λιγυρόφθογγον ψαλμῳδίαν. Ἑορτάζει ὁ Ἅγιος - ἑορτάζει ἡ Ζάκυνθος - ἑορτάζει ἡ Ἐκκλησία.

Εὐχαριστοῦμεν τόν Ἱερώτατον Μητροπολίτην καί Ποιμενάρχην τῆς νήσου καί ἀγαπητόν ἡμῖν ἀδελφόν καί συλλειτουργόν κύριον Χρυσόστομον, διά τήν χαράν τήν ὁποίαν μᾶς ἐχάρισε προσκαλῶν τήν ἡμετέραν Μετριότητα νά μετάσχωμεν τῆς λαμπρᾶς αὐτῆς πανηγύρεως καί νά κομίσωμεν εὀς τό ποίμνιό του τήν εὐλογίαν καί χάριν τῆς Μητρός Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας.

Ἐπί τῇ πεντηκοστῇ δέ λυπηρᾷ ἐπετείῳ τῶν καταστρεπτικῶν σεισμῶν τοῦ 1953 καί τοῖς θλιβεροῖς ἀκούσμασι τῶν τελευταίων σεισμῶν εἰς τήν γείτονα καί ἀδελφήν νῆσον τῆς Λευκάδος, τάς πρεσβείας τοῦ Ἁγίου Διονυσίου ἐπικαλοῦμενοι, καθικετεύομεν τόν Δημιουργόν Κύριον νά παύσῃ τό κλόνιον τῆς γῆς καί νά στηρίξῃ ὅλην τήν Ἐπτάνησον καί ὅλην τήν Ἑλλάδα ἐπί τήν στερράν πέτραν τοῦ ἐλέους καί τῆς ἀγάπης καί τῆς φιλανθρωπίας Του. Προσέτι νά διακρατῇ ὅλους μας ἀσινεῖς καί ἑδραίους ἐπί τό θεμέλιον τῶν ἁγίων Αὐτοῦ ἐντολῶν καί τοῦ Ἱεροῦ Αὐτοῦ Εὐαγγελίου ἐν εἰρήνῃ καί ὁμονοίᾳ καί ἀγάπῃ κατεργαζομένους τήν σωτηρίαν μας.

Χαίρετε, τό λοιπόν, ἀδελφοί καί τέκνα, καί ἔρρωσθε ἐν Χριστῷ τῷ Σωτῆρι μας, μιμούμενοι τάς ἀρετάς τοῦ Ἁγίου Διονυσίου καί φοιτῶντες πυκνῶς εἰς τόν ἅγιον τοῦτον τόπον τῆς Χάριτος, ᾄδοντες καί ψάλλοντες λαμπρᾷ τῇ φωνῇ εἰς τόν συμπολίτην σας Ἅγιον: «Χαίροις ὁ Ζακύνθου γόνος λαμπρός, πρόεδρος Αἰγίνης καί Στροφάδων μέγας φρουρός, χαίροις Ἐκκλησίας φωστήρ νέος, τρισμάκαρ, Ἀρχιερέων τό κλέος, ὦ Διονύσιε». Ἀμήν.