Του π. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ
Η Εκκλησία ψάλλει σήμερα με αγαλλίαση: «Μετεμορφώθης ἐν τῷ ὄρει, Χριστὲ ὁ Θεός, δείξας τοῖς μαθηταῖς σου τὴν δόξαν σου, καθὼς ἠδύναντο...»
Μέσα σε έναν μόνο ύμνο συμπυκνώνεται ολόκληρο το μυστήριο της σημερινής εορτής. Ο Χριστός αποκαλύπτει στους μαθητές τη θεία δόξα Του, όσο μπορούσαν να την δεχθούν. Το θαβώρειο Φως γίνεται η λαμπρότερη φανέρωση της θείας παρουσίας μέσα στην ιστορία και ταυτόχρονα πρόγευση της Βασιλείας του Θεού.
Ο Οδυσσέας Ελύτης, στο δοκίμιό του Ο κήπος με τις αυταπάτες, γράφει μια φράση που προκαλεί βαθύ στοχασμό: «Μόνο μια λάμψη ο άνθρωπος· κι αν είδες, είδες!»
Η σημερινή εορτή μάς καλεί να σταθούμε με ιδιαίτερη προσοχή στη λέξη «λάμψη». Η Εκκλησία γνωρίζει μια λάμψη που υπερβαίνει κάθε κτιστό φως. Είναι το άκτιστο Φως του Θαβώρ, το Φως που ακτινοβόλησε από το πρόσωπο του Χριστού και πλημμύρισε τους μαθητές με την εμπειρία της θείας δόξας.
Κάθε λάμψη προέρχεται από μια πηγή φωτός. Ο πολύτιμος λίθος λαμπυρίζει όταν τον αγγίζει ο ήλιος. Η θάλασσα λαμπυρίζει όταν αντανακλά το φως του ουρανού. Έτσι και ο άνθρωπος αποκτά την αληθινή του λαμπρότητα, όταν στραφεί προς τον Χριστό, «τὸ φῶς τὸ ἀληθινόν, ὃ φωτίζει πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον» (Ιω. 1,9).
Στο όρος Θαβώρ αποκαλύπτεται αυτή η μεγάλη αλήθεια. «Καὶ μετεμορφώθη ἔμπροσθεν αὐτῶν, καὶ ἔλαμψε τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ὡς ὁ ἥλιος» (Ματθ. 17,2). Οι τρεις μαθητές αξιώθηκαν να δουν το άκτιστο Φως της θεότητός Του. Ο άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς διδάσκει ότι το Φως αυτό αποτελεί άκτιστη ενέργεια του Θεού, αληθινή κοινωνία με τη θεία ζωή και πρόγευση της αιώνιας δόξας.
Έτσι, η ελυτική φράση αποκτά μια νέα προοπτική. Ο άνθρωπος είναι «λάμψη», επειδή δημιουργήθηκε «κατ' εἰκόνα Θεοῦ» και προορίζεται να γίνει μέτοχος του ακτίστου Φωτός. Η ύπαρξή του ολοκληρώνεται μέσα στη χάρη, η οποία μεταμορφώνει την εικόνα σε ζωντανή κοινωνία με τον Δημιουργό της.
Ακόμη βαθύτερη γίνεται η σκέψη μας μπροστά στη συνέχεια της φράσεως: «κι αν είδες, είδες!»
Η Αγία Γραφή είναι ένα μεγάλο βιβλίο θεοπτιών. Ο Μωυσής βλέπει τη φλεγόμενη βάτο. Ο Ησαΐας βλέπει τον Κύριο «ἐπὶ θρόνου ὑψηλοῦ». Οι Απόστολοι βλέπουν τον μεταμορφωμένο Χριστό. Οι Μυροφόρες βλέπουν τον Αναστάντα. Και ο ίδιος ο Κύριος χαρίζει τη μεγάλη υπόσχεση: «Μακάριοι οἱ καθαροὶ τῇ καρδίᾳ, ὅτι αὐτοὶ τὸν Θεὸν ὄψονται.»
Η θέα του Θεού αποτελεί δωρεά της χάριτος και καρπό μιας καρδιάς που καθαρίζεται, φωτίζεται και αγιάζεται. Γι' αυτό και το απολυτίκιο της εορτής προσθέτει μια μικρή φράση τεράστιου θεολογικού βάθους: «καθὼς ἠδύναντο». Οι μαθητές είδαν όσο χωρούσε η πνευματική δεκτικότητά τους. Το ίδιο συμβαίνει και σε κάθε εποχή. Όσο ανοίγει η καρδιά στη χάρη του Θεού, τόσο πλαταίνει και η δυνατότητα να γευθεί το Φως Του.
Έτσι, η φράση του ποιητή αποκτά, μέσα στην εμπειρία της Εκκλησίας, μια ιδιαίτερη βαρύτητα. «Κι αν είδες, είδες!» Αν η ψυχή δέχτηκε, κυρίως όμως γεύθηκε, έστω και για μια στιγμή, το άκτιστο Φως του Χριστού, αν γνώρισε την ειρήνη του Αγίου Πνεύματος, αν άφησε να τον αγγίξει η χαρά της θείας παρουσίας, τότε κρατά μέσα της έναν θησαυρό που φωτίζει ολόκληρη τη ζωή και ανοίγει τον δρόμο προς την ανέσπερη ημέρα της Βασιλείας.
Αγαπητοί μου, η Μεταμόρφωση αποτελεί πρόσκληση ανόδου στο προσωπικό μας Θαβώρ. Με τη μετάνοια, την προσευχή, τη μυστηριακή ζωή και την αγάπη, η καρδιά γίνεται δεκτική της χάριτος και ο άνθρωπος αρχίζει να αντανακλά το Φως του Χριστού. Τότε η ζωή του γίνεται πραγματικά λάμψη· μια λάμψη που γεννιέται από τον Ήλιο της Δικαιοσύνης και οδηγεί στην αιώνια κοινωνία με τον Τριαδικό Θεό. Γένοιτο!
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου